İmalat sanayiinde ara malı ithalatının azaltılmasına yönelik çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Rahmi Aşkın Türeli (CHP), 13 Haziran 2024 tarihinde 7/13139 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 134 gün sonra, 25 Ekim 2024).
Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir). “İmalat sanayiinde ara malı ithalatının azaltılmasına yönelik çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13139, 13 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13139-imalat-sanayiinde-ara-mali-ithalatinin-azaltilmasina-yonelik-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c75325a3-9b3e-4bef-a4a3-019015aa8c31
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 134 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Rahmi Aşkın TÜRELİ İzmir Milletvekili
Ülkemizde son dönemde uygulanan ekonomik politikaların olumsuz bir sonucu da sanayi sektöründe gerek üretimin ve gerek ihracatın ara malı ithalatına olan bağımlılığındaki artış olmuştur. Bu durum AKP iktidarları döneminde hazırlanan Kalkınma Planları, Orta Vadeli Programlar ve Yıllık Programlarda da açıkça ifade edilmiş olup, bu kapsamda gerekli tedbirlerin alınacağı belirtilmiştir. Diğer taraftan, farklı zamanlarda hazırlanarak uygulamaya konulan Girdi Tedarik Stratejisi ve Eylem Planları'nın da bu amaca yönelik olduğu ifade edilmiştir.
Bu bilgiler ışığında;
SORULAR
2024-2028 yıllarını kapsayan On İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planı hazırlıkları çerçevesinde Bakanlığınızca imalat sanayi ihracatının ara malı ithalatına olan bağımlılığını ölçmek amacıyla herhangi bir çalışma yapılmış mıdır? Yapılmışsa bu çalışmanın sonuçları nelerdir? Yapılmamışsa Plan dönemi ihracat ve ithalat hedeflerinin belirlenmesinde hangi çalışmalardan yararlanılmıştır?
Geçmiş yıllarda uygulamaya konulmuş olan Girdi Tedarik Stratejisi ve Eylem Planları çerçevesinde ulaşılan sonuçlar nelerdir? Bu sonuçların alt sektörler bazında ayrıntılı dağılımı nasıldır?
İmalat sanayinde ara malı ithalatına bağımlılığı azaltmak amacıyla halihazırda yürüttüğünüz bir çalışma var mıdır?
İmalat sanayi ihracatının ara malı ithalatına olan bağımlılığını azaltmak amacı çerçevesinde Dahilde İşleme Rejiminin gözden geçirilmesinin ve aşamalı olarak kaldırılmasının gerekli olduğunu düşünmüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ'ye ait 7/13139 esas sayılı yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ'ye Ait 7/13139 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Yeşil ve dijital dönüşüme odaklanarak yüksek katma değerli üretimin, verimliliğin ve ihracatın artırılması ile ithalata olan bağımlılığın azaltılması 12. Kalkınma Planı ve Orta Vadeli Program (2024-26)'ın temel öncelikleri arasında yer almaktadır. Buna göre son dönemde ihracatçıların desteklenmesi ve finansmana erişimin iyileştirilmesi amacıyla birçok politika tedbiri hayata geçirilmiştir. Bu kapsamda;
— Günlük reeskont kredi limiti 10 katına çıkarılarak 3 milyar TL?ye yükseltilmiştir. Eximbank'ın sermayesi ise 21,9 milyar TL'den 35,7 milyar TL'ye artırılmıştır.
— Türk Eximbank ile ihracatçılarımıza 2023 yılında 19,6 milyar dolar kredi ve 22,4 milyar dolar sigorta ve garanti olmak üzere toplam 42 milyar dolar destek sağlanmıştır. Yatırım, istihdam, üretim ve ihracat odaklı büyüme stratejisi doğrultusunda 2024 yılında bu desteğin 24 milyar doları kredi, 26 milyar doları sigorta ve garanti olmak üzere toplamda 50 milyar dolara ulaşması hedeflenmektedir.
— İhracat bedellerinin TCMB'ye satış yükümlülüğü yüzde 40'tan yüzde 30'a düşürülmüştür.
— Yatırım Taahhütlü Avans Kredileri'nin (YTAK) kapsamı katma değeri yüksek ihracatı artıracak yatırımları içerecek şekilde genişletilmiştir.
— Mimarlık, mühendislik, tasarım ve yazılım gibi çeşitli hizmet ihracatlarından elde edilen gelirlerden sağlanan kazanç istisnası yüzde 50"den yüzde 80'e yükseltilmiştir.
Diğer yandan, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile birlikte TÜBİTAK ve KOSGEB gibi kurumlarımız başta olmak üzere ilgili kurum/kuruluşlarımız tarafından ithal ara malları ve mamullere olan bağımlılığın azaltılmasına yönelik çalışmalar yürütülmekte ve yüksek katma değerli öncelikli ürünlerin üretimi desteklenmektedir. Bakanlığımız tarafından da öncelikli ve stratejik yatırımlar için vergisel teşvikler sağlanmaktadır.
Kritik ürün ve teknolojilerin yerli imkânlarla geliştirilmesi doğrultusunda hayata geçirilen önemli programlardan birisi "Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı"dır. Odaklanılan alanlarda geleceğin teknolojilerine hızlı entegrasyonu sağlamak amacıyla Ar-Ge ve inovasyon faaliyetleri desteklenmekte olup ikiz dönüşüm çalışmaları da hız kazanmıştır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4 Telefon; (312)415 12 09 Faks: (312415 26 80
Enerjide ithalata olan bağımlılığın azaltılması ve iklim değişikliği ile mücadele kapsamında yenilenebilir enerji alanında önemli ilerlemeler kaydedilmiştir. Yenilenebilir enerjinin elektrik üretimindeki payı 2013 yılında yüzde 29 seviyesindeyken, 2023'te yüzde 42'ye çıkmıştır. Önümüzdeki dönemde yenilenebilir enerji üretiminin artırılması ve kullanımının yaygınlaştırılması amaçlanmaktadır. Ayrıca doğalgaz ve petrol arama-üretim faaliyetlerinin geliştirilmesi, nükleer güç santrallerinin faaliyete geçirilmesi ve enerjide verimliliğin daha da artırılması hedeflenmektedir.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Ticaret Bakanlığı uhdesinde yer almaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan