Hazır giyim ve tekstil sektöründe yaşanan daralmaya ilişkin
Kaynak göster
Seda Kâya Ösen (DEVA Partisi), 6 Şubat 2025 tarihinde 7/23547 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 96 gün sonra, 13 Mayıs 2025).
Seda Kâya Ösen (DEVA Partisi, İzmir). “Hazır giyim ve tekstil sektöründe yaşanan daralmaya ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/23547, 6 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23547-hazir-giyim-ve-tekstil-sektorunde-yasanan-daralmaya-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9ad42337-e329-4e19-8bba-0194eeba76a6
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 96 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer Bolat tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
Seda KÂYA(ÖSEN o * İzmir Milkâ$gi
Hazır giyim ve tekstil sektörü Türkiye ekonomisinde önemli bir etkiye sahiptir. İhracatta da önemli bir yere sahip olan bu sektör, son yıllarda ekonomide yaşanan sorunlar nedeniyle ağır bir kriz yaşamaktadır. Yaşanan bu kriz ise tekstil ihracatında daralmaya neden olmaktadır. Tekstil ve hazır giyim sektöründe son iki yılda 300 bin kişilik istihdam kaybı yaşanarak sektördeki istihdam sayısının 1 milyon kişinin altına düştüğü iddia edilmektedir.
Türkiye'deki ekonomi yönetiminin döviz kurunu baskılaması ve maliyetlerdeki artışlardan dolayı firmaların gelirleri istenen oranların altında kalmış ve ülkemizde yatırım yapmak giderek zorlaşmıştır. 2025 yılında ise gerilemenin devam ederek daha olumsuz bir süreç yaşanacağı ifade edilmektedir. Ekonomideki sorunlar ve istihdamda yaşanan daralma verileri ihracatın önümüzdeki süreçte düşmeye devam edeceğini göstermektedir. Tüm bu : veriler, Bakanlığın bu zamana kadar bir çalışması olmadığı ve Türkiye'nin önemli gelir kalemlerinden olan tekstil ve hazır giyim sektörünü kaderine terk ettiği sonucunu doğurmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Ticaret Bakanlığı'nın tekstil ve hazır giyim sektöründe yaşanan . daralmayı önleyecek bir eylem planı bulunmakta mıdır?
Özellikle 2022 yılı ve sonrasında artan daralma oranlarını engellemek için hangi adımları atmıştır?
Ekonomik darboğazda olan firmalar için destek paketi planlanmakta mıdır? Böyle bir destek veriliyor ise bu zamana dek kaç firmaya toplamda ne kadar destek sağlanmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 14.02.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1583244 sayılı yazınız. İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, İzmir Milletvekili Sayın Seda KÂYA ÖSEN tarafından verilen 7/23547 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur. Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
(Over çek
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (2 Sayfa) Çankaya/ANKARA Soru Önergeleri Birimi Kğ
Faks No: 03124491341
Telefon No: 03124491334
TİCARET BAKANLIĞI
İzmir Milletvekili Sayın Seda KÂYA ÖSEN'e Ait 7/23547 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
13) Türkiye'nin kalkınmasına, istihdamına ve ihracatına önemli katkıda bulunan tekstil ve hazır giyim sektörü Bakanlığımızca hem doğrudan firmalara yönelik desteklerle hem de iş birliği kuruluşları marifeti ile dolaylı olarak desteklenmektedir.
Sektörün tüm paydaşlarıyla yakın temas halinde çalışılmakta olup, tekstil ve hazır giyim sektörünü ilgilendiren tüm gelişmeler Bakanlığımızca yakından takip edilmektedir. Bakanlığımız, ihracatçı firmalarımızın son dönemde yaşanan küresel daralma, yakın çözümüne yönelik olarak sektör ve devlet yardımları politikalarını günün ihtiyaçlarına uygun bir şekilde güncellemekte ve bu politika araçlarını sektörün ihtiyaçlarına en uygun şekilde kullanmaktadır.
Uygulanan bu destekleyici politikalar ile birlikte, 2024 yılında 261 ,8 milyar dolar olarak gerçekleşen ihracatımız, firmalarımızın yıllar itibarıyla katma değeri artırma ve ileri teknoloji odaklı yaşadığı niteliksel bir dönüşümün de sonucudur. 2024 yılındaki zorlu koşullara rağmen, 2024 yılı üçüncü çeyrek itibarıyla, Türkiye'nin yıllıklandırılmış olarak küresel ihracattan aldığı pay "01,08'e yükselmiştir.
2024 yılındaki başarımız 2025 yılında da kaldığı yerden devam etmektedir. 2025 yılı Nisan ayında ihracatımız geçen yılın aynı ayına göre 708,5 artışla 20,9 milyar dolara yükselmiştir. 2025 yılı Ocak-Nisan döneminde ise ihracatımız, geçen yılın aynı dönemine göre 03,9 oranında artarak 86,2 milyar dolara, yıllıklandırılmış ihracatımız 902,7'lik artışla 265 milyar dolara ulaşmıştır.
