Diyarbakır'da bazı dükkanlara saldıran kişilerin serbest bırakılmalarına ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 29 Ağustos 2024 tarihinde 7/16127 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 22 Ekim 2024).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır'da bazı dükkanlara saldıran kişilerin serbest bırakılmalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16127, 29 Ağustos 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16127-diyarbakir-da-bazi-dukkanlara-saldiran-kisilerin-serbest-birakilmalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/aa1d5148-8423-41e7-9ee6-0191b2f91e1d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 54 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98 ve İçtüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Serhat Eren Diyarbakır Milletvekili
Kamuoyunun da yakından bildiği üzere, yaklaşık 1 ay önce Diyarbakır'ın Sur ilçesine bağlı Cebi Kebir Mahallesi?nde bulunan Karga ve Hewş Cafeye el yapımı patlayıcı ve silahlı saldırı düzenlenmiştir. Bu saldırının ardından saldırganlar tutuklanmış, ancak bir ay tutuklu kaldıktan sonra serbest bırakılmışlardır. Karga Kafe bir daha açılmamışken, Hewş Cafe'ye 25 Ağustos akşamı ikinci bir saldırı düzenlenmiştir. Kamera kayıtlarından da açıkça görüldüğü üzere, bir ay önceki saldırıyı düzenleyen V.G. ve U.Y.'nin Hewş Cafe çalışanlarına tehditler savunduktan sonra saldırıda bulundukları tespit edilmiştir. Bu saldırıda kafe sahibinin kolu kırılmış, bir çalışan ise yaralanmıştır. Olay yerinde bulunan polislerin saldırıyı önleme noktasında gereken ciddiyeti göstermediği anlaşılmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Hewş Cafe işletmecisi Bahoz Damlayıcı, basın emekçilerine yaptığı açıklamada, saldırganların serbest bırakılmasından ve can güvenliklerine yönelik tehditlerden duyduğu endişeyi dile getirmiştir. Damlayıcı, mayıs ayında kendilerine yapılan sözlü tehditlerin ardından, 12 Temmuz gecesi gerçekleştirilen silahlı ve patlayıcı saldırının görüntülerini emniyetle paylaştıklarını, ancak saldırganların serbest bırakıldığını belirtmiştir. Ayrıca, 25 Ağustos akşamı bu kişilerin tekrar kafeye gelerek saldırıda bulunmalarının, güvenlik zafiyetine işaret ettiğini ve bu kişilerin serbest bırakılmalarının sonuçlarının sorumlularını belirterek güvenliklerinin sağlanmasını talep etmiştir.
Bu olaylar, Diyarbakır'ın çok kültürlü yapısına ve yaşam tarzına yönelik artan tehditlerin ciddi boyutlara ulaştığını göstermekte olup, insanların güvenlik içinde yaşama hakkı ihlal edilmektedir. Saldırganların cesaretlendirilmesi kabul edilemez bir durum olup, bu konuda yetkililerin sessiz kalması, benzer olayların tekrar yaşanma riskini artırmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Diyarbakır'ın Sur ilçesinde Karga ve Hewş Cafe'ye yönelik saldırılar düzenleyen V.G. ve U.Y.'nin, bir aylık tutukluluğun ardından serbest bırakılmasının gerekçesi nedir? Bu kişiler, el yapımı patlayıcı ve silahlı saldırı gibi ağır suçlardan yargılanırken neden tutuklu yargılanmamaktadırlar?
İlk saldırıya dair kamera kayıtları ve diğer delillerin güçlü olmasına rağmen, saldırganların serbest bırakılmasında yargı mercileri hangi kriterleri dikkate almıştır?
Bu kararın alınmasında etkili olan faktörler nelerdir? Bu delillerin göz ardı edilip edilmediğine ilişkin bir soruşturma yürütülmekte midir?
Saldırganların serbest bırakılmasının ardından aynı kafeye tekrar saldırıda bulunmaları, yargı kararlarının caydırıcılığını sorgulatmaktadır. Yargı organları, bu tür ağır suçlara karşı verilen kararların toplumsal sonuçlarını değerlendirmekte midir?
Hewş Cafe'ye yönelik saldırılarda mağdurların can güvenliği risk altında kalmış, ikinci saldırı sonucunda yaralanmalar meydana gelmiştir. Bu kişilerin korunması için adli koruma tedbirleri neden devreye sokulmamıştır? Mağdurların güvenliğini sağlamak için hangi ek önlemler alınmaktadır?
Yargı kararlarının toplumsal barış üzerindeki etkisini azaltmak ve adaletin sağlanmasını garanti altına almak amacıyla Bakanlığınız ne tür önlemler almaktadır? Bu tür kararların tekrar benzer olaylara sebebiyet vermemesi için adli mercilere yönelik bir inceleme başlatılacak mıdır?
Silahlı ve el yapımı patlayıcılı saldırılar gibi ağır suçlar işleyen kişilerin serbest bırakılmasının, toplumda adalete duyulan güveni sarsacağı aşikardır. Bu tür kararların yaratacağı olumsuz etkileri gidermek amacıyla, yargı sisteminde ne tür düzenlemeler planlanmaktadır?
Diyarbakır'da son yıllarda yaşam tarzına yönelik saldırılarla ilgili açılan davaların sonuçlarına bakıldığında, bu tür davaların ne kadarının sonuçlandığı ve kaç kişi hakkında ne tür cezalar verildiği konusunda kamuoyunu bilgilendirebilir misiniz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1496826 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/16127 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) biç
ADALET BAKANLIĞI LOM Eb Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı :E-56020453-610-1312-5598/7690 Konu : Yazılı soru önergesi (1114/2024
Sayın Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/16127 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- A) Anayasanın;
I- "Yargı yetkisi" kenar başlıklı 9. maddesinde, yargı yetkisinin Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılacağı,
2- "Mahkemelerin bağımsızlığı" kenar başlıklı 138. maddesinde, hâkimlerin görevlerinde bağımsız oldukları; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm verecekleri, hiçbir organ, makam, merci veya kişinin, yargı yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve hâkimlere emir ve talimat veremeyeceği, genelge gönderemeyeceği, tavsiye ve telkinde bulunamayacağı; görülmekte olan bir dava hakkında Yasama Meclisinde yargı yetkisinin kullanılmasıyla ilgili soru sorulamayacağı, görüşme yapılamayacağı veya herhangi bir beyanda bulunulamayacağı,
B) 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun;
1. "Tutuklama nedenleri" kenar başlıklı 100. maddesinin birinci fıkrasında, kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde, şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebileceği, işin önemi, verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde, tutuklama kararı verilemeyeceği,
2. "Tutuklama kararı" kenar başlıklı 101. maddesinin birinci fıkrasında, soruşturma evresinde şüphelinin tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından, kovuşturma evresinde sanığın tutuklanmasına Cumhuriyet savcısının istemi üzerine veya re'sen mahkemece karar verileceği; bu istemlerde mutlaka gerekçe gösterileceği ve adli kontrol uygulamasının yetersiz kalacağını belirten hukuki ve fiili nedenlere yer verileceği; ikinci fıkrasında, tutuklamaya, tutuklamanın devamına veya bu husustaki bir tahliye isteminin reddine ilişkin kararlarda, kuvvetli suç şüphesini, tutuklama nedenlerinin varlığını, tutuklama tedbirinin ölçülü olduğunu, adli kontrol uygulamasının yetersiz kalacağını gösteren delillerin somut olgularla gerekçelendirilerek açıkça gösterileceği,
3. "Cumhuriyet savcısının tutuklama kararının geri alınmasını istemesi" kenar başlıklı 103. maddesinin birinci fıkrasında, Cumhuriyet savcısının, şüphelinin adli kontrol altına alınarak serbest bırakılmasını sulh ceza hâkiminden isteyebileceği; hakkında tutuklama kararı verilmiş şüpheli ve müdafiinin de aynı istemde bulunabileceği,
4. "Şüpheli veya sanığın salıverilme istemleri" kenar başlıklı 104. maddesinin birinci
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 07/pgJ10 - DMSOSNR - 57kgb*1 - 2MdvHAS ile erişebilirsin
ADALET BAKANLIĞI ri on iv Mevzuat Genel Müdürlüğü fıkrasında, soruşturma ve kovuşturma evrelerinin her aşamasında şüpheli veya sanığın salıverilmesini isteyebileceği; ikinci fikrasında, şüpheli veya sanığın tutukluluk hâlinin devamına veya salıverilmesine hâkim veya mahkemece karar verileceği; bu kararlara itiraz edilebileceği; üçüncü fıkrasında, dosya bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya geldiğinde salıverilme istemi hakkındaki kararın, bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay ilgili dairesi veya Yargıtay Ceza Genel Kurulunca dosya üzerinde yapılacak incelemeden sonra verileceği; bu kararın re'sen de verilebileceği,
5. "Tutukluluğun incelenmesi" kenar başlıklı 108. maddesinin birinci fıkrasında, soruşturma evresinde şüphelinin tutukevinde bulunduğu süre içinde ve en geç otuzar günlük süreler itibarıyla tutukluluk hâlinin devamının gerekip gerekmeyeceği hususunda, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından 100. madde hükümleri göz önünde bulundurularak, şüpheli veya müdafii dinlenilmek suretiyle karar verileceği; ikinci fıkrasında, tutukluluk durumunun incelenmesinin, yukarıdaki fıkrada öngörülen süre içinde şüpheli tarafından da istenebileceği; üçüncü fıkrasında, hâkim veya mahkemenin, tutukevinde bulunan sanığın tutukluluk hâlinin devamının gerekip gerekmeyeceğine her oturumda veya koşullar gerektirdiğinde oturumlar arasında ya da birinci fıkrada öngörülen süre içinde de re'sen karar vereceği,
Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.
Değinilen hükümler çerçevesinde, şüpheli veya sanığın tutuklanmasına, tutukluluğunun devamına ve tutuksuz yargılanmak üzere tahliye edilmesine ilişkin kararlar, Anayasanın 9 ve 138. maddelerindeki yetki ve teminata dayalı olarak görev yapan bağımsız ve tarafsız mahkemelerce verilmektedir.
1. 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Adli istatistikler sanık ve suç esas alınarak derlenmektedir. Bu çerçevede, Bakanlığımızda soru önergesine konu edilen hususlarda ayrıntılı istatistiki veri bulunmamaktadır.
I1- Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 03/10/2024 tarihli cevapta; soru önergesinde bahsi geçen olayla ilgili olarak başlatılan soruşturmanın devam ettiği bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 07pg1J 10 - DMSOSNR - 57kgb*1 - 2MdvHAS ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan