Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulunun kadınların korunması için satılan güvenlik aletlerinin fiyatlarında yaptığı denetime ilişkin
Kaynak göster
Adnan Beker (İYİ Parti), 7 Ekim 2024 tarihinde 7/17271 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 35 gün sonra, 11 Kasım 2024).
Adnan Beker (İYİ Parti, Ankara). “Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulunun kadınların korunması için satılan güvenlik aletlerinin fiyatlarında yaptığı denetime ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/17271, 7 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-17271-haksiz-fiyat-degerlendirme-kurulunun-kadinlarin-korunmasi-icin-satilan-guvenlik-aletlerini (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a353d51d-808a-418c-af72-01926afcc8c3
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 35 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın T.C. Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.
Son dönemde ülkemizde kadınların güvenliği ve korunmasına ilişkin olarak yaşanan vahim hadiseler neticesinde biber gazı ve elektro şok cihazı gibi savunma amaçlı ürünlerin . fiyatlarında önemli artışlar yaşandığı görülmüştür.
Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun çerçevesinde faaliyette bulunan Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu'nun görev ve yetkileri; olağanüstü haller, afet durumları veya acil durumlarda halkın temel ihtiyaçlarının adil ve makul bir fiyat politikasıyla karşılanmasını temin etmektir. Kurulun bu tür durumlarda piyasada oluşan fahiş fiyat artışı ve stokçuluk gibi girişimlere karşı önlem alarak piyasa dengesini sağlaması, vatandaşlarımızın mağduriyetini engellemesi, toplum sağlığı ve refahı için kritik öneme sahip ürünlerde fiyat denetimleri gerçekleştirmesi ve gerektiğinde caydırıcı önlemler alması beklenmektedir.
Bu bağlamda, Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu Yönetmeliği'nin 7 nci maddesine istinaden, ilgili Kurulun denetim ve yaptırımlarına ilişkin aşağıdaki hususlarda bilgi talep etme zorunluluğum hasıl olmuştur.
Bu kapsamda;
SORULAR
Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu'nun, son üç yıl içinde gerçekleştirdiği denetim sayısı kaçtır? Bu denetimler sonucunda fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarında tespit edilen ihlal sayıları ve buna ilişkin alınan idari para cezası kararları nelerdir?
Kurul tarafından, kadın güvenlik ürünleri olarak nitelendirilen biber gazı, elektro şok cihazı vb. ürünlere yönelik gerçekleşen fiyat artışlarına dair yakın zamanda herhangi bir denetim veya inceleme başlatılmış mıdır? Başlatılmış ise bu denetimlerin kapsamı ve güncel durumu nedir?
Kurulun, fahiş fiyat artışı ve stokçuluk faaliyetlerine yönelik olarak tedarikçi ve perakende işletmelere karşı yürüttüğü cezai yaptırımların caydırıcılığı değerlendirilmiş midir? Caydırıcılığın artırılması yönünde bir çalışma planlanmakta mıdır?
Fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarına dair son üç yıl içinde kamuya yapılan şikâyet sayısı kaçtır? Şikâyet başvuruları hakkında, il bazında detaylı bir rapor hazırlanmış mıdır? Şikâyetlerin coğrafi dağılımı, sektörel ayrımı ve sonuçlandırılma sürelerine ilişkin verilerin paylaşılması planlanmakta mıdır?
Kurul tarafından kamuoyunun şeffaf bir şekilde bilgilendirileceği bir raporlama mekanizmasının oluşturulması adına atılmış bir adım var mıdır? Şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleri doğrultusunda daha etkili bir bilgilendirme mekanizması kurmayı düşünüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 16.10.2024 tarihli ve 43452547-120.07.04-E. 1513245 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Ankara Milletvekili Sayın Adnan BEKER tarafından verilen 717271 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) Çankaya/ANKARA Soru Önergeleri Birimi ye mi N X Telefon No: 03 124491344 Faks No: 03124491341 Telefon No: 03124491344 Kilic Sratejisoruonergeleri(Bticaret.gov.ir la İl İnternet Adresi: www.ticaret.gov.ir aml Pm
TİCARET BAKANLIĞI
Ankara Milletvekili Sayın Adnan BEKER'e Ait 7/17271 Sayılı Yazılı Soru Önersesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 5) 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'da yapılan değişiklikle, fahiş fiyat artışı ile stokçuluk uygulamalarına yönelik denetim ve incelemeler yapmak ve gerektiğinde idari para cezası uygulamak üzere, "Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu" oluşturulmuştur. Bu kapsamda, Bakanlığımız müfettişleri ve 81 ildeki il müdürlükleri tarafından re'sen ve şikayet üzerine inceleme ve denetimler yapılmaktadır.