Tekstil ve konfeksiyon ihracatımız ise 2024 yılında 32,1 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmiştir. 2024 yılı ihracatımıza alt sektörler bazında baktığımızda; küresel markaların önemli ticaret ortağı olan hazır giyim ve konfeksiyon sektörü ihracatımız 19,7 milyar dolar
2025 yılının Ocak-Nisan dönemi verilerine göre, tekstil ve konfeksiyon ihracatımız 10,1 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Alt sektörler bazında ise, hazır giyim ve konfeksiyon ihracatımız 6 milyar dolar, tekstil ve hammaddeleri ihracatımız 3,2 milyar dolar, halı ihracatımız 911 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir.
İhracatçılarımızın finansman kaynaklarına erişimini kolaylaştırmak, küresel piyasalarda daha rekabetçi olmaları açısından büyük önem taşımaktadır. Bakanlığımızca sektördeki firmalarımızın büyüme ve dönüşüm süreçlerinde yanlarında olmak amacıyla sunulan kredi ve destek mekanizmaları sürekli olarak geliştirilmektedir.
Bakanlığımızca, Türkiye'yi daha güçlü, rekabetçi ve sürdürülebilir bir ekonomik yapıya kavuşturma hedefiyle kararlılıkla çalışılmaktadır. Bu hedef doğrultusunda hazırlanan "2025 destek mekanizmalarından, projelerden ticari diplomasinin güçlendirilmesine, gümrük süreçlerini kolaylaştıracak faaliyet ve projelerden ihracat finansmanına yönelik yenilikçi çözümlere kadar geniş bir yelpazede hazırladığımız 77 eylem etkin bir şekilde yürütülmektedir. Bu kapsamda; Türk Eximbank'ın sağladığı krediler, ihracatçılarımızın finansman ihüyacını karşılamada kilit bir rol üstlenmektedir. Türk Eximbank, 2023 yılında ihracatçılarımıza 42 milyar dolar, 2024 yılında ise 48,7 milyar dolarlık kredi sağlamıştır. Eximbank, 2025 yılı için bu desteği 52 milyar dolara çıkarmayı hedeflemektedir.
Ayrıca, kredi garanti ve kefalet uygulamaları yoluyla ihracatçılarımızın her türlü finansman ihtiyacının giderilmesine katkı sağlamak ve finansmana erişim imkânlarını genişletmek amacıyla kurulan İhracatı Geliştirme A.Ş. (İGE A.Ş) ile bugüne kadar ihracatçılarımızın 129,2 milyar TL'lik kredisine 112,8 milyar TL (04.05.2025 tarihi itibarıyla) kefalet imkânı sağlanmıştır. İGE tarafından 2025 yılında 70 milyar TLlik bir kapasite artışının sağlanması ve yıl sonunda kümülatif olarak 160 milyar TL'lik kredi kefalet desteği sunulması planlanmaktadır.
Öte yandan; Bakanlığımız, Türk Eximbank ve İGE A.Ş.'nin 2022 yılında imzaladığı protokol ile hayata geçirilen prefinansman modeli, ihracatçılarımıza sunulan finansman olanaklarını önemli ölçüde güçlendirmiştir. Bu model sayesinde, proje, program ve statü bazlı destek başvuruları uygun görülen ihracatçılarımız, Türk Eximbank'a kredi başvurusu yaparak öncelikli değerlendirme sürecinden yararlanabilmektedir.
Diğer taraftan, finansmana erişim noktasında, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) başta olmak üzere ilgili kurumlarımız ile koordinasyon içerisinde çalışmalar yürütülmektedir. Bu kapsamda yapılan değişiklikler ile; ihracat reeskont kredisi faiz oranlarının hesaplanmasında değişiklik yapılmış, hesaplamada politika faizinin belirli bir oranının esas alınması kararlaştırılmıştır. 26 Aralık 2024 tarihinde yapılan bu değişiklik ile toplam faiz maliyeti 9035'den 9429,93'e indirilmiştir. Bununla birlikte, TCMB tarafından 23 Ocak 2025, 6 Mart 2025 ve 17 Nisan 2025 tarihlerinde politika faizinde yapılan değişikliklerle, reeskont kredilerinin faiz maliyeti 428,98 olarak belirlenmiştir.
Bunun yanında, 300 milyon TL olan reeskont kredilerinin günlük limiti önce 1,5 milyar TL'ye, daha sonra 3 milyar TLye, son olarak ise 4 milyar TL'ye çıkartılmış olup, artırılan limitin yaklaşık 1 milyar liralık kısmı tekstil, giyim, deri, ayakkabı gibi emek yoğun sektörlere verilmektedir.
Bütün bu desteklere ek olarak, 23 Şubat 2024 tarihli 8191 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Avrupa Yeşil Mutabakatına uyum kapsamında, başta KOBİ'ler olmak üzere tüm ihracatçı firmaların kaynak, süreç ve enerji verimliliği, dijitalleşme gibi konularda ihtiyaç duyabilecekleri farkındalık, yol haritası, ihtiyaç analizi ile yöntem ve hedeflerin belirlenmesi amacıyla "Yeşil Mutabakata Uyum Projesi Desteği" hayata geçirilmiştir.
Bu çerçevede; 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar çerçevesinde, mal ihracatına yönelik olarak 2024 yılında 17,6 milyar TL ödeme yapılmış; hizmet ihracatına yönelik olarak ise 7,1 milyar TL destek ödemesi gerçekleştirilmiştir. Diğer taraftan, 2025 yılında mal ve hizmet ihracatına yönelik devlet destekleri için 33 milyar TL bütçe ayrılmıştır.