Kaçak maden ocaklarına ilişkin

Aşağıda yer alan soruların, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99, Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını talep ederim.

Zonguldak'ta 10 Kasım 2023'te ormanlık alanda yakılmış halde 50 yaşlarında erkek bir ceset bulunmuştur. Yapılan araştırmada, kişinin Afgan bir vatandaş olduğu ve kaçak bir maden ocağında çalışırken öldüğü ve kaçak maden ocağı sahibinin cenazeden kurtulmak için yakarak ormanlık alana taşıdığı belirlenmiştir. Bu vahşet, kaçak maden ocaklarındaki denetimsizliği, ucuz iş gücünü, güvencesiz çalışma ortamını bir kez daha gözler önüne sermiştir.

Başta Zonguldak olmak üzere bir çok ilde kaçak maden ocaklarındaki göçükler neredeyse her gün basına yansımaktadır. Bu ocaklarda denetim yapılmamaktadır. Bugüne kadar bu ocaklarda onlarca vatandaşımız hayatını kaybetmiştir. Aralarında çocuk işçilerin de bulunduğu birçok vatandaşımız hiçbir iş güvenliği olmayan bu ilkel ocaklarda yıllardır kömür üretmekte ve buralarda üretilen kömürler devletin resmi kayıtlarına işlenerek pazarlanmaktadır.

Ülkemizde madenler, Maden Kanunu hükümleri doğrultusunda işletilmektedir. Maden Kanunu'nda kaçak ocak "ruhsatsız maden üretimi" olarak adlandırılmaktadır ve yaptırımı da bulunmaktadır. Kaçak ocaklarının işletilmesinin, işlettirilmesinin başta Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Zonguldak Valilikleri olmak üzere ruhsat sahipleri olan TTK ve TKİ ile sahada bulunan işletmecilerin sorumluluğundadır. Bu konuda sorumlu olan tüm kesimlerin öncelikli olarak sorumluluklarını kabul etmeleri ve koordinasyon içerisinde çalışarak bu cinayetleri engellemeleri gerekmektedir.

Bu çerçevede;

SORULAR

1. Türkiye'de bulunan kaçak maden ocaklarının sayısı nedir?

2. Yıllardır yetkililerce de bilinen ve basında da sıklıkla haber olan "Kaçak Maden Ocakları" neden denetlenmemektedir?

3. Ruhsat alınmadan maden ocağı işletilmesi, Maden Kanunu'nun 12. Maddesine göre devlet ve mülki idare tarafından engellenmesi gerekirken ve neredeyse her gün ülkenin çeşitli bölgelerinden göçük haberleri gelirken neden bu konuya hiçbir şekilde müdahale edilmemektedir?

4. 2004-2024 yılları arasında önergenin cevaplandığı tarih itibariyle kaç işçi kaçak maden ocaklarında yaşamını yitirmiştir?

5. 2004-2024 yılları arasında önergenin cevaplandığı tarih itibariyle kaç işçi kaçak maden ocaklarında sakatlanmıştır?

6. Kaçak maden ocaklarında yaşanan işçi ölümlerinin sorumluları kimlerdir? Sorumlular hakkında yasal işlem yapılmış mıdır?

7. Kaçak maden ocaklarında yaşanan işçi ölümleriyle ilgili hakkında yasal işlem yapılan sorumluların sayısı kaçtır?

8. İhbar üzerine kapatılmış olan kaçak maden ocaklarının tekrar açılmalarına izin verilmiş midir? Verilmişse neden verilmiştir?

9. Zonguldak'ta yaşanan işsiz gençlerin iş güvencesinden yoksun ve iş güvenliğine aykırı biçimde ruhsatsız maden ocaklarında çalışmalarına engel olmak için TTK taki norm kadro açığının kapatılmasına yönelik çalışma yapılması planlanmakta mıdır?

10. Yoksulluk ve geçim kaygısı nedeniyle kaçak maden ocaklarında çok küçük yaşta işçilerin çalıştığı da bilinmektedir. Vatandaşları bu ocaklarda çalışmaya iten nedenlerin ortadan kaldırılması için başta Zonguldak olmak üzere, kaçak maden ocaklarının yoğunlaştığı bölgelerde sosyal yardımların adil ve etkin biçimde yapılmaları için gerekli çalışmalar yapılmakta mıdır?