İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/24692 GEÇ CEVAPLANDI · 564 GÜN

Demiryolu işçilerinin özlük hakları ve çalışma koşullarıyla ilgili sorunlarına ilişkin

Kaynak göster

İskender Bayhan (EMEP), 3 Mart 2025 tarihinde 7/24692 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 564 gün sonra, 18 Eylül 2026).

İskender Bayhan (EMEP, İstanbul). “Demiryolu işçilerinin özlük hakları ve çalışma koşullarıyla ilgili sorunlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24692, 3 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24692-demiryolu-iscilerinin-ozluk-haklari-ve-calisma-kosullariyla-ilgili-sorunlarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0d24dfba-0f61-4cba-848b-0195610af78c

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 564 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98, TBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 03.03.2025 olanda,

İktidar yüksek hızlı tren hatları ve büyük projelerle övünürken, bu projeleri hayata geçiren demiryolları işçilerinin sorunlarını ise görmezden gelmektedir. Özelleştirme ve taşeronlaşma politikaları nedeniyle iş güvencesi hakları gasp edilmiş olan TCDD ve bağlı kuruluşlarında çalışan işçiler, ağır çalışma koşullarında düşük ücretlerle çalıştırılmakta, sosyal ve özlük hakları ihlal edilmektedir.

Yeni dönem Kamu Çerçeve Protokolü (KÇP) görüşmeleri süreci demiryolu işçilerinin çalışma ve yaşama koşulları açısından önemli kayıplarla başlamaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

  1. Son toplu iş sözleşmesi döneminde demiryolu işçilerinin talepleri neden karşılanmamıştır? İşçilerin insanca yaşayabilecekleri bir ücret alabilmesi için Bakanlığınızın yeni sözleşme sürecinde bir çalışması var mıdır?

  2. Kadro bekleyen işçilere neden yıllardır kadro hakkı sağlanmamıştır? TCDD ve bağlı kuruluşlarda taşeron olarak çalışan işçilerin kadroya alınması yönünde bir r düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?

  3. Demiryolu işçileri için yıpranma payı hakkı neden tanınmamaktadır? Ağır ve tehlikeli iş kolunda çalışan bu işçilerin erken emeklilik ve yıpranma hakkı için Bakanlığınızın bir çalışması var mıdır?

  4. Fazla mesai ücretleri zamanında ve tam olarak ödenmekte midir? İşçilerin fazla mesai ücretlerinin eksik ödendiğine veya geciktirildiğine dair şikayetler hakkında Bakanlığınızın bir denetimi olmuş mudur?

  5. Özelleştirme ve taşeronlaştırma politikaları, demiryolu işçilerini güvencesiz çalışmaya zorlamaktadır. Bakanlığınızın kadrolu güvenceli istihdam için nasıl bir düzenlemesi olacaktır?

  6. Demiryolu işçilerinin sosyal hakları, kıdem tazminatı ve çalışma saatleri konusundaki mağduriyetleri neden giderilmemektedir? Yeni sözleşmede Bakanlığınız, bu konuda bir düzenleme getirecek midir?

    Kin

  7. Açlık sınırındaki ücretler işçilerin talebi olarak yoksulluk sınırının üstüne çıkarılacak mıdır? Geçmiş dönem kayıplar karşılanacak mıdır?

  8. Gelir vergisinde yaşanan adaletsizlik son bulacak mıdır? Yoksulluk sınırının altındaki tüm ücretlerin vergiden muaf tutulması üstündeki ücretlerden alınan verginin ise yüzde on beş oranında sabitlenmesi için bakanlığınız yeni sözleşme görüşmelerinde nasıl bir düzenleme yapacaktır?

  9. Alınmayan işçi sağlığı ve güvenliği tedbirleri nedeniyle son 5 yılda kaç demiryolu işçisi iş cinayetlerinde hayatını kaybetmiştir? Yeni sözleşmede iş cinayetlerinin önlenmesi için nasıl bir düzenleme yer alacaktır?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·

İlgi (o : 07.03.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1594392 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın İskender BAYHAN tarafından yöneltilen 7/24692 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"3510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 40 ıncı maddesinde sayılan iş veya görevlerde çalışan sigortalıların fiili hizmet süresi zammından yararlanabilmesi, yasada belirtilen işyerlerinde ve belirtilen işleri fiilen yapması koşullarının birlikte gerçekleşmesine bağlı bulunmaktadır. Diğer bir ifade ile fili hizmet süresi zammından, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamında çalışan ve fiilen 40 ıncı maddenin ikinci fıkrasındaki tabloda belirtilen işleri yapmaları nedeniyle söz konusu işlerin risklerine maruz kalan sigortalılar yararlandırılmaktadır. Fiili hizmet süresi zammı kapsamına giren işyeri ve işlerin kapsamı ise Kanunda açık şekilde belirtilmiştir.

Fiili hizmet süresi zammı kapsamındaki işler; ağır, riskli ve sağlığa zararlı olup çalışanları fiziki, ruhi ve fizyolojik bakımdan olumsuz yönde etkileyen, dolayısıyla bu işlerde çalışanları diğer çalışanlara göre daha fazla yıprattığı için ömürlerini kısaltan işlerdir.

5510 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesi ile getirilen fili hizmet süresi zammı, bazı meslek ve görevlerin ağırlığı ve yıpratıcılığı göz önünde tutularak bu meslek ve görevlerde çalışanlara verilmektedir. Bir başka deyişle, söz konusu zam, olağanüstü yıpranmayı gerektiren, yapılan işin niteliği gereği insan ömrünü kısaltıcı, yapılan iş nedeniyle çalışma gücünü zaman içinde azaltan meslekler için düşünülmüştür.

2025-2026 Yılı Kamu Toplu İş Sözleşmeleri Çerçeve Anlaşma Protokolü, kamu kurum ve kuruluşlarındaki işçilere yönelik mali ve sosyal haklar konusunda taraflarca uzlaşıya varılması üzerine imzalanmıştır.

Diğer taraftan, önergede yer alan iş kazalarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumunun resmi internet sayfasında (www.sgk.gov.tr) yer almaktadır. "

Prof. Dr. Ved#YIŞIKHAN

Bakan Çankaya / ANKARA Tel:(312) 296 — 71 68

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir