Muğla'nın Seydikemer ilçesindeki çiftçilere sağlanacak desteklere ilişkin
Kaynak göster
Metin Ergun (İYİ Parti), 16 Aralık 2024 tarihinde 7/20747 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 122 gün sonra, 17 Nisan 2025).
Metin Ergun (İYİ Parti, Muğla). “Muğla'nın Seydikemer ilçesindeki çiftçilere sağlanacak desteklere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20747, 16 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20747-mugla-nin-seydikemer-ilcesindeki-ciftcilere-saglanacak-desteklere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8d1f6187-cb5d-482e-9a02-0193cf26bdb2
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 122 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 113 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 11.12.2024 f. Dr. Metin Ergun
Muğla ilimizin Seydikemer ilçesinde faaliyet gösteren çiftçilerimiz, sulama birliklerine olan borçlarını ödemede ciddi zorluklar yaşamaktadır. Artan tarımsal maliyetler, girdi fiyatlarındaki yükseliş ve ekonomik koşullar sebebiyle çiftçilerimiz büyük bir mali yük altındadır. Bu durum, sadece borçların ödenmesini değil, aynı zamanda tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini de tehlikeye atmaktadır. Özellikle su kullanımı ile ilgili faturaların yüksekliği, çiftçilerimizin mali yükünü daha da artırmakta, üretim kapasitelerini düşürmekte ve gelirlerini ciddi şekilde sınırlamaktadır.
Bölgedeki üreticiler, tarımsal faaliyetlerini sürdürebilmek ve borçlarını ödeyebilmek için su kullanım bedellerinde indirim yapılması gerektiğini sıklıkla dile getirmektedir. Ayrıca, sulama hizmetleri için alınan bedellerin, çiftçilerin ekonomik durumlarına uygun bir şekilde yeniden düzenlenmesi ve ödeme koşullarının kolaylaştırılması konusunda beklentiler mevcuttur. Sulama birliklerinin mali sürdürülebilirliği elbette önemlidir; ancak çiftçilerin desteklenmesi, ülkemizin tarımsal üretim güvenliğinin korunması açısından öncelikli bir mesele olarak görülmelidir.
Bu bilgiler ışığında;
SORULAR
Bakanlığınız, Muğla Seydikemer'de faaliyet gösteren çiftçilerimizin tarımsal üretimlerini sürdürebilmeleri için sulama birliklerinden aldıkları su kullanım hizmetlerine yönelik faturaların düşürülmesi, tarifelerde indirim yapılması veya ödeme koşullarının kolaylaştırılması konusunda herhangi bir nakdi destek çalışması başlatmayı planlamakta mıdır?
Eğer böyle bir plan bulunuyorsa, çiftçilerimizin bu düzenlemelerden en kısa sürede faydalanabilmesi için somut adımlar ne zaman atılacaktır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
2 Temmuz 2018 tarihli 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) 'nin 69'uncu maddesiyle yeniden düzenlenen "Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanun" un 26'ncı maddesinde; "Tesislerin işletmeleri için ihtiyar olunan bilcümle masraflar, (Taşkından ve sellerden koruma ile ıslah ve seyrüsefere elverişli hale getirme tesisleri hariç) faydalananlar tarafından ödenir." hükmü yer almaktadır.
Ayrıca, 6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanunu 2'nci madde, birinci fıkra, (() bendi ile 9uncu madde, üçüncü fikra, (c) bendinde belirtildiği üzere, sulama birlikleri gerçek maliyetleri karşılayabilecek bir su kullanım hizmet bedeli tarifesi hazırlamakla yükümlü olup belirlenen bu su kullanım hizmet bedelleri, Bakan Onayı ile yürürlüğe giren eşik ücret tarifesindeki bedellerden daha düşük olamaz.
Su kullanım hizmet bedeli belirlenmesinde temel hareket noktası, suyun kaynaktan tarla başına ulaştırılmasını ve bunun sürdürülebilir kılınmasını sağlayacak tüm maliyetleri karşılayacak bir bedelin bitkiler bazında sulama suyu ihtiyacı da göz önüne alınarak sulama tesisinden faydalananlardan geri alınması, böylece işletme, bakım, onarım ve yönetim faaliyetlerinin finansmanının sağlanmasıdır. Sulama birliklerinin işletme ve bakım giderleri, detayda birçok alt kalemi barındırsa da esas itibariyle personel, bakım ve onarım, araç ve makine parkı giderlerinin yanı sıra, terfili sulamalarda enerji ve diğer cari giderlerden oluşmaktadır.
Bu çerçevede, sulama birliklerinin 6172 sayılı Kanun gereğince kâr maksadı gütmeden belirledikleri ve devraldıkları işletme, bakım, onarım ve yönetim sorumluluğunu yerine getirebilmek için tesislerden faydalanan çiftçilerden tahsil ettikleri su kullanım hizmet bedeli dışında herhangi bir ilave gelirleri bulunmamaktadır. Gelirlerin toplanmasına ve harcamaların yapılmasına, denk bütçe esasına göre hazırladıkları bütçe ile izin verilmekte olup idare bütçesinden herhangi bir mali kaynak aktarılmamaktadır. Bu sebeple, sulama birlikleri tarafından, personel, işletme ve bakım, enerji (terfili sulamalarda kademeye göre artan), bakım ve onarım, araç ekipman bedeli vb. temel masrafları karşılayarak hizmetlerin sürdürülebilirliğinin sağlanması bakımından su kullanım hizmet bedeli tahsilatlarının da düzenli olarak yapılması son derece önemlidir.
Diğer taraftan, sulama birlikleri başkanları ile gerçekleştirilen toplantılarda, sulama birliklerinin bütçe kalemleri ayrıntılı olarak incelenerek, görev sahalarında uygulayacakları su kullanım hizmet bedellerindeki artışlarla ilgili olarak 2025 yılındaki bazı bakım onarım giderleri, makine yenilemeleri, makine kiralanması veya makineli çalışmalar gibi giderlerde kısıtlamalar yapılarak, açıklanması planlanan su kullanım hizmet bedellerinde indirimlerin gerçekleşmesi de sağlanmıştır.
İbrahim YUMAKLIBakan