Konkordato sisteminde tarafların yaşadığı sorunların tespit edilmesi ve bu sorunlara ilişkin çözüm belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

31 Temmuz 2016 tarihinde Bakanlar Kurulu tarafından Resmi Gazete'de yayımlanan Kanun Hükmünde Kararname ile sermaye şirketleri ve kooperatiflerin iflas erteleme istekleri olağanüstü hâl boyunca durdurulmuştur. Ancak alacaklı şirketlerin mağdur olması ve zarara uğraması sebebiyle olağanüstü hâl sırasında yeni bir düzenleme yapılarak iflas erteleme kaldırılmıştır.

28.02.2018 tarih ve 7101 sayılı Kanun'la, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunumuzun konkordatoya ilişkin 285 vd. maddelerinde değişiklik yapılmış, İcra ve İflas Kanunu'nun 178-179c maddelerinde düzenlenmiş bulunan ve 2003 yılından beri uygulanmakta olan iflâsın ertelenmesi kurumunun kaldırılması ile ortaya çıkan boşluğun doldurulması amacıyla yapılan bu değişikliklerle konkordato kurumunun yeniden canlandırılması amaçlanmıştır.

2023 yılı, talep koşullarının bozulduğu, maliyet baskısının arttığı ve finansmana erişimin zorlaştığı bir yıl yıl olmuştur. Bundan dolayı da işletmeler 2023 yılında büyük maddi zararlara uğramıştır. 2018 yılından bu yana, en fazla konkordato başvurusu 2023 yılında yapılmış ve 2023 yılında konkordato rekoru kırılmıştır.

Basın İlan Kurumu ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin yayımladığı istatistiklerden derlenen bilgilere göre, 2023 yılının ilk 11 ayında yaklaşık 20 bin firma kepenk indirirken, tasfiye başvurusunda bulunan şirket sayısının ise 24 bini geçtiği görülmüştür. 2023 yılının tamamında konkordato geçici mühlet kararı verilen dosya sayısı 519 adet olurken, kesin mühlet kararı verilen dosya sayısı ise 352 olmuştur. 2018'den bu yana en fazla konkordato kesin mühlet kararı verilen sektör 379 firma ile inşaat olurken, bu sektörü 194 firma ile tekstil, 7'er firma ile akaryakıt ve giyim, 65 firma ile gıda takip etti. En çok konkordato alınan illere bakıldığında ise 739 firma ile İstanbul ilk sırada yer alırken, bu ili 341 firma ile Ankara, 123 firma ile Bursa, 118 firma ile İzmir ve 117 firma ile Kocaeli izlemektedir.

Konkordato sürecinde iflas kararı ortalama süresi 471 gün, konkordato ret kararı ortalama süresi 497 gün, konkordato tasdik kararı ortalama süresi ise 699 gündür. Bu süreçte bazı firmaların konkordatoda yasal tüm süreyi kullanıp, son duruşmadan önce feragat ettiği ve birkaç gün sonra süreci tekrar baştan aldığı; bazı durumlarda da bir ilde ret yedikten sonra farklı bir ilde tekrar başvuru yapan firmaların bulunduğu sektör temsilcileri tarafından dile getirilmektedir.

Konkordato sürecinin uzun sürmesi, tasdik kararlarının da genelde faizsiz anapara ödemesi şeklinde verilmesi nedeniyle alacaklının ödemesi, yüksek enflasyon ortamında ciddi bir değer kaybına uğramaktadır. Bu durum, büyük firmaların konkordato ile koruduğunu gösterirken alacaklı olan küçük firmaların i ise kendini koruyama ödeme zincirinde kırılganlığın artmasına neden olduğu gözlemlenmektedir. Bu sebeplerden dolayı; konkordato sisteminde alacaklıların yaşadığı sorunların araştırılması, konkordatoda sisteminde suiistimallerinin önüne geçilecek çözüm önerilerinin tespit edilerek konkordato sisteminde yaşanan sorunların çözüme kavuşturulması ve yasal eksikliklerin giderilmesi için büyük önem teşkil etmektedir.