Üretici, tedarikçi ve perakende işletmeler, ticaret il müdürlükleri tarafından günlük olarak denetlenmektedir. 2022 yılında 21.809, 2023 yılında 15.080, 2024 yılının ilk on ayında ise 56.696 olmak üzere, son üç yılda toplam 93.585 işletme denetlenmiştir. Yapılan denetimlerin Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu"nda görüşülüp değerlendirilmesi neticesinde, Kurul tarafından 2.069 işletme hakkında toplamda yaklaşık 652 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır.
Bu kapsamda Ticaret Bakanlığı, iç ticaret birimlerince 2023 yılında 170.207 işletme denetlendi. 48.462 gerçek ve tüzel kişiye yaklaşık 1,5 milyar lira idari para cezası uygulanmıştı. Rekabet Kurulu da 2023 yılında hakkında soruşturma başlattığı 259 firmanın 166*sına toplam 2,7 milyar lira idari para cezası kesmişti. Bu yıl ise ilk 10 ayda yapılan denetimler sonucunda, Ticaret Bakanlığı, iç ticaret birimleri 381.311 işletmeyi denetlemiştir. Bunlardan 178.919 işletmeye 4,6 milyar lirayı aşkın idari para cezası uygulanmıştır. Benzer şekilde, Rekabet Kurulu da 2024 yılının ilk 10 ayında 195 firmaya yaklaşık 4,9 milyar lira idari para cezası uygulamış bulunmaktadır.
Öte yandan, üretici, tedarikçi ve perakende işletmeler tarafından satışa sunulan ve biber gazı, elektro şok cihazı vb. gibi savunma amaçlı kullanılan ürünler de dahil olmak üzere fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarına yönelik Bakanlığımıza ulaşan tüm şikâyetler, Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu tarafından değerlendirmeye alınmaktadır. Bu kapsamda, fahiş fiyat artışı ve stokçuluk yaptığı tespit edilen işletmelere yasal mevzuat çerçevesinde idari yaptırım kararları alınabilmektedir.
Fahiş fiyat artışı ve stokçuluk faaliyetlerine karşı yürütülen cezai yaptırımların caydırıcılık düzeyi Bakanlığımızca sürekli olarak gözden geçirilmektedir. Mevcut idari cezaların yeterliliği sürekli olarak değerlendirilmekte olup, gerektiğinde bu cezaların artırılması ve uygulama süreçlerinin hızlandırılması yönünde çalışmalar yapılmaktadır. En son 29 Mayıs 2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7511 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile uygulanan ceza miktarları ve kapsamı daha da genişletilmiştir.
Diğer taraftan, Bakanlığımıza farklı kanallar aracılığıyla çok sayıda şikâyet başvurusu iletilmektedir. Bu başvuruların bir kısmının somut veri ve kanıt içermemesi, bir kısmının Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu görev ve yetki alanına giren konulardan olmaması gibi nedenlerle, şikâyetler başka birimlerce incelenmektedir. Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu ve ilgili birimlerimiz tarafından tüm şikâyetleri titizlikle incelemekte ve somut bulgulara dayanan her başvuru değerlendirilmeye alınmaktadır. Başvuruların değerlendirilmesi ve sonuçlandırılması sürecinde, ticaretin genel akışını olumsuz etkilememek adına gerekli hassasiyet gösterilmektedir. Bu bağlamda, ticaret hayatının sağlıklı işleyişini sürdürmek ve ekonomik dengenin korunmasını sağlamak temel önceliklerimizdir.
Bununla birlikte, Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu ve diğer ilgili birimlerimiz tarafından alınan kararlar, zaman zaman Bakanlığımızca basın açıklaması ve sosyal medya aracılığıyla paylaşılmak suretiyle kamuoyuna açıklanmakta ve bu suretle vatandaşlarımız bilgilendirilmektedir.