Pet şişe sularında bulunan nanoplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin araştırılmasına ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 10 Mart 2025 tarihinde 7/25555 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 128 gün sonra, 16 Temmuz 2025).
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Pet şişe sularında bulunan nanoplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin araştırılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25555, 10 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25555-pet-sise-sularinda-bulunan-nanoplastiklerin-insan-sagligi-uzerindeki-etkilerinin-arastiril (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1deb3f56-fc18-4641-98bf-01958440522c
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 128 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 117 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafındân yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini arz ederim.
Av. 2 d. TANRIKULU
9 Ocak 2024 tarihinde ABD Columbia Üniversitesi tarafından yayınlanan araştırmada bir litrelik pet şişedeki suda yaklaşık 240 bin nanoplastik bulunduğu tespit edilmiştir. Bu plastiklerin vücuda içme suyu yoluyla girmesi sonucu hızlı etkiler gösterdiği, bağırsaklardaki mikropların etkilenmesine yol açabileceği ve doğum kusurları ile artan ölüm oranı gibi ciddi sağlık sorunlarına sebep olabileceği belirtilmektedir. Bu kapsamda, ülkemizde pet şişelerde satılan suların insan sağlığı üzerindeki etkileri konusunda gerekli araştırmaların yapılması ve halk
• sağlığının korunmasına yönelik tedbirlerin alınması büyük önem taşımaktadır.
Bu çerçevede;
SORULAR
Türkiye'de satışa sunulan pet şişe sularının içerdiği nanoplastik miktarına yönelik herhangi bir bilimsel araştırma yapılmış mıdır? Yapıldıysa en son tarihli araştırmanın sonuçları nelerdir?
Pet şişe sularında bulunan nanoplastiklerin sağlık üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla Bakanlığınızca yürütülen ve desteklenen bir çalışma var mıdır?
Halk sağlığını korumak amacıyla pet şişe kullanımını azaltmaya veya alternatif ambalaj çözümlerini teşvik etmeye yönelik bir düzenleme veya çalışma mevcut mudur?
İçme sularındaki plastik kirliliğini önlemek adına üretici firmalara yönelik herhangi bir denetim mekanizması var mıdır? Varsa bu denetimler hangi sıklıkla ve nasıl yapılmaktadır?
Avrupa Birliği ve diğer gelişmiş ülkelerde uygulanan içme suyu standartları dikkate alınarak, ülkemizde nanoplastiklerin içme sularındaki sınır değerlerini belirleyen herhangi bir mevzuat düzenlemesi bulunmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Türkiye'de satışa sunulan pet şişe sularının içerdiği nanoplastik miktarına yönelik araştırmalar ile plastiklerin kullanımının azaltılmasına ilişkin hususlar Bakanlığımız görev alanına girmemektedir.
Diğer taraftan, su ambalajları da dahil olmak üzere gıda ile temas eden plastik madde ve malzemelerin gıda güvenilirliğine ilişkin hususlarda taşıması gereken özellikleri belirleyen kurallar Türk Gıda Kodeksi Gıda ile Temas Eden Plastik Madde ve Malzemeler Tebliği'nde yer almaktadır. Tebliğ Avrupa Birliği'nin 10/2011 sayılı Tüzüğü ile de uyumlu olarak hazırlanmıştır.
Ayrıca Bulaşanlar Komisyonu tarafından 2023 yılında hazırlanan "Mikroplastiklerin İnsan ve Çevre Sağlığı Üzerindeki Etkileri Hakkında Bilimsel Görüşte" mikroplastiklerin; kaynakları, insanların mikroplastiklere maruz kalma yolları ve sağlık üzerindeki potansiyel etkileri, tanımlama ve analiz teknikleri ile mikroplastikler konusunda ülkemizde yapılan çalışmalar değerlendirilmiş ve söz konusu bilimsel görüş Bakanlığımız internet sitesinde yayımlanmıştır.
Avrupa Birliği'nin içme suyu kalitesini düzenleyen mevzuatı olan İçme Suyu Direktifi nanoplastiklerin ölçülmesine dair sınır değerleri içermemektedir. Ülkemizde, 06.07.2019 tarihli ve 30823 sayılı İçme Suyu Temin Edilen Suların Kalitesi ve Arıtılması Hakkında Yönetmelik kapsamında içme ve kullanma suyu temin edilen veya temin edilmesi planlanan suların kalitesi Ek-I1'de yer alan 99 parametrenin analiz neticeleri kullanılarak belirlenmektedir. Standart üstü tespit edilen veriler Belediyelere bildirilmektedir. 99 parametre arasında bulunan, Di(2- Etilheksil)Ftalat (DEHP) plastikleri esnek hale getirmek için eklenen bir üretim kimyasalıdır ve içme suyunda su kalitesi belirlenirken değerlendirilmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan