GSM operatörlerinin iletişim ücretlerine yaptıkları zamlara ilişkin
Kaynak göster
Sevilay Çelenk Özen (DEM Parti), 20 Eylül 2024 tarihinde 7/16527 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 52 gün sonra, 11 Kasım 2024).
Sevilay Çelenk Özen (DEM Parti, Diyarbakır). “GSM operatörlerinin iletişim ücretlerine yaptıkları zamlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16527, 20 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16527-gsm-operatorlerinin-iletisim-ucretlerine-yaptiklari-zamlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/df59e563-377e-4549-89b2-01921e039f21
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 52 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Anayasa'nın 98, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96 ve 99. Maddeleri uyarınca Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu tarafından, öngörülen yasal süresi içinde ivedilikle cevaplanması konusunda gereğini bilginize sunarım.
Sevilay ÇELENK Diyarbakır illetvekili
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
İletişim ve haberleşme ihtiyacı tıpkı beslenme ve barınma ihtiyacı gibi t&mel bir ihtiyaç ve gözetilmesi gereken bir haktır. Ancak yakın dönemde fatura taahhüt süreleri sona eren yurttaşların karşılaştığı yüksek faturalar, önemli bir sorun haline gelmiştir. Cep telefonu operatörlerinin faturalara fahiş oranda zam yapması, iletişimin yaşamsal hale geldiği günümüzde, yüksek enflasyon nedeniyle zorlanan bütçeleri daha da sıkıntıya sokarak iletişim hakkının gaspına yol açmaktadır.
Özellikle X platformunda "#OperatörSoygunu" etiketiyle yapılan paylaşımlarda, yurttaşlar faturalarındaki büyük artışları dile getirmekte ve şikayet sitelerinde benzer tepki içeren paylaşımlar yapmaktadır. Fatura taahhüt süresi dolan yurttaşlar, paket yenilemek istediklerinde yüzde 200 ila yüzde 300 oranında zamlarla karşılaşmakta; örneğin, bazı kullanıcıların faturaları 162 TL'den 640 TL'ye, 235 TT.'den ise 814 TL'ye çıkmaktadır. Bu zamlar, yurttaşların büyük tepkisini toplamaktadır.
Türk Telekom'un CEO'su Ümit Önal, yurttaşların zamlara tepkisine yanıt vererek, "4 kişilik bir ailenin ayda 5-8 damacana su tükettiğini düşünürsek ve bir âlegori yaparsak, Türkiye'de internet tarifeleri "sudan ucuz" demek yanlış olmaz" ifadelerini kullanmıştır. Ünal'ın zamlar hakkında yaptığı bu açıklama, yurttaşların tepkisini ciddiye almayan ve sorunları göz ardı eden bir yaklaşım içermektedir. İletişim, temel bir ihtiyaç olduğundan, herkes için erişilebilir ve . uygun fiyatlı olmalıdır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Cep telefonu operatörlerinin faturalara, Ağustos 2022 ile Ağustos 2024 arasındaki yüzde 141,5 oranındaki iki yıllık enflasyon oranını aşacak şekilde fahiş oranda zam yapmasının ardından Bakanlığınız bu konuda hangi adımları atacaktır?
Fatura taahhüt süresi dolan yurttaşlar, paket yenilemek istediklerinde yüzde 200 ila yüzde 300 oranında zamlarla karşılaşmaktadır. Bu yüksek oranlar neye göre belirlenmiştir?
Bakanlığınızın son 10 yılda cep telefonu operatörlerinin yurttaşların faturalarına yansıttıkları zam oranları hakkında herhangi bir verisi veya raporu mevcut mudur?
Operatörlerin yıllık finansal raporlarına göre, faturalardaki artışların kar marjlarına etkisi üzerine Bakanlığınızda veri bulunmakta mıdır? Buradaki verilere göre şirketlerin kar marjlarında ne gibi değişiklikler olmuştur?
Yüksek zamların ardından yurttaşların tepkisi ve abonelik iptalleri üzerine Bakanlığınızın yaptığı bir araştırma var mıdır?
Türkiye'deki internet kalitesi ve fiyatları ile cep telefonu faturaları, Avrupa ülkeleriyle karşılaştırıldığında nasıl bir tablo çizmektedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ·
Mobil elektronik haberleşme hizmetleri sunan işletmecilerin belirli hizmet kalemleri için tüketicilere uygulayabilecekleri azami ücretler; "Mobil Elektronik Haberleşme Hizmetleri Azami Ücret Tarifesi" kapsamında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığınca (BTK) belirli aralıklarla belirlenmektedir.
Mobil şebeke işletmecileri ise; 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu'nun "Tarifelerin Düzenlenmesi" başlıklı 13'üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendine göre ilgili mevzuat ve BTK düzenlemelerine aykırı olmayacak şekilde uygulayacakları tarifeleri serbestçe belirlemektedirler.
Ortalama internet fiyatlarının karşılaştırıldığı araştırmalara göre ülkemiz genel olarak söz konusu hizmetin göreceli olarak daha uygun fiyatlarla sunulduğu ülkeler arasında yer almaktadır.
Birleşik Krallık merkezli Cable Co. Firması tarafından 2023 yılında yapılan ve aralarında ülkemizin de bulunduğu 225 ülkenin yer aldığı çalışmada; Ülkemiz, aylık ortalama genişbant paket maliyeti ucuzluğu bakımından küresel düzeyde 18. sırada yer almaktadır. Fransa 81'inci, Almanya 90'ıncı, Birleşik Krallık 96'ncı, Japonya 95'inci, İspanya 76'ncı, Yunanistan 88'inci ve ABD ise 155'inci sırada yer almaktadır. Pek çok sektör hakkında araştırma sonuçları yayımlayan Numbeo'nun, 96 ülkenin 60 Mbps ve üzeri hızlardaki limitsiz internet paketlerinin fiyatlarını derleyerek yaptığı araştırmasındaki sıralamaya göre ise; ülkemiz, en ucuz internet hizmeti veren 11'inci ülke konumundadır.
Diğer taraftan, 2013 yılında sabit genişbant abonelerin 9071'i 4-10 Mbps hız seviyesinde internet paketi alırken, bugün itibariyle abonelerin yaklaşık 038'i 50 Mbps üzeri hızlardaki bağlantıları tercih eden abonelerin oranı ise 624 olarak gerçekleşmiştir.
Abdulkadir URALOĞLUBakan