Bakanlığın yoksulluk oranının azaltılmasına yönelik çalışmalarına ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 21 Şubat 2025 tarihinde 7/24414 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 83 gün sonra, 15 Mayıs 2025).
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Bakanlığın yoksulluk oranının azaltılmasına yönelik çalışmalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24414, 21 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24414-bakanligin-yoksulluk-oraninin-azaltilmasina-yonelik-calismalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c3cc3935-cd9e-452a-a24a-0195370a8931
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 83 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 73 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafdan yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
"Av. Dr. Âi/Seziyin TANRIKULU iyarbakır Milletvekili
2024 yılına ait 30 Aralık 2024 tarihli TUİK Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistikleri Türkiye'deki yoksulluk oranlarının artmakta olduğunu ve halkın yaşam standartlarında ciddi bir düşüş yaşandığını ortaya koymaktadır. Diyarbakır'ın da dahil olduğu TRC2 bölgesinde bu oran "6,7 olarak kaydedildi. Bu doğrultuda, çeşitli toplumsal grupların yaşam koşullarını iyileştirmek adına atılacak adımlar büyük önem arz etmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
2024 yılı itibarıyla Türkiye'deki göreli yoksulluk oranı 9013,6 olarak tespit edilmiştir. Bu oranın bir önceki yıla göre artmış olması, toplumun büyük bir kesiminin ekonomik zorluklarla karşı karşıya kaldığını göstermektedir. Bakanlık, yoksulluk oranının azaltılması adına hangi somut adımları atmayı planlamaktadır?
Yoksulluk oranı, eğitim seviyelerine göre belirgin farklar göstermektedir. Bir okul bitirmeyenlerde yoksulluk oranı 9624,7 iken, yükseköğretim mezunlarında bu oran yalnızca 9b2,7'dir. Bakanlık, eğitimde firsat eşitliğini sağlamaya yönelik hangi stratejileri uygulamayı planlamaktadır?
Tek kişilik hanelerde yoksulluk oranı 906,5 iken, çekirdek aile bulunmayan hanelerde bu oran "010,8'e yükselmektedir. Bakanlık, hanehalkı yapısındaki bu farklılıkları göz önünde bulundurarak hangi özel politikaları uygulayacaktır?
2024 yılı itibarıyla maddi ve sosyal yoksunluk oranı 913,3 olarak açıklanmıştır. Bu oranın, temel yaşam standartlarını karşılamada zorluk yaşayan bireylerin sayısının arttığını gösterdiği düşünülmektedir. Bakanlık, bu oranı düşürmek için hangi ekonomik destek ve sosyal yardım programlarını hayata geçirecektir?
Türkiye'deki konutların 2031,3'ü sızdıran çatı, nemli duvarlar ve çürümüş pencere çerçeveleri gibi yapısal sorunlarla karşı karşıyadır. Bakanlık, konutların iyileştirilmesi ve yaşanabilir yaşam alanlarının sağlanması için hangi projeleri devreye almayı planlamaktadır?" . o -
Yoksulluk ve sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin oranı 9629,3'tür. Bu oran, iş gücü piyasasına entegre olamayan veya yeterli gelir elde edemeyen bireylerin sayısının yüksek olduğunu göstermektedir. Bakanlık, bu durumu tersine çevirebilmek için ne gibi politikalar geliştirecektir? .
2024 yılında sürekli yoksulluk oranı "613,7 olarak açıklanmıştır. Dört yıllık panel veri kullanılarak hesaplanan bu oran, uzun vadeli yoksulluk sorununu gözler önüne sermektedir. Bakanlık, sürekli yoksulluktan çıkma konusunda hangi destek programları oluşturacaktır?
Yoksulluk oranının bölgesel olarak. farklılık gösterdiği gözlemlenmiştir. TRC1 (Gaziantep, Adıyaman, Kilis) bölgesindeki yoksulluk oranı "4,7 ile en düşük seviyede iken, IR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) bölgesinde 914,6 ile en yüksek seviyeye ulaşmaktadır. Diyarbakır'ın da dahil olduğu TRC2 bölgesinde bu oran "06,7 olarak kaydedildi. Bakanlık, bölgesel eşitsizliği azaltmak için hangi stratejiler geliştirecektir?
