Bazı işçilerin sendikal haklarını kullanması nedeniyle mağdur edildiği iddiasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzük'ün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Keziban KON CU KOK İstanbul Milletvekili

20 yıllık AKP iktidarı döneminde Türkiye Uluslararası Çalışma Örgütü (LO) Uzmanlar Komitesi'nin 2021 yılı Raporunda işçi haklarının kullanımında dünyanın en kötü 10 ülkesinden birisi olarak gösterilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Türkiye tarihinde görülmedik bir ekonomik buhran yaşanırken sermaye sınıfının kar oranları artmakta öte yandan ekonomik krizin faturası ise işçilere yüklenmektedir. Siyasi iktidar ucuz emek stratejisiyle işverenleri korumakta işçinin hak gasplarına göz yuman politikalar izlemektedir. Birçok iş yerinde işçi sağlığı iş güvenliği başta olmak üzere insana yakışır çalışma koşulları talep eden ve hak arayan işçiler, hayat pahalılığının arttığı ve alım gücünün düştüğü bu zor zamanlarda hemen her gün yaşanan iş cinayetlerine, meslek hastalıklarına, işverenlerin açıkladığı zamlara, gelir dağılımındaki eşitsizliği ve kötü çalışma koşulları ile yaşatılan haksızlıklara, kıdem, ihbar ve işsizlik maaşı haklarından yoksun bırakılmak suretiyle işten atılmalara karşı ülkenin dört bir yanından itiraz seslerini yükseltmeye yönelik eylemleri devam etmektedir.

Nitekim, işçilere yönelik hak gasplarıyla anılan İzomas Şirketler Grubu, Emlak Konut, Kartal Mermer firmaları ve YDA"nın DİSK/Dev Yapı-İş Sendikası ve İnşaat-İş Sendikası üyeleri olan ve emeklerinin sömürülmesine karşı çıkan inşaat işçileri; üç yıldır İş Kanunundan veya toplu iş sözleşmesinden ya da iş sözleşmesinden doğan ücret ödemelerinin ve kıdem tazminatlarının, 12) fazla mesaileri, elden verilen maaşları ve sigortaları asgari ücret üzerinden gösterilerek yasal haklarının gasp edildiğini bildirerek 12 Haziran günü İzomas firmasının bulunduğu Palladium Tower önünde direnişe başlamış, eylemlerini Emlak Konut GYO ve Palladium"da eş zamanlı eylemlerle sürdürmüş ve Türkiye işçi sınıfının mücadele tarihine altın harflerle yazılmış olan 15-16 Haziran direnişinin 53. Yılında Emlak Konut GYO önünde Ataşehir Kaymakamlığı tarafından eylemin yasaklanmasını bahane eden kolluk güçlerince işkenceyle gözaltına alınmışlardır. Ardından işverenle yapılan görüşmelerde anlaşmaya varılamaması üzerine İFM Halkbank şantiyesi, Emlak Konut, Kartal Mermer, YDA bünyesinde çalışan işçiler ve sendika temsilcileri 20.06.2023 tarihinde Emlak Konut önünde başlayan direnişlerinde tekrardan göz altına alınmışlardır.

İşçilerin hakedişlerini, tazminatlarını, içerde kalan maaşlarını dahi ödemeyerek, işçi aleyhine düzenlemelerle emekçinin kazanımlarının patronlara transfer eden emekçiye söz, yetki ve karar hakkı vermeyen bu mekanizma da kölelik koşullarını normalleştiren, göz yuman Bakanlık uygulamaları da kabul edilemezdir. Yasalar bu hak gaspını durdurmaya, işçiden yana tutum almaya elverişlidir. Değilse de elverişli hale getirilmesi Bakanlığınızın görevleri arasında yer almaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. İstanbul Emlak Konut GYO ve Palladium'da çalışan işçilerin talepleri ve yapmış oldukları eylemler bilginiz dahilinde midir?

2. İstanbul Emlak Konut GYO ve Palladium'da direnişte olan ve işkence ile göz altına alınan işçiler bilginiz dahilinde midir?

3. 20.06.2023 tarihinde Emlak Konut önünde haklı talepleri nedeniyle direnişte olan ve göz altına alınan işçiler ve sendika temsilcileri bilginiz dahilinde midir?

4. Yaşanan hak ihlallerini ve işçilerin taleplerini bizzat işçilerden öğrenmek üzere herhangi bir girişiminiz olacak mıdır?

5. İzomas Şirketler Grubunda, Halkbank şantiyesinde, Emlak Konut, Kartal Mermer, ve YDA''da çalışan işçilerin kanundan ve toplu sözleşmeden doğan haklarını açıkça ihlal eden hak ve hukuk dışı uygulamalar karşısında Bakanlığınızca bir girişimde bulunulacak mıdır?

6. Haklarını kullanan İzomas Şirketler Grubu ve YDA inşaat işçilerine hukuka aykırı bir şekilde kolluk güçlerince uygulanan sert müdahaleye ilişkin İçişleri Bakanlığı ile herhangi bir temasta bulunulmuş mudur?

7. İşçilerin hak arama mücadelesi olan grev ve direnişlere kolluğun hukuksuz müdahalesini önlemek için İçişleri Bakanlığı ile bir çalışmanız olacak mıdır?

8. İşçilerin İş Kanunundan, toplu iş sözleşmelerinden doğan alacakları ile ilgili uğradıkları mağduriyetleri gidermek adına Bakanlığınızca bir girişimde bulunulacak mıdır?

9. İş Kanunu ve toplu iş sözleşmesi çerçevesinde işçinin ücret ödemelerini süresi içinde kasten ödemeyen veya eksik ödeyen işverene yönelik olarak her ay ve her işçi için idari para cezası uygulaması hükmü geçerlidir. İzomas Şirketler Grubu ve YDA İşverenine yönelik olarak kanun çerçevesinde idari para cezası uygulaması başlatılmış mıdır?

10. Bakanlığınızın İzomas Şirketler Grubu, Halkbank şantiyesi, Emlak Konut, Kartal Mermer ve YDA ile ilgili teftiş faaliyeti olmuş mudur?

11. Adı geçen işyerlerinin hak ihlalleri uygulamaları Bakanlığınıza bağlı iş müfettişleri tarafından araştırılmış, soruşturulmuş mudur?

12. İşverenin Anayasa, yasalar, uluslararası sözleşmeler ve ILO normları çerçevesinde hareket etmesi için Bakan olarak bir girişiminiz olacak mıdır?

13. Bakanlık olarak güvenceli, insan onuruna yakışan iş, ücret ve sendikal hakların olduğu bir iş yaşamının gereklerinin yerine getirilmesi amacıyla herhangi bir çalışma yapılmakta mıdır?