Gemi kazalarına karşı alınacak önlemlere ilişkin
Kaynak göster
Özgür Ceylan (CHP), 23 Ekim 2024 tarihinde 7/18662 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 92 gün sonra, 23 Ocak 2025).
Özgür Ceylan (CHP, Çanakkale). “Gemi kazalarına karşı alınacak önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/18662, 23 Ekim 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-18662-gemi-kazalarina-karsi-alinacak-onlemlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/24c6a9f8-e1ae-45df-8c63-0192bd91688e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 92 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 80 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)T.B.M.M.
CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı ten: 7652 1866? yazılı olarak yanıtlanması için gereğini arz ederim.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Kış mevsiminin yaklaşması, olumsuz hava şartları nedeniyle ilerleyen günlerde denizde seyrüsefer faaliyetlerinin, denizcilerimizin can ve mal güvenliğini de tehdit edecek şekilde olumsuz etkilemeye başlayacağı değerlendirilmektedir.
Geçtiğimiz aylarda; Karadeniz Ereğli limanı açıklarında ve Marmara Denizi'nde meydana gelen 2 deniz kazasında iç sularımızda bile, meteorolojik şartların da etkisi ile, başarılı arama kurtarma faaliyetleri icra edilememiş, denizcilerimiz hayatlarını kaybetmiştir.
Meydana gelen deniz kazalarına; standart altı ve kullanım ömrünü doldurmuş gemilerin faaliyete devam etmesinin, denetim eksikliğinin ve meteoroloji biliminin dikkate alınmamasının neden olduğu da aşikârdır. Uzun süredir gündeme getirilen ve sürekli ihmal edilen Denizcilik Bakanlığının kurulması ve denizcilikle ilgili fonksiyonları diğer bakanlıklardan devralması, denizde can ve mal emniyetinin sağlanması açısından hayati önemi haiz olmakla birlikte bu konuda bir gelişme olmamış ve konuya ilişkin tedbirler Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı ve Afet İşleri Genel Müdürlüğü vasıtasıyla İçişleri Bakanlığı marifetiyle yürütülmeye çalışılmaktadır.
Bu çerçevede;
SORULAR
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından Türk deniz ticaret filosuna yönelik denetim fonksiyonların eksiksiz yerine getirilmesine titizlikle devam edilmekte midir?
Olumsuz meteorolojik şartlardan sakınarak liman yaklaşma sularına sığınan ticaret gemilerinin karşılaşabileceği olumsuz durumlarda, kurtarma faaliyetinin icra edilebilmesi için ilgili kurumlar tarafından kritik bölgelere uygun imkan ve kabiliyetlerin konuşlandırılması dahil gerekli tedbirler şimdiden alınmaya başlanmış mıdır?
Özellikle açık denizde can emniyeti açısından yaşanan olumsuz durumlarda, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı başta olmak üzere TSK imkanlarından faydalanılması için gecikme olmaksızın talepte bulunulması ve koordine kurulması konusunda ne gibi tedbirler alınmaktadır? Bu hususta bir eylem planı mevcut mudur?
Her türlü faaliyette ticari kaygılardan ziyade meteoroloji bilimi ve bu kapsamda yapılan uyarıların dikkate alınması sağlanmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ·
Ülkemiz kıyı şeridinin tamamını kapsayan 21 bölge liman başkanlığı ve bunlara bağlı 50 liman başkanlığı aracılığı ile; deniz ticareti filosuna bağlı sadece Türk bayraklı gemiler değil aynı zamanda ülkemiz limanlarına uğrak yapan yabancı bayraklı gemiler de uluslararası ve ulusal denizcilik mevzuatlarına uygunlukları bakımından denetlenmektedir.
Bu kapsamda; uluslararası sefer yapan Türk bayraklı gemilere yönelik olarak 2023 yılında 1.145 adet, 2024'ün ilk 10 ayında ise 1.047 adet gemi denetimi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca ulusal sefer yapan Türk bayraklı gemilerden 2023 yılında 358 adedi, 2024 yılı ilk 9 ayında ise 353 adedi yine bu denetim uygulamaları kapsamında denetlenmiştir.
Ayrıca; üyesi olduğumuz memorandumlar çerçevesinde; 2023 yılında limanlarımıza uğrak yapan gemilere yönelik olarak Med MoU (Akdeniz Memorandumu) ve Bs MoU (Karadeniz Memorandumu) kapsamında olmak üzere toplam 3.338 adet yabancı bayraklı gemiye liman devleti denetimi gerçekleştirilmiş ve 110 gemi eksiklikleri nedeniyle tutulmuştur. 2024 yılı ilk 9 ayında ise, Med MoU ve Bs MoU kapsamında toplam 2.334 adet gemi denetime tabi tutularak 94'ü tutulmuştur.
Yine Bakanlığımızın yapmış olduğu risk bazlı değerlendirmeler neticesinde ulusal sefer yapan 30 yaş üstü, 300 GT ve üzeri kuru yük gemilerine yapısal uygunluk denetimi yapılmaktadır. Bu gemilerden emniyet gereklerini tam olarak yerine getiremeyenler tersanelere bakım ve onarım amacı ile gönderilmekte ya da geri dönüştürülmek üzere gemi söküme gönderilmektedir.
Öte yandan; 17 Ekim 2020 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Deniz ve Hava Araçları Kazalarında Arama Kurtarma Yönetmeliği" kapsamında; Türk Silahlı Kuvvetleri barış şartlarında Türk Arama Kurtarma Bölgesi, uluslararası hava ve deniz sahalarında arama kurtarma faaliyetleri icra etmek ve arama kurtarma faaliyetlerine ilişkin kurumlar arası eşgüdüm sağmak amacıyla "T.C. Milli Savunma Arama Kurtarma Yönergesi" hazırlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu itibarla herhangi bir kaza olay durumunda Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi (AAKKK) ve/veya Deniz AKKM, Hava AKKM merkezleri tarafından talep edilmesi durumunda Dz.K.K.'lığı dahil TSK imkanlarının arama kurtarma faaliyetleri için kullanılması mümkündür.
Türk Boğazları Bölgesinde ise; gemi kurtarma faaliyetleri tekel şeklinde Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü tarafından sağlanmaktadır. Bu bağlamda gemi kurtarma amaçlı kurtarma römorkörlerimiz Türk Boğazlarında planlı bir şekilde 7/24 göreve hazır bulunmaktadır. Buna ek olarak can kurtarma faaliyetleri yoğunlukla Türk Boğazlarında ve ayrıca Ardeşen, Beşikdüzü, Filyos, Kefken Ada, Bodrum, Marmaris ve Fethiye bölgelerinde etkin bir şekilde ifa edilmektedir.
Ülkemiz Deniz Yetki alanlarında Gemi Trafik Hizmetleri (GTH) kurulu bölgelerde olumsuz hava koşullarının oluşması durumunda ilgili GTH merkezince GTH alanı içerisindeki gemi ve deniz araçlarına yönelik duyurular yapılmaktadır. Acil durum ortaya çıkması durumunda yine GTH sorumluluk alanı ve sistem kabiliyetleri ölçüsünde diğer bölgelerde tehlikedeki deniz aracı ile kurtarma birimleri arasında gerekli koordinasyon sağlanmaktadır. Meteorolojik koşullar sürekli takip edilmekte ve ilave tedbirler operasyonel olarak uygulanmaktadır.
Abdulkadir URALOĞLUBakan