Hatay ilinde 2020 yılında meydana gelen orman yangınları sonrasında yapılan çalışmalara ilişkin

2020 yılında Hatay ilinde meydana yangınlarda 5.060 hektar alan orman yangınlarında zarar görmüştür. Söz konusu sahaların tamamı çeşitli silvikültürel yöntemler (tabii gençleştirme, suni gençleştirme, ağaçlandırma, rehabilitasyon, koruma vb.) ile yeniden ormanlaştırılmıştır. Kızılçam ve yangına dirençli türler (harnup, servi, zakkum, frenk inciri, menengiç vb.) kullanılmıştır.

Söz konusu yangınlardan sonra Hatay ilinde bulunan Orman Genel Müdürlüğü (OGM) hizmet birimlerimize alanında uzman toplam 170 personel alımı yapılmıştır. OGM bünyesinde görev yapan işçi personelimize her sene başında orman yangınlarıyla mücadele kapsamında iş başı eğitimleri (yangına müdahale, arazöz tatbikatları, hortum çekme vb.) ile birlikte iş sağlığı ve güvenliği ve ilk yardım eğitimleri planlanarak verilmektedir.

Hatay ilinde orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; halkın orman yangınları konusunda daha duyarlı olmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme çalışmaları yapılmaktadır. 85 köyde 1.776 köylü vatandaş, 124 çoban, avcı ve arıcı, 21 okulda 1.017 öğrenci ve 671 askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimi verilmiştir.

Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır.

Orman yangınlarına karşı alınacak önlemler konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla, 2024 yılında yerel yönetimlerin de katılımıyla, "Orman Benim" kampanyası başlatılmıştır. Orman yangınlarının önlenmesi ve ormanların atıklardan temizlenmesi konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla yol kenarı ve orman içi katı atık temizlikleri ülke genelinde yapılmıştır.

Orman alanlarının, enerji nakil hatlarından (ENH) kaynaklı yangınlardan etkin bir şekilde korunabilmesi için; e Orman içinden geçen enerji nakil hatlarının bakımlarının en kısa sürede yapılması ve eskimiş olanların yenilenmesi, " OOrmaniçinden geçen hatlarda ahşap direk kullanılmaması ve mümkünse bu hatların orman alanından geçen kısımlarının bir plan dâhilinde yer altına alınması, e Trafoların bakımının düzenli olarak yapılması, trafo kapasitelerinin çekilen maksimum enerji ile uyumlu hale getirilmesi, e Trafo merkezlerinde olası patlamalara karşı hazır söndürme sistemlerinin bulundurulması, e Enerji nakil hatlarının altında bulunan ve yangına neden olabilecek yanıcı materyallerin temizlenmesi gibi çalışmaların tamamlanması için Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile koordineli bir çalışma yürütülmektedir.

Ayrıca, izin verilen alanlarda izin sahiplerinden kesin izin taahhüt senedi alınmakta olup alınan bu senedinin 12'nci maddesinde "İzin sahibi, kendisine teslim edilen orman alanında ve bitişiğindeki ormanların korunmasına, orman yangınlarına karşı gerekli önlemleri almaya ve orman idaresinin direktiflerine uymaya mecburdur. Bu konudaki kusur ve ihmalinden dolayı muhtemel idare zararından orman idaresine karşı sorumlu olacaktır. İdarenin talebi halinde izin sahibi, her türlü makine ve emrinde çalışan işçi ile orman yangınlarının söndürülmesine yardımcı olacaktır." hükmü kapsamında gerekli önlemler alınmaktadır.

İzin süresince de belirlenen bu kriterlere uyulup uyulmadığı hususlarında gerekli kontroller yapılmaktadır.

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

Valilik bünyesinde oluşturulan il yangınla mücadele komisyonu tarafından her yıl alınan kararlar neticesinde dağıtım hatları için TEDAŞ'ın, iletim hatları için TEİAŞ'ın yapacağı çalışmalar belirlenerek koordinasyon sağlanmakta ve izin verilen enerji nakil hatlarının alt bakımları yangın sezonu öncesinde yaptırılmaktadır.

"Orman Kanunu'nun 17'nci Maddesinin Üçüncü Fıkrasının Uygulanması Hakkında Yönetmelik" kapsamında, izin sahaları bölge müdürlüğü ekiplerince yatırımı devam eden hatlarda her yıl kontrol edilmekte, yatırımı biten hatlar sonu 0 ve 5 ile biten yıllarda bir kez denetlenmektedir. Ayrıca, iletim hattı izini verilen sahalar orman işletme müdürlüğü teknik elemanları ve toplu koruma ekiplerince aylık ve haftalık periyodik olarak kontrol edilmektedir.

İlgili kurumların yeni iletim hattı proje güzergâhları belirlerken idaremize proje geliştirme aşamasında görüş sorulmaktadır. Görüş alınan alanlarda ilgili birimlerimiz gerekli inceleme ve tespitleri yapmakta, riskli alanlarda güzergâh değişikliği talep etmektedir. İletim hatlarının yangına hassas ağaç türlerinden oluşan blok ormanlık alanlardan geçirilmemesine, zaruret halinde mümkün mertebe boşluklu yapıdaki ormanlık alanlara kaydırılması konusuna azami dikkat edilmektedir.

Orman yangınlarıyla mücadelede; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve diğer ilgili kurum ve kuruluşlarla koordinasyon yerleşim alanındaki en büyük mülki idari amir başkanlığında her yıl yangın komisyon toplantıları yapılmakta ve kurumların yapacakları iş ve işlemler belirlenmektedir.

Orman alanları ile yerleşim yerleri arasında kalan "Orman İçi Erişim Yolları" uygulamaları 6976 sayılı Tamim'in ilgili maddelerince Yanan Orman Alanlarının Rehabilitasyonu ve Yangına Dirençli Ormanlar Tesisi Projesi (YARDOP) kapsamında Yerleşim Yeri ile Ormanlık Arazilerin Ayrılması Tesisi (YOAT) adı altında yapılmaktadır. Ayrıca ormancılık hizmetlerinin üretim, bakım ve yangınlara müdahale faaliyetlerinde kullanılan B tipi orman yollarının planlaması ve inşası da yapılmaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan