Batı Karadeniz Havzası'nda aşırı yağış sonrası meydana gelen hasarların ve can kayıplarının nedenlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Son olarak 08 Ocak 2024"te meydana gelen heyelan olayıyla Zonguldak — Ankara arasındaki karayolu ulaşıma kapanmıştır. Bununla beraber, Yenice ilçesi Balıkısık Köyü mevkisinde demir yoluna da heyelan nedeniyle kaya parçalarının düşmesiyle tren yolu kapanmıştır. Düşen parçalardan dolayı Zonguldak'tan Karabük'e kömür taşıyan yük treni raydan çıkarak durmuştur. Kaza sonrası iki kent arasındaki kara yolu ulaşımının yanı sıra demir yolu ulaşımı da durdurulmak zorunda kalınmıştır. Çalışmalar sırasında yamaçta heyelanı önlemek için konulan çelik ağların da yırtıldığı tespit edilmiştir. Sırf bu bile heyelan yönünden risk taşıyan Batı Karadeniz Bölgesi'nde yeterli ve etkili çalışmalarının yapılmadığını göstermektedir.

İktidar temsilcilerinin bölgede gerçekleşen bu afetlerle ilgili açıklamaları geçmişten bugüne "küresel iklim değişikliği" "bölgenin coğrafi özellikleri nedeniyle yaşanan süreçlerin adeta kaçınılmaz olduğu" yönünde olmaktadır. Ancak Karadeniz Bölgesi'nde yıllara yayılan plansız ve çarpık kentleşme, otoyolların inşasındaki ve yerleşim yerleri olarak belirlenen yerlerdeki yanlış yer seçimi, heyelanlara karşı gerekli önlemlerin alınmaması, tarımsal alanların imara açılması gibi hususlar göz ardı edilmektedir. Sorunu sadece iklim değişikliği ile olağan göstermeye çalışan ve yıllara yayılan kentleşme politikasındaki temel hataların hesabını vermekten uzak duran söylemler, yoğun yağış alan Karadeniz Bölgesi'nde 20 yılı aşkın iktidarı süresince planlı ve doğru kentleşme politikası yerine ranta ve çarpık kentleşmeye odaklanmış, sonuçta bölgenin birikimi çok büyük hasarlar almıştır.

Batı Karadeniz Bölgesi Türkiye'nin önde gelen heyelan alanlarından biridir. Bölgede güncel veya jeolojik dönemlere ait eski heyelan kütlesi diye adlandırılabilecek birçok heyelan türü gözlenebilmektedir. Geçmişten bugüne geniş bir alanda seri ve bölgesel yayılımlı heyelanlar meydana gelmiştir ve meydana gelmeye devam etmektedir. Söz konusu heyelan olayları sonucu her seferinde gerek konutlar, gerekse alt yapıda önemli hasarlar oluşmaktadır. Oluşan hasarlar giderilmeden bir diğer heyelan olayı ardı ardına da meydana gelebilmekte ve kalıcı çözümler bulunmadığından giderek yıkıcı bir hal almaya başlamaktadır.

Bu çerçevede; Batı Karadeniz"de yaşayan yurttaşların ciddi mağduriyetleri beraberinde getiren heyelan olayları ile ilgili olarak ihmali olan kurum ile yöneticilerinin belirlenmesi, ihmali olan kurum ile yöneticilerin mağduriyetlerdeki rolünün ortaya çıkarılması önem taşımaktadır. Bununla beraber heyelanların yol açtığı zararlara karşı kalıcı önlemlerin de alınması elzemdir.

Karadeniz'de her yıl yaşanan yoğun yağışların, özellikle son birkaç yılda can kayıplarının ve büyük tahribatların yaşandığı felaketlere dönüşme nedeni TBMM'de kurulacak komisyonda araştırılmalı sonuçları üzerinden ciddi çevre politikaları oluşturulmalıdır. Meclis çatısı altında bir araştırma komisyonu kurularak Karadeniz Bölgesi daha büyük bir yıkımdan kurtarılmalıdır. Bu felaket sonucu vatandaşlarımızın ilerleyen günlerde yaşayabileceği mağduriyetleri önlemek için hangi tedbirlerin alındığının kamuoyu ile paylaşılması araç, konut, işyeri ve tarım arazileri ile ilgili zarar tespitinin gerçekçi ve detaylı şekilde yapılıp yapılmadığının netleştirilmesi, meydana gelen heyelanlardan olumsuz etkilenen vatandaşlarımızın hasar ve kayıplarının eksiksiz belirlenip belirlenmediğinin tespit edilerek, bu hasar ve kayıpların eşit, adil ve hiçbir ayrım gözetmeksizin eksiksiz tanzim ve tazmin edilip edilmediğinin belirlenmesi, ilgili makamlara yapılan uyarılar sonrası gerekli tedbirlerin alınıp alınmadığının ve sorumlularının tespiti, heyelanlara sebep olan koşulların araştırılması ve heyelanların neden olduğu sonuçların ortadan kaldırılması ile bu afetlerden etkilenen vatandaşlarımızın bu süreci en az zararla atlatmasını sağlamak amacıyla Anayasa'nın 98. İçtüzüğün 104 ve 105. Maddeleri uyarınca, bir Meclis Araştırması açılması için gereğini arz ederiz.