2002'den bu yana özel okullarla ilgili çeşitli verilere ilişkin
Kaynak göster
Yılmaz Hun (DEM Parti), 5 Şubat 2025 tarihinde 7/23926 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 48 gün sonra, 25 Mart 2025).
Yılmaz Hun (DEM Parti, Iğdır). “2002'den bu yana özel okullarla ilgili çeşitli verilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/23926, 5 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23926-2002-den-bu-yana-ozel-okullarla-ilgili-cesitli-verilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/808af176-2332-456a-9053-0194db78fd4e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 48 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 39 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)HALKLARIN EŞİTLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ
GRUP BAŞKANLIĞI Tarih ; O b2r20 ME Mi , aş " 2392 İY BUYUK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIGPNA " v 6
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf TEKİN tarafından Anayasa'nın 98'inci TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99" uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılması konusunda gereğini arz ederim. 04.02.2025
Türkiye'de eğitim sistemi, yıllardır uygulanan bilinçli politikalarla kamusal bir hak olmaktan çıkarılmış, sermaye çevrelerinin çıkarlarına hizmet eden bir sektör haline getirilmiştir. 22 yıllık AKP iktidarı boyunca devlet okullarına yatırım yapılmaması, öğretmen atamalarındaki yetersizlik, müfredattaki ideolojik müdahaleler ve eğitim kurumlarının liyakatsiz yöneticilere teslim edilmesi, öğrencileri niteliksiz bir eğitime mahkum etmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı'nın 2023-2024 verilerine göre özel okullarda eğitim gören öğrenci sayısı 1,6 milyonu aşmış, özel öğretim kurumlarının toplam örgün eğitim içindeki payı "010'un üzerine çıkmıştır. Devlet okulları ise kaynak sıkıntısı, yetersiz öğretmen kadrosu ve fiziki koşullardaki eksiklikler nedeniyle öğrenciler için bir yük haline getirilmiş, aileler mecburen özel okullara yönlendirilmiştir.
Özellikle büyük şehirlerde nitelikli devlet okulu bulmanın neredeyse imkânsız hale gelmesi, dar gelirli ailelerin çocuklarını eğitim sisteminde en baştan dezavantajlı bir konuma sürüklemiştir. Bugün eğitim, gelir durumu iyi olanların avantaj elde ettiği, yoksul çocukların ise sistemin dışına itildiği bir eşitsizlik düzenine dönüşmüştür. AKP iktidarının eğitimde fırsat eşitliğini yok eden politikaları, PISA ve benzeri uluslararası değerlendirmelerde Türkiye'nin sürekli gerilemesine neden olmuş, eğitim sistemi derin bir çıkmazın içine sürüklenmiştir.
Kamusal eğitimi bilinçli şekilde zayıflatarak özel sektöre alan açan bu anlayışın devam etmesi halinde, gelecekte sadece parası olanın nitelikli eğitim alabildiği bir yapı tamamen kurumsallaşacaktır.
Bu Bağlamda; YAYI 1.2002-2024 yılları arasında her yıl için ayrı ayrı belirtilmek üzere, Türkiye genelinde özel okul sayısı ve bu okullarda öğrenim gören öğrenci sayısı nedir?
SORULAR
Özel okulların toplam örgün eğitim içindeki payı 2002'den günümüze nasıl bir değişim göstermiştir? Devlet okullarındaki öğrenci sayısındaki azalma dikkate alındığında, bu durumun nedenleri konusunda Bakanlığınızın bir değerlendirmesi mevcutmudur?
Özel okul sayısındaki artışın eğitimde firsat eşitliği üzerindeki etkisi hakkında Bakanlığınızın herhangi bir çalışma veya değerlendirme raporu var mıdır? Eğer yoksa, bu konu neden araştırılmamaktadır?
.4.2002-2024 yılları arasında özel okullara verilen teşvik ve desteklerin toplam miktarı ne kadardır? Bu teşvikler hangi kurum ve kişilere verilmiştir?
Özel okullara verilen desteklerin aynısının devlet okullarına aktarılmamasının gerekçesi nedir? Devlet okulları güçlendirilseydi bugün özel okullara mecbur bırakılan milyonlarca öğrenci için daha adil bir eğitim sistemi kurulamaz mıydı?
Kamusal eğitimi güçlendirmek adına önümüzdeki süreçte planlanan somut projeler var mıdır, yoksa iktidarın amacı eğitimi tamamen özelleştirerek kamusal eğitim anlayışını tamamen yok etmek midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
b) 14/02/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1583293 sayılı yazınız.
c) 21/02/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1586833 sayılı yazınız.
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c)'de kayıtlı yazıyla iletilen Muş Milletvekili Sümeyye BOZ'un 7123520 ve 7/23928 Muş Milletvekili Sezai TEMELLİ'nin 7/23522, İzmir Milletvekili İbrahim AKIN'ın 7/23924, Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/23925, 7/23926 ve 7/23932, İstanbul Milletvekili (o Cengiz oÇİÇEK'in 723927, Kocaeli (Milletvekili (Ömer Faruk GERGERLİOĞLU"nun 7/23931, Trabzon Milletvekili Yavuz AYDIN'ın 7/23933, Çorum Milletvekili Mehmet TAHTASIZ'ın 7/24133 ile İzmir Milletvekili Mustafa BİLİCİ'nin 7/24139 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
MilINEğitim Bakanı
113710 - GK 405 o 1 aj)44522 - GK 105 o # 1199924 - GK 105 7/4303
1/0395 - GKlo5 Ooo i/İAI33 - GK 108 09 ğ : iş A ; ği t j ya 2) eri 4 K t 1 e-posta; sgb(ğmeb.gov.tr Telefon: (0312)413 1473
Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YÜZYILI y ağrı SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Soru önergesinde Resmi İstatistik Programı kapsamında talep edilen veriler; Bakanlığımızın "https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64" internet adresinde yayımlanan Milli Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim adlı yayında yer alan "1.16.a Özel Öğretim Kurumlarında okul, öğrenci, öğretmen ve derslik sayısı" başlıklı tablolarda mevcuttur.
