Araç muayene ücretleri nedeniyle yaşanan mağduriyetlerin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Bilindiği üzere 2007 yılında yapılan özelleştirme sonucunda ülkemizdeki araç muayenelerini yapma yetkisi TÜVTÜRK'e devredilmiş olup bu şirket 16 yıldır araç muayenelerinden sorumlu tek şirkettir. 2023 yılı için, Traktör, Motosiklet ve Motorlu Bisikletten 585 lira, Otomobil, Minibüs, Kamyonet, Özel Amaçlı Taşıt, Arazi Taşıtı, Römork ve Yarı Römorklardan 1.149 lira, Otobüs, Kamyon, Çekici ve Tanker gibi araçlardan 1.554 lira muayene ücreti alınmaktadır.

Ülkemizde trafiğe kayıtlı toplam taşıt sayısı 2023 yılı Ekim ayı sonu itibarıyla 28 milyon 365 bin 819 olmuştur. Ekim ayı sonu itibarıyla trafiğe kayıtlı taşıtların yüzde 53'ünü otomobil, yüzde 17,4'ünü motosiklet, yüzde 15,7'sini kamyonet, yüzde 7,7'sini traktör, yüzde 3,4'ünü kamyon, yüzde 1,8'ini minibüs, yüzde 0,7'sini otobüs ve yüzde 0,3'ünü özel amaçlı taşıtlar oluşturmuştur.

Söz konusu bu araçlar her iki yılda bir, şirket araçları ise her yıl söz konusu muayeneden geçmek zorundadır. Her yıl ortalama 15-16 milyondan fazla araç muayeneden geçmekte ve milyarlarca lira gelir elde edilmektedir. Bunun yanı sıra, haziran ayında Meclis'te kabul edilen torba yasa teklifi ile Kahramanmaraş merkezli depremlerin etkilerinin azaltılması amacıyla bir defaya mahsus olmak üzere ek motorlu taşıtlar vergisi uygulanması hüküm altına alınmıştır. Bilindiği üzere söz konusu ek vergi, ağustos ve kasım aylarında iki eşit taksit şeklinde tahsil edilmişti.

Trafiğe uygun dünya standartların sağlanması için yapılan her türlü kontrol ve denetim mekanizmalarını tartışmak gereksizdir. Buna da zaten kimsenin bir itirazı yoktur ancak yapılan bu denetimlerin bir tekel ortamı oluşturularak ve rekabetsiz bir ortamda yapılması vatandaşlarımızı mağdur etmektedir.

Ayrıca, araç sahiplerinden rutin muayene sonrası kredi kartı ile yapılan ödemelerden 50 lira fark alınması araç sahiplerini yıldırmıştır. Bunun yanı sıra yakın çevrelerde ATM bulunmaması da ayrı bir sorun noktasıdır. Vatandaşlarımız kredi kartı ile yapılan ödemelerden komisyon ücretinin kaldırılmasını ve her banka kartının kullanılabildiği bir ATM cihazının istasyon içine konulmasını beklemektedir.

Son olarak söylemek isteriz ki araç muayene ücretleri maaş zamlarına göre değil, enflasyona göre değil, yeniden değerleme oranına göre belirlenmektedir. Bu kapsamda, yeniden değerleme oranı ise bu yıl için yüzde 58,46 olarak belirlenmiştir. Ancak Cumhurbaşkanı'nın söz konusu bu oranı yüzde 50 oranında arttırmaya, yüzde 50 oranında azaltmaya yetkisi bulunmaktadır. 2024 yılı enflasyon hedefinin yüzde 36 olarak belirlendiği ülkemizde hem de ek motorlu taşıtlar vergisi alınmışken yeniden değerleme oranının yüzde 36'ya indirilmesi gayet yerinde ve olumlu bir karar olacaktır.

Gerekçesi ekte sunulan, araç muayene ücretlerinin yüksekliği nedeniyle mağdur edilen vatandaşlarımızın sorunlarının çözülebilmesi ve bu çerçevede oluşturulması gereken politikaların ve alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasamızın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 104. ve 105. maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını saygılarımızla arz ve teklif ederiz.