Çanakkale'nin Bayramiç ilçesindeki Halilağa Bakır ve Altın Madeni Projesi'ne ilişkin
Kaynak göster
Özgür Ceylan (CHP), 7 Kasım 2024 tarihinde 7/19282 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 88 gün sonra, 3 Şubat 2025).
Özgür Ceylan (CHP, Çanakkale). “Çanakkale'nin Bayramiç ilçesindeki Halilağa Bakır ve Altın Madeni Projesi'ne ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/19282, 7 Kasım 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-19282-canakkale-nin-bayramic-ilcesindeki-halilaga-bakir-ve-altin-madeni-projesi-ne-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1aabe58a-b276-4942-90fb-01930757bc6a
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 88 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)CHP
T.B.M.M. Zi
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
CUMHURİYET HALK PARTİSİ
Grup Başkanlığı e km | 19989
Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğini arz ederim.
2003 yılından itibaren Çanakkale ya yeni bir "ÇED Gerekli Değildir" ya da "ÇED Olumlu Kararı" ile güne başlamakta. Çanakkale'deki sivil toplum örgütleri, meslek odalarının temsilcileri, yaşam savunucuları ekosisteme geri dönüşü mümkün olamayacak şekilde zarar verecek bu kararlara karşı yargı yoluna başvurmakta ve hak arama mücadelesi vermekteler. Bazen Anayasa ve hukukun üstünlüğünü esas alan mahkemeler, "ÇED Gerekli Değildir ya da ÇED Olumlu" kararlarını iptal ederek, yüreklere su serpmektedir. Ancak yargılama devam ederken dahi birçok yerde, ruhsat sahipleri şantiyeler kurmakta ve ağaçları kesmeye, katliam yapmaya, ormanda canlı varlığını adeta sıfırlanmaya devam etmektedirler.
Cengiz Holding, Halilağa Altın Bakır Madeni Projesi kapsamında tanıda bahsettiğimiz tablonun bir benzerini yaşatmakta Danıştay'da sürece ilişkin dava devam ederken ağaç kesimine başlama cüreti gösterebilmektedir. Türkiye genelinde yangın riski taşıyan 27 ilde ormanlara giriş Ol Temmuz -15 Eylül tarihleri arasında yasaklanmıştı. Çanakkale valiliği ise yasak kararını 30 Kasım'a kadar uzattığını valiliğin resmi sayfasında ilan etti.
Halilağa Altın Bakır Madeni Projesi kapsamında Cengiz Holding Çanakkale ili Bayramiç ilçesinde 89430 Ruhsat Numaralı alanda, Halilağa Bakır Ocağı Kapasite Artışı. Cevher Zenginleştirme Tesisi ve Atık Depolama Tesisi planlanmaktadır. Şirket ruhsat sahasını 10 kat büyüterek 6 bin dönüme çıkarmak istemektedir. Şayet orman katliamını. durdurulamaz ise Kirazlı?da yaşanan katliamın 3 katı büyüklüğünde bir alanda yüzbinlerce ağaç kesilecek, orman ekosistemi yok edilecektir.
Buna ilişkin olarak;
SORULAR
Kazdağları'nda artık kış yağışlarının da başladığı bir dönemde, sıcaklıklar ciddi olarak düşmüş ve orman yangını riski neredeyse sıfırlanmışken, yangın riskinin gerekçe gösterilerek orman giriş yasağının 30 Kasım'a kadar uzatılmasının nedeni nedir? Söz konusu sahada kesime başlayan Cengiz Holding'in kitlesel bir direnişle karşılaşmasını engellemek için mi orman giriş yasağı süresi uzatılmıştır? Ormana girişlerde uygulanacak adli cezalarla doğa ve yaşam savunucularını maddi ve manevi olarak yıldırmak mı amaçlanmıştır?
Doğal zenginliklerimizi ve yaşam alanlarımızı büyük bir tehdit altına sokan Halilağa Bakır Madeni projesi sahasında Danıştay süreci hala devam ederken şirketin kesime başlamış olması meri mevzuatımıza aykırı değil midir? Şirketin hukuka aykırı bir şekilde gerçekleştirdiği kesimler ve sahada yürüttüğü faaliyetler nedeniyle şirket hakkında herhangi bir işim yapılmış mıdır? Şirkete uygulan bir cezai yaptırım söz konusu mudur?
Hacıbekirler Göleti tarımsal sulama amaçlı inşa edilmiş bir gölet olup yaklaşık 3300 dekar tarım arazisinin, basınçlı borulu sulama sistemi ile sulanması için yeni proje geliştirilen bir dönemde maden projesine su temini için planlanan proje alanının içerisine dahil edildiği iddiası yaşamını çiftçilikle kazanan köylülerimizi endişelendirmiştir. Söz konusu iddialar doğru mudur?
Halilağa Altın Bakır Madeni Projesine su temini için planlanan göletlerin en büyük su kaynağı Kocabaş Çayı'dır. Tarım ve hayvancılığın yaygın olduğu yöredeki köylerimizin tamamı tarımsal sulama için Kocabaş Çayı'ndaki sudan istifade etmektedirler. Kocabaş Çayı yada adı geçen göletlerden su çekilmesi durumunda bölge tarımı bundan nasıl etkilenecektir?
Proje ileilgili hukuki süreç devam ederken ekosistem üzerinde geri dönüşü imkansız sonuçlar doğuracak faaliyetlerin engellenmesi ve Halilağa Bakır Madeni sahasında devam eden kesimlerin durdurulması için bakanlık olarak harekete geçmek için daha ne kadar bekleyeceksiniz? o Çevrecilerin feryadına rağmen Kirazlı'da yaşananlar önlenememiş ve 230.314 ağaç kesilmişti. O katliamı yapan şirketin izinleri iptal edildi ancak katliam önlenemedi. Devletin bütün kurumları katliama sessiz kaldı ve hala rehabilitasyon çalışmaları başlamadı. Bu sahanın yeni bir Kirazlı olmasını önlemek için harekete geçecek misiniz?
Cengiz Holding Türkiye Cumhuriyeti'nin yasalarından bağışık mıdır? Liman, yol, köprü, Maden her konuda bu ülkenin en mahir kuruluşu Cengiz Holding midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Murat Kurum, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·
Milletvekillerimiz tarafından Bakanlığıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.
Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim. , -Dosya (1 Takım)
Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Barış ULUSOY Tel: 4101465
SAYIN ÖZGÜR CEYLAN'IN TBMM 7/19282 ESAS SAYILI 7114282.
, | YAZILI SORU ÖNERGESİNE g9 İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI & SORULAR
2003 yılından itibaren Çanakkale ya yeni bir "ÇED Gerekli Değildir" ya da "ÇED Olumlu Kararı" ile güne başlamakta. Çanakkale'deki sivil toplum örgütleri, meslek odalarının temsilcileri, yaşam savunucuları ekosisteme geri dönüşü mümkün olamayacak şekilde zarar verecek bu kararlara karşı yargı yoluna başvurmakta ve hak arama mücadelesi vermekteler. Bazen Anayasa ve hukukun üstünlüğünü esas alan mahkemeler, "ÇED Gerekli Değildir ya da ÇED Olumlu" kararlarını iptal ederek, yüreklere su serpmektedir. Ancak yargılama devam ederken dahi birçok yerde, ruhsat sahipleri şantiyeler kurmakta ve ağaçları kesmeye, katliam yapmaya, ormanda canlı varlığını adeta sıfırlanmaya devam etmektedirler.
Cengiz Holding, Halilağa Altın Bakır Madeni Projesi kapsamında tanıda bahsettiğimiz tablonun bir benzerini yaşatmakta Danıştay'da sürece ilişkin dava devam ederken ağaç kesimine başlama cüreti gösterebilmektedir. Türkiye genelinde yangın riski taşıyan 27 ilde ormanlara giriş Ol Temmuz -15 Eylül tarihleri arasında yasaklanmıştı. Çanakkale valiliği ise yasak kararını 30 Kasım'a kadar uzattığını valiliğin resmi sayfasında ilan etti.
Halilağa Altın Bakır Madeni Projesi kapsamında Cengiz Holding Çanakkale ili Bayramiç ilçesinde 89430 Ruhsat Numaralı alanda, Halilağa Bakır Ocağı Kapasite Artışı Cevher Zenginleştirme Tesisi ve Atık Depolama Tesisi planlanmaktadır. Şirket ruhsat sahasını 10 kat büyüterek 6 bin dönüme çıkarmak istemektedir. Şayet orman katliamını durdurulamaz ise Kirazlı'da yaşanan katliamın 3 katı büyüklüğünde bir alanda yüzbinlerce ağaç kesilecek, orman ekosistemi yok edilecektir.
Buna ilişkin olarak;
I-Kazdağları'nda artık kış yağışlarının da başladığı bir dönemde, sıcaklıklar ciddi olarak düşmüş ve orman yangını riski neredeyse sıfırlanmışken, yangın riskinin gerekçe gösterilerek orman giriş yasağının 30 Kasım'a kadar uzatılmasının nedeni nedir? Söz konusu sahada kesime başlayan Cengiz Holding'in kitlesel bir direnişle karşılaşmasını engellemek için mi orman giriş yasağı süresi uzatılmıştır? Ormana girişlerde uygulanacak adli cezalarla doğa ve yaşam savunucularını maddi ve manevi olarak yıldırmak mı amaçlanmıştır?
2-Doğal zenginliklerimizi ve yaşam alanlarımızı büyük bir tehdit altına sokan Halilağa Bakır Madeni projesi sahasında Danıştay süreci hala devam ederken şirketin kesime başlamış olması meri mevzuatımıza aykırı değil midir? Şirketin hukuka aykırı bir şekilde gerçekleştirdiği kesimler ve sahada yürüttüğü faaliyetler nedeniyle şirket hakkında herhangi bir işlem yapılmış mıdır? Şirkete uygulanan bir cezai yaptırım söz konusu mudur?
3-Hacıbekirler Göleti tarımsal sulama amaçlı inşa edilmiş bir gölet olup yaklaşık 3300 dekar tarım arazisinin, basınçlı borulu sulama sistemi ile sulanması için yeni proje geliştirilen bir dönemde maden projesine su temini için planlanan proje alanının içerisine dahil edildiği iddiası yaşamını çifiçilikle kazanan köylülerimizi endişelendirmiştir. Söz konusu "iddialar doğru mudur?
4-Halilağa Altın Bakır Madeni Projesine su temini için planlanan göletlerin en büyük su kaynağı Kocabaş Çayı'dır. Tarım ve hayvancılığın yaygın olduğu yöredeki köylerimizin tamamı tarımsal sulama için Kocabaş Çayı'ndaki sudan istifade etmektedirler. Kocabaş Çayı ya da adı geçen göletlerden su çekilmesi durumunda bölge tarımı bundan nasıl etkilenecektir?
5-Proje ile ilgili hukuki süreç devam ederken ekosistem üzerinde geri dönüşü imkansız sonuçlar doğuracak faaliyetlerin engellenmesi ve Halilağa Bakır Madeni sahasında devam eden kesimlerin durdurulması için bakanlık olarak harekete geçmek için daha ne kadar bekleyeceksiniz? Çevrecilerin feryadına rağmen Kirazlı'da yaşananlar önlenememiş ve 230.314 ağaç kesilmişti. O katliamı yapan şirketin izinleri iptal edildi ancak katliam önlenemedi. Devletin bütün kurumları katliama sessiz kaldı ve hala rehabilitasyon çalışmaları başlamadı. Bu sahanın yeni bir Kirazlı olmasını önlemek için harekete geçecek misiniz?
6-Cengiz Holding Türkiye Cumhuriyeti'nin yasalarından bağışık mıdır? Liman, yol, köprü, Maden her konuda bu ülkenin en mahir kuruluşu Cengiz Holding midir?
CEVAP
Bahse konu proje için verilen 14.03.2023 tarihli ve 5954714 sayılı ÇED Olumlu kararının iptali ve yürütülmesinin durdurulması istemiyle dava açılmış, ancak söz konusu dava Mahkemenin 14.06.2024 tarihli ve 2023/446R.-2024/580K. sayılı kararı ile "davanın reddine" temyiz yolu açık olmak üzere hükmedilmiştir. Ormanlık alanlarda madencilik faaliyetleri yapılabilmesi için gerekli olan "orman izni" Orman Genel Müdürlüğü tarafından verilmektedir.
"89430 Ruhsat Numaralı Sahada Halilağa Bakır Ocağı Kapasite Artışı, Cevher Zenginleştirme Tesisi ve Atık Depolama Tesisi 2009/7" projesine ait 14.03.2023 tarihli "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararının mevcudiyeti devam etmektedir.
Hacıbekirler göleti, Maden deresi üzerinde inşa edilecek bir sedde vasıtası ile inşa edilecektir. Bu göletin depolama kapasitesi 2.620.802 m3 civarındadır. Bu gölette Maden deresi su toplama alanına düşen yağışların yanı sıra, Sazlıdere göleti ve Uzunalan su hattından alınacak sular depolanacaktır. Depolanan su yaz döneminde üretim aşamasında proses için gerekli olan su talebi için, DSİ tarafınca belirlenen bölümü ise Hacıbekirler sulama projesi için kullanılacaktır. Kalan miktar tesisin su ihtiyacının sağlanması amacı ile kullanılacaktır. Söz konusu projede DSİ Genel Müdürlüğü, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü komisyon üyesi olarak yer almış ve olumlu görüşlerini bildirmişlerdir.
Önergedeki diğer hususlara ilişkin bilginin; Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan (DSİ Genel Müdürlüğü) edinilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.