Yolsuzlukla mücadeleye ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 328 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci,
İçtüzüğün 96 ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün yayımladığı 2024 Yolsuzluk Algısı Endeksi'ne göre Türkiye, 180 ülke arasında 107. sırada yer almış ve 34 puanalarak son yıllardaki düşüş eğilimini sürdürmektedir. Avrupa Birliği üyelik sürecinde bulunan ülkeler arasında en düşük puanlardan birine sahip olan Türkiye'nin yolsuzlukla mücadelede yetersiz kaldığı uluslararası raporlarla da teyit edilmektedir. Raporda, Türkiye'nin bağımsız bir Yolsuzlukla Mücadele Kurumu'nun bulunmaması, denetim mekanizmalarındaki zayıflıklar, kamu ihalelerindeki şeffaflık eksikliği ve hesap verebilirlik mekanizmalarının yetersizliği nedeniyle yolsuzlukla mücadelede başarısız olduğu belirtilmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
"Yolsuzlukları bitireceğiz" iddiasıyla iktidara gelen AKP'nin 20 yılda Kamu İhale Kanunu'nda yaptığı 200'e yakın değişiklik yapması yolsuzlukların önünü açması açısından en kritik eşik olarak ifade edilebilir.
Yapılan değişikliklerle Kanunun başlangıçta amaçladığı şeffaflık, hesap verebilirlik ve dürüstlük ilkelerinden uzaklaşıldı. Örneğin başlangıçta çok sınırlı sayıda olan istisnaların kapsamı hızla genişletildi.
Bir diğer değişiklikle Kamu İhale Kurulu'nun kamu alımlarındaki yolsuzluk iddialarını herhangi bir şikâyete bağlı olmaksızın re'sen inceleme ve sonuçlandırma yetkisi elinden alındı. Yolsuzluk endeksinde Türkiye'nin yaşadığı bu gerilemenin temel nedenlerinden biri de Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemiyle birlikte kamu gücünün yürütme erkinde ve tek elde toplanması, yargı bağımsızlığı ve hukuk devleti ilkelerine uzaklaşılmış olmasıdır. Buna paralel olarak kamu kurumlarının, özellikle de yolsuzlukla mücadelede kritik öneme sahip Kamu İhale Kurulu gibi denetleyici ve düzenleyici kurumların etkinlikleri ve işlevleri zayıflatılması, yolsuzluğun olağan bir norma dönüşmesine yol açmıştır.
Six
Bu çerçevede; kamu kaynaklarının etkin ve adil kullanılmasını sağlamak, yolsuzlukla mücadelede etkili politikalar geliştirmek ve Türkiye"nin uluslararası yolsuzluk endekslerindeki konumunu iyileştirmek amacıyla ivedilikle somut adımların atılması gerekmektedir.
Bu bağlamda;
I- Türkiye, Yolsuzluk Algısı Endeksi'nde neden sürekli gerilemektedir? Yolsuzlukla mücadele konusunda hükümetinizin somut bir eylem planı var mıdır?
SORULAR
Yolsuzlukla mücadele kapsamında Kamu İhale Kanunu'nda düzenleme yapılmasına