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununun 12'nci maddesinde "Kurumlar, faaliyetlerini sadece kazanç sağlamak için düzenleyemezler. Ancak, Türk Milli Eğitiminin amaçları doğrultusunda eğitimin kalitesini yükseltmek, gelişmelerine firsat ve imkân verecek yatırımlar ve hizmetler yapmak üzere gelir sağlayabilirler." hükmü yer almaktadır. Özel öğretim kurumlarındaki faaliyetler bu kapsamda Bakanlığımızın gözetim ve denetimindedir. Ayrıca, verilere bakıldığında özel okul sayısında son 3 yılda azalma olduğu anlaşılmaktadır. Öğrenci sayısının ise belli bir rakamda sabit kaldığı görülmektedir. Buradan hareketle özel okulun tamamen velilerin tercihine bağlı olarak tercih edilen bir okul olduğu söylenebilir. Bu nedenle arz talep dengesi içerisinde okul sayılarında bazen artış bazen de azalışların olduğu görülmektedir. Ayrıca özel okullarda eğitim alan öğrenci sayısının resmi okullarda eğitim alan öğrencilere oranının OECD ülkelerindeki oranın altında olduğu bilinmektedir. 2021-2022 yılında yayımlanmış verilere göre OECD ülkelerinde bu oran yaklaşık 9018"dir. Ülkemizde ise bu oranın "09 olduğu görülmektedir.
2014-2015 eğitim öğretim yılında başlayıp en son 2023 yılında kademe sonuna kadar örgün eğitim yapan özel ilkokul, özel ortaokul ve özel liselerde öğrenim gören Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı öğrenciler için, resmi okullarda öğrenim gören bir öğrencinin okul türüne göre her kademede okulun öğrenim süresini aşmamak üzere eğitim ve öğretim desteği verilmiştir. Ayrıca 6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli meydana gelen depremler nedeniyle Adıyaman, Hatay, Kahramanmaraş ve Malatya illeri ile Gaziantep'in İslahiye ve Nurdağı ilçelerindeki özel okullarda öğrenim gören öğrencilere 2023-2024 yılında eğitim ve öğretim desteği uygulamasına başlanmış olup kademe sonuna kadar devam edecektir. Yabancı ve milletlerarası okullara eğitim ve öğretim desteği verilmemektedir. 2014-2015 yılında başlayan ve 2023 yılından itibaren de deprem bölgesi öğrencilerine verilen toplam 1.547.271 öğrenciye, 6.369.273.375,00 TL eğitim ve öğretim desteği ödemesi yapılmıştır. (Öğrenci sayıları ödemelerin birinci taksitleri her yılın Kasım ayı verileri baz alınarak hesaplanmıştır.)
2012-2013 eğitim-öğretim yılından itibaren 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun "Mâli hükümler" başlıklı 12. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Bu Kanun kapsamında organize sanayi bölgelerinde açılan mesleki ve teknik eğitim okullarında öğrenim gören Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı her bir öğrenci için, 2012-2013 eğitim ve öğretim yılından başlamak üzere, resmi okullarda öğrenim gören bir öğrencinin okul türüne göre Devlete maliyetinin bir buçuk katını geçmemek üzere, her eğitim öğretim yılı itibarıyla Maliye Bakanlığı ile Bakanlık tarafından müştereken belirlenen tutarda, Bakanlık bütçesine bu amaçla konulan ödenekten eğitim ve öğretim desteği yapılabilir. " hükmü kapsamında 2012 yılından 2025 Şubat ayına kadar 839,534 öğrenciye toplam 10.958.088.201,00 TL eğitim ve öğretim desteği ödemesi yapılmıştır. Hâlihazırda deprem bölgesindeki 4 il ve 2 ilçe ile organize sanayi bölgesi içindeki ve dışındaki meslek liseleri haricinde özel okullara Bakanlığımızca verilen herhangi bir teşvik bulunmamaktadır.
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN
Strateji Geliştirme Başkanlığı yüzyıLı yağa
2014-2015 eğitim öğretim yılında başlayıp en son 2023 yılında kademe sonunda öğrenim gören öğrencilere verilen eğitim ve öğretim desteğiyle özel okullarımızda boş kalan kontenjanlar kullanılmış, özel öğretimde okullaşma oranları artırılmış ve bu alanlarda yeni istihdam alanları oluşturulmuştur. Eğitim ortamları açısından fiziki, yönetim ve organizasyon, enformasyon teknolojileri anlamında yeni dinamikler inşa edilmiştir.
Eğitim ve öğretim desteği uygulaması; sosyoekonomik yönden oluşmuş bölgesel farklılıkları azaltmayı amaçlayan bu yönüyle resmi okullarımızın imkânlarının artırılmasını doğrudan ve dolaylı etkileyen bir anlayışı esas almıştır. Bu kapsamda Bakanlığımız, eğitim ve öğretim desteği uygulamasının, devlet okullarındaki ikili eğitim yükünün ve derslik başına düşen öğrenci sayısının azaltılmasına katkı sağlamıştır. Aynı zamanda öz sermayelerle kurulmuş özel okullarımızın eğitim ve öğretim desteği ile güçlendirilmesi ve olumlu rekabet ortamlarının oluşturulmasıyla eğitimde kaliteye erişim kolaylaşmıştır. Ayrıca dar gelirli ailelerin çocuklarının da özel okullarda eğitim öğretime erişimleri amaçlanmıştır.