9 Aralık 2023 tarihinde Zonguldak'ın Merkez ilçesindeki Asma Mahallesinde bulunan bir sokakta meydana gelen heyelan sonrasındaki kurtarma faaliyetlerinin araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Heyelanın ardından AFAD, Zonguldak Belediyesi, jandarma, emniyet ve sağlık ekiplerinin bölgeye intikal ederek arama kurtarma faaliyetleri yaptıkları esnada olay yerinde yeniden bir heyelan meydana gelmiş, yaşanan ikinci heyelanda ise bu sefer kurtarma ekipleri ve bölgede bulunan vatandaşlar göçük altına kalmışlardır.

Saat 22.10 sularında meydana gelen ikinci heyelanda kurtarma ekibi ve vatandaşlardan oluşan 21 kişi yaralanırken can kaybı olmamış facia nispeten ucuz atlatılmıştır.

Olayın ardından bölgede yaptığımız inceleme ve araştırmalarda ise ölüm ve yaralanmalı olarak gerçekleşen her iki heyelanda da ihmaller ve zincirleme hatalar tespit edilmiştir.

Heyelan yaşanan tepenin üstünde yapımı devam eden mahalle yolunun istinat duvarının hatalı tekniklerle ve eksik olarak inşa edildiği anlaşılmaktadır. İstinat duvarında "barbakan? adı verilen su tahliye, drenaj sisteminin bulunmadığı, duvarın temel betonunun ince ve zemine kazık çakılmadan yapıldığını ve bu nedenle de biriken suya dayanamayarak temeliyle birlikte koparak sürüklendiğini görülmektedir.

Olayda vefat eden ailenin komşuları ve mahalle halkıyla yaptığımız görüşmelerde ise son derece vahim iddialar bulunmaktadır. Heyelan yığınının altında kalarak çöken evde hayatını kaybedenlerden Sait Çakar'ın, sonuncusu olaydan 15 gün kadar önce olmak üzere, bölgedeki heyelan tehlikesi konusunda yetkilileri defalarca uyardığı, yetkililerden yardım istediğini ve hatta 'bu ev bize mezar olacak? diyerek çevresine dert yandığını ancak bölgede gerekli tedbirlerin alınmadığı ifade edilmektedir. Bu ihmal iddiaları son derece kaygı verici olup mutlaka araştırılması gerekmektedir.

Ayrıca, kurtarma faaliyetleri sırasında, iki vatandaşın cansız bedenine ulaşılmış olmasına rağmen, Zifiri karanlıkta, yetersiz ekipmanla ve yoğun yağış altında, yetkililerin ısrarlı talimatları nedeniyle ekiplerin çalışmalarına devam ettirilmiştir. Bu vahim hatanın sonucunda yaşanan ikinci heyelanda, bir başka facianın eşiğinden dönülmüştür. Risklerin azaltılmaları, yağmurun dinmesinin beklenmesi, ekipman eksikliklerinin giderilip sabah saatlerinde çalışmaya başlanması mümkün olduğu halde yetkililerin talimatları sonucunda ekipler son derece riskli koşullarda çalışmalarına devam ettirilmişlerdir. Olay yeri güvenliği sağlanmadan, yeterli aydınlatma yapılmadan, yeterli ekipman sağlanmadan ve gerekli tedbirler alınmadan başlatılan bu çalışma sonucunda, kurtarma ekiplerimizden ve sivil vatandaşlarımızdan olmak üzere, toplam 21 kişi ciddi şekilde yaralanmıştır.

Oysa arama kurtarma faaliyetlerinde başta kurtarmayı yapacak kişi veya kişilerin emniyetinin sağlanması olmak üzere, kurtarma çalışması yapacak ekibe destek veren ekiplerin ve kurtarılacak kişi veya kişilerin emniyetinin sağlanması esastır.

Olay yeri güvenliğinin alınması, kurtarma ekiplerinin güvenli bir şekilde görev yapmasını sağlarken aynı zamanda kazazedelerin güvenli şekilde bölgeden tahliye edilebilmesi hayati önemdedir.

Bu temel kural ve yaklaşımlar ile bölgede yaşanan ilk heyelanla toprak altında kalan vatandaşlarımızın öncelikle triaj kodlamalarının yapılması, kurtarılma çalışmalarına başlanılmadan önce gerekli keşif, inceleme faaliyetlerinde bulunulması ve olay yerinin risklerinin değerlendirilmesi ve heyelan alanına görevi olmayanların dışında girişlerin kesinlikle önlenmesinin gerektiği esastır.

İki vatandaşımızın hayatlarını kaybettiği bu olayda, kurtarma operasyonun doğru yönetilmemesi nedeniyle 21 vatandaşımızın hayatı da büyük bir tehlikeye atılmıştır. Yine ekiplerini kendi gayretleri ve cansiperane çalışmaları sayesinde facianın büyümesinin önüne geçilmiştir. Yaşanan olaydaki ihmallerin tüm boyutlarıyla incelenerek ortaya çıkartılması, benzer faciaların tekrarlanmaması açısından büyük önem arz etmektedir. Bu nedenle kamuoyunda infial yaratan bu facianın oluş nedenlerinin; ve heyelan altında vefat eden iki vatandaşımızın cansız bedenlerine ulaşıldığının bilinmesine rağmen, zifiri karanlıkta, yoğun yağış altında, yeterli ekipman olmadan maaşların alınması için tehlikeli bir çalışma yapılması talimatını verenler ve bu talimatın verilme nedenleriyle ilgili gerekçelerin araştırılarak benzer faciaların bir daha yaşanmaması için gereken tedbirlerin alınması adına Anayasanın 98. TBMM İç Tüzüğünün 104, ve 105. maddeleri uyarınca "Meclis Araştırması" açılmasını arz ve teklif ederiz. 14.12.2023