Konut masraflarının bireyler üzerindeki yükü artmış ve "056,8'lik bir oran, taksit ödemesi veya borcu olduğunu beyan etmiştir. Bu durum, ekonomik sıkıntı çeken haneleri daha da zor durumda bırakmaktadır. Bakanlık, hane halklarının borç yükünü hafifletmek ve konut masraflarını azaltmak için ne tür düzenlemeler yapacaktır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan Diyarbakır Milletvekili Sayın Av. Dr. M, Sezgin TANRIKULU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Muf.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7124414 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Son 22 yılda yoksulluğun azaltılması ve gelir dağılımının iyileşmesi için önemli adımlar atılmış, büyüme sürecinde refah artışından tüm kesimlerin faydalanması temel amaçlardan biri olmuştur.
Bu kapsamda, Gini katsayısı 2006 yılında 0,428 iken 2024 yılında 0,413'e inmiştir. En yüksek gelire sahip yüzde 10"luk grubun kullanılabilir gelirden aldığı payın en düşük gelire sahip yüzde 10'luk grubun aldığı paya oranı (P90/P10) 2006 yılında 17,7 iken 2024 yılında 13,3'e inmiştir. Medyan gelirin yüzde 50'sine göre hesaplanan göreli yoksulluk oranı 2006 yılındaki yüzde 18,6 seviyesinden 2024 yılında yüzde 13,6'ya gerilemiştir.
Uyguladığımız ekonomi programının nihai hedefi; sürdürülebilir, yüksek ve kapsayıcı büyümedir. Vatandaşlarımızın alım gücünün kalıcı olarak artmasının ve gelir dağılımının iyileştirilmesinin ön koşulu fiyat istikrarının tesisidir. Nitekim, yıllık enflasyon 2024 yılı Mayıs ayındaki zirvesine göre 37,6 puan gerileyerek 2025 yılı Nisan ayında yüzde 37,9 seviyesinde gerçekleşmiştir. Maliye politikasının artan desteği, hizmet enflasyonundaki katılığın azalması ve beklentilerdeki iyileşmeyle 2025 yılında enflasyonunun hedef aralığında gerçekleşmesi öngörülmektedir. Enflasyonda sağlanacak kalıcı düşüş gelir dağılımındaki iyileşmeyi de destekleyecektir.
Diğer taraftan, hayata geçirdiğimiz politikalar ile ülkemiz güçlü büyüme performansı göstermiş ve istihdamda önemli artışlar yaşanmıştır. 2005 yılı Ocak ayından bu yana 13.3 milyon ilave istihdam sağlanmış, toplam istihdam (mevsimsel düzeltilmiş) 2025 yılı Mart ayında 32,6 milyon kişi olmuştur. İşsizlik oranı ise serinin açıklandığı 2005 yılından bu yana en düşük seviyesi olan yüzde 7,9'a gerilemiştir.
İstihdamda sağladığımız iyileşmede kapsayıcı büyüme hedefi ile kadın ve gençlerin istihdamını artırmaya yönelik politikalar etkili olmuştur. Bu alanda atılan adımlar ile sağlanan teşvik ve desteklerle 2005 yılında yüzde 21,3 olan kadınların işgücüne katılım oranı 2025 yılı Mart ayında (mevsimsel düzeltilmiş) yüzde 35,7 olmuştur.
İstihdamı desteklemek amacıyla önümüzdeki dönemde işgücü piyasasında ihtiyaç duyulan beceri ve yetkinlikleri artıracak ve eğitim istihdam bağlantısını güçlendirecek mesleki eğitim programlarının geliştirilmesine, yeşil ve dijital dönüşüm sürecine uyum sağlanmasına ve esnek çalışma modellerinin yaygınlaştırılmasına yönelik uygulamalar hayata geçirilmeye devam edilecektir.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar ise, Cumhurbaşkanı Yardımcılığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır. i
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan