Organik tarıma ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 76 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 70 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın, Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılması hususunu arz ederim. Ö.G. ru il Ram
Küresel ölçekte organik tarım alanları, üretici sayısı ve üretim miktarında istikrarlı bir artış gözlemlenirken, Türkiye'de tersine bir eğilim söz konusudur. Dünya genelinde sağlıklı beslenme ve çevre dostu tarımsal üretim trendi yükselirken, ülkemizde organik tarım alanlarının ve üretici sayısının hızla azalması büyük bir çelişki oluşturmaktadır.
TÜİK verilerine göre, 2019-2023 yılları arasında Türkiye'de organik tarım alanı yüzde 45'ten fazla daralmış, organik tarımla uğraşan çiftçi sayısı yüzde 36 oranında azalmış ve toplam organik üretim miktarı yüzde 25 gerilemiştir.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Oysa küresel organik gıda pazarı 2023 yılında 136 milyar Euro'yu aşarak beş yılda yüzde 28 büyümüş; dünya genelinde organik tarımla uğraşan üretici sayısı yüzde 38.7, üretim alanı ise yüzde 36.8 artmıştır.
Bu durum, Türkiye'nin küresel tarımsal trendlerden ve sağlıklı, güvenilir gıda üretiminden uzaklaşarak tarım politikalarında yanlış bir yöne ilerlediğini göstermektedir. Pestisit kalıntılarıyla ilgili endişeler ve vatandaşların gıda güvenliği sorunlarıyla boğuştuğu bir dönemde organik tarımın gerilemesi, halk sağlığı ve tarımsal sürdürülebilirlik açısından ciddi bir tehdit oluşturmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Türkiye'de organik tarım alanlarının son beş yılda yüzde 45 oranında küçülmesinin nedenleri nelerdir? Bakanlığınız bu gerilemeyi önlemek için hangi adımları atmıştır?
Dünya genelinde organik üretici sayısı yüzde 38.7 artarken, Türkiye'de yüzde 36 azalmasının sebepleri nelerdir? Çiftçilerin organik tarımdan uzaklaşmasının temel nedenleri hakkında herhangi bir araştırma yapılmış mıdır?
Türkiye'de organik üretim alanlarının daralması ve çiftçi sayısının azalması. gıda arz güvenliği açısından nasıl bir risk oluşturmaktadır?
Organik tarım yapan üreticilerin desteklenmesine yönelik teşvik programları nelerdir? Bu teşvikler son 5 yılda hangi oranlarda artırılmış veya azaltılmıştır?
Organik tarımın teşvik edilmesi, organik üretici sayısının artırılması, sağlıklı gıda .tüketiminin yaygınlaştırılması, tüketici bilincinin artırılması ve organik ürünlere erişimi kolaylaştırılmasına yönelik Bakanlığınızın yürüttüğü çalışmalar var mıdır?
Organik üretimin düşmesiyle birlikte tarım ilacı ve pestisit kullanımındaki artış da kamuoyunda endişe yaratmaktadır. Bakanlığınız tarafından son beş yılda kullanılan tarım ilaçlarının miktarı ve bu ilaçların insan sağlığına etkileri konusunda elde edilen veriler nelerdir?
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, Oda: E-210 Çankaya/ Ankara E-mail: hasan.karalOtbmm.gov.tr
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde organik tarım 5262 sayılı Organik Tarım Kanunu kapsamında gönüllülük esasına göre yürütülmektedir. Organik tarım faaliyetinde bulunan üretici sayısı organik ürünlere olan iç ve dış talebe göre değişkenlik gösterebilmektedir. 2002 yılında 12.428 üretici ile 89.827 hektar alanda yürütülen organik tarım 2025 yılında 42 bin üretici ile 343 bin hektar alanda devam etmektedir. Ülkemizde organik tarım alanı toplam tarım alanlarının 901 ,6'lık bölümünü oluşturmaktadır.
Bakanlığımızca organik tarım yapan üreticilere aldıkları tarımsal desteklere ilave organik tarım desteği de verilerek teşvik edilmektedir. Bu kapsamda 2005 yılından itibaren toplam 9,2 milyar TL organik tarım desteği ödemesi yapılmıştır. Son beş yılda organik tarım desteği birim fiyatlarında yaklaşık 96400 artış sağlanmıştır.
8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir.
Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla organik tarım yapan üreticilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilecektir.
Ayrıca organik tarım yapan üreticilerimiz yatırım programı kapsamında yürütülen Organik Tarımın Yaygınlaştırılması ve Kontrolü Projesi kapsamında desteklenmektedir.
Bakanlığımız tarafından hazırlanan ve Avrupa Birliği (AB) ile müzakere edilerek onaylanan IPARD Programı kapsamında 2011 yılından beri kırsal kalkınmaya yönelik olarak sunulan projelere 9050-75 oranlarında hibe desteği verilmektedir. IPARD Programının temel amaçları; çevrenin korunması ve hayvan refahının sağlanmasına dikkat edilerek tarım ve gıda sektörlerindeki işletmelerin modernize edilmesi, AB standartlarında işletmeler kurulması, kırsal alanlarımızdaki ekonomik faaliyetlerin çeşitlendirilerek yeni istihdam olanaklarının oluşturulması ve kırsal alanlarımızdaki örgütlenmeyi ve sosyal kalkınmanın teşvik edilmesidir.
IPARD TI Programı kapsamında verilen desteklerde, organik tarım yapan veya organik ürünlerin işlenmesine yönelik olarak faaliyet gösteren ve bunu aldıkları sertifikalar ile belgelendiren başvuru sahiplerine pozitif ayrımcılık yapılmakta ve ilave hibeler veya proje seçiminde ek puanlar verilmektedir.
Bu kapsamda; e Tarımsal İşletmelerin Fiziki Varlıklarına Yönelik Yatırımlar Tedbirinde baz hibe oranı "060 iken üretici örgütlerinin ortaklaşa yatırımları veya sertifikalı organik çiftçiler tarafından yapılan yatırımlar için bu oran 9670 olmaktadır. Ayrıca başvuru sahibi ilgili sektörde organik tarım sertifikasına sahipse proje seçiminde ilave 10 puan almaya hak kazanmaktadır.
• Tarım ve Balıkçılık Ürünlerinin İşlenmesi ve Pazarlanması ile İlgili Fiziki Varlıklara Yönelik Yatırımlar Tedbirinde başvuru sahibi ilgili sektörde organik tarım sertifikasına sahipse proje seçiminde ilave 20 puan almaya hak kazanmaktadır. e Çifilik Faaliyetlerinin Çeşitlendirilmesi ve İş Geliştirme Tedbirinde baz hibe oranı 9460 iken genç çiftçiler tarafından yapılan yatırımlar veya sertifikalı organik çiftçiler tarafından yapılan yatırımlar için bu oran 9670 olmaktadır.
Diğer taraftan organik tarım üreticileri, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı destekleri ile T.C. Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatifleri tarafından verilecek olan tarımsal üretime dair Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredisinden de faydalanabilmektedirler.
AB Katılım Öncesi Yardım Aracı II. Dönemi (PA II) kapsamında yürütülecek olan uluslararası proje ile ülkemiz organik tarım mevzuatının AB organik tarım mevzuatına uyumunun sağlanması, kurumsal ve insan kapasitesinin geliştirilmesi, pazarlama stratejilerinin oluşturulması ve organik tarımda çiftçi örgütlerinin kapasiteleri genişletilerek rekabetçi değer zincirlerinin kurulması hedeflenmektedir.
Zirai mücadele uygulamalarında kullanılan bitki koruma ürünlerinin kullanımına ilişkin veriler, TÜİK'in kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan