Sosyal yardımlardan yararlanan hane sayısındaki artışa ilişkin
İYİ Parti
Muhatap:
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş Kaynak göster
Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti), 12 Temmuz 2024 tarihinde 7/13965 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 48 gün sonra, 29 Ağustos 2024).
Mehmet Satuk Buğra Kavuncu (İYİ Parti, İstanbul). “Sosyal yardımlardan yararlanan hane sayısındaki artışa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13965, 12 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13965-sosyal-yardimlardan-yararlanan-hane-sayisindaki-artisa-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a961e9e5-186d-416d-9d41-0190ba97c2eb
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 48 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Oo Aşağıda yeralan sorularımın, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Sayın Mahinur Özdemir GOKTAŞ tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 11/7/2024 illetvekili vekili
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın hazırladığı sosyal yardım karnesine göre, Türkiye'de yardıma muhtaç hane sayısının son altı ayda 500 bin artışla 4 milyon 278 bine çıktığı, 2024 yılının Ocak-Mayıs döneminde sosyal yardımlardan yararlanan hane sayısının 4 milyon 278 bin 728 olduğu, 2024 yılı Ocak ayında bu sayının 3 milyon 780 bin 608 olduğu, Aile Destek Programı'na dahil hane sayısının 2022 yılında 3 milyon 99 bin 560 iken Mayıs 2024 itibarıyla 3 milyon 479 bin 832'ye yükseldiği bilgileri basında yer almıştır. Sosyal yardıma muhtaç hane sayısı, 2024 yılının Ocak ayına göre 498 bin 120 artmıştır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Son altı ayda yardıma muhtaç hane sayısındaki 500 bin artışın sebepleri nelerdir? Bu artışın ekonomik krizle veya diğer sosyal faktörlerle ilişkisi hakkında Bakanlığınızın yaptığı bir değerlendirme var mıdır?
2024 yılının Ocak-Mayıs dönemi boyunca sosyal yardımlardan yararlanan hane sayısının, Ocak ayında 3 milyon 780 bin 608 iken Mayıs ayında 4 milyon 278 bin 728'e çıkmasının arkasında yatan nedenler nelerdir? Bu artışın sebepleri hakkında bir analiz: * yapılmış mıdır?
Aile Destek Programı kapsamında, 2022 yılında 3 milyon 99 bin 560 hane sayısının, Mayıs 2024 itibarıyla 3 milyon 479 bin $32'ye çıkmasının ardında hangi sosyal ve ekonomik sebepler bulunmaktadır? Bakanlığınız bu artışı nasıl değerlendiriyor?
Aile Destek Programı'nın etkinliği hakkında Bakanlığınız tarafından yapılan bir değerlendirme var mıdır? Bu programın derin yoksullukla mücadeledeki başarısı veya eksiklikleri hakkında ne tür sonuçlar elde edilmiştir?
Türkiye'de sosyal yardımlardan yararlanan toplam hane sayısının bu denli yüksek olmasının önlenmesi için Bakanlığınızın planladığı uzun vadeli stratejiler nelerdir? Bu stratejiler hangi başlıklar altında ele alınmaktadır?
Yardım programlarından yararlanan vatandaşların durumları hakkında Bakanlığınızın yürüttüğü bir izleme ve değerlendirme mekanizması var mıdır? Eğer varsa, bu mekanizmanın sonuçları kamuoyuyla paylaşılmakta mıdır?
Sosyal yardımların kapsamını genişletme veya derin yoksullukla mücadeleye yönelik yeni politikalar geliştirmeyi düşünüyor musunuz? Varsa, bu politikaların içeriği nedir ve uygulanma aşamaları nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
İlgi yazı ekinde alınan İstanbul Milletvekili Sayın M. Satuk Buğra KAVUNCU tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/13965 Esas Numaralı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7/13965 Cevap Metni (1 Sayfa)
Çocuk Gelişimcisi Telefon No:(312) 705 58 09 iğ
İstanbul Milletvekili Sayın M. Satuk Buğra KAVUNCU'ya Ait 7/13965 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni
Bakanlığımızca Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma (SYD) Vakıfları aracılığıyla ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza yönelik başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda sosyal yardım programları yürütülmektedir. Yürütülmekte olan sosyal yardım programları düzenli ve süreli nitelikte olmak üzere aile yardımları, barınma ve gıda yardımları, engelli ve yaşlı yardımları, sağlık yardımları, eğitim yardımları ve proje destekleri olarak sınıflandırılmaktadır.
2002 yılında 4 farklı sosyal yardım programı yürütülürken 2024 yılı itibarıyla 50'nin üzerinde sosyal yardım programı yürütülmekte olup ihtiyaç sahibi vatandaşlarımız ihtiyaçlı oldukları yönlerden yararlanma kriterleri belli kapsayıcı ve tematik sosyal yardım programları ile desteklenmektedir.
Bu kapsamda sosyal yardımların artıyor olmasının yoksulluğun artmasının bir göstergesi olarak sunulması yanıltıcıdır. Vatandaşlarımızın gelişen ve değişen ihtiyaçlarına destek olmak amacıyla sosyal yardım programları çeşitlendirilmekte ve daha öncesinde sosyal yardımlar kapsamına giremeyen ihtiyaç sahibi vatandaşlarımız da sosyal yardımlar şemsiyesi altına alınmaktadır.
Bununla birlikte 2022 yılı itibarıyla ülkemizde uygulanan en kapsamlı sosyal destek uygulaması olan Türkiye Aile Destek Programı hayata geçirilerek ihtiyaç sahibi olup ilave dezavantaj kriterini sağlayamayan vatandaşlarımız da sosyal yardım sistemimize dahil edilmiştir.
Mutlak yoksulluk oranı yapılan çalışmalar, alınan tedbirler, önlemler ve geliştirilen projeler ile ciddi bir şekilde düştüğü görülmektedir. Bu durum da Dünya Bankası verilerine yansımıştır.
TÜİK tarafından yayımlanan Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırmasına göre ise 2006-2023 yılları arasında eşdeğer hane halkı kullanılabilir fert gelirinin 9050"si ve 9060'1 dikkate alınarak belirlenen yoksulluk sınırlarına göre göreli yoksulluk oranlarımızda da iyileşme görülmektedir. Nitekim 2006 yılında 620,6 olan göreli yoksulluk oranı 2023 yılında *013,9*a gerilemiştir.
Öte yandan ülkemiz sosyal yardım sisteminin geliştirilmesi ve kapsayıcılığının artırılması amacıyla Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi Programının hayata geçirilmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir.
Ayrıca Bakanlığımızca yürütülmekte olan yardım programlarına ilişkin süreçlerin yönetiminde kullanılan Bütünleşik Sosyal Yardım Bilgi Sistemi üzerinden alınan sosyal yardım verileri ile etki analizleri yapılmakta ve uygulanacak politikalar yapılan analizler ışığında değerlendirilmektedir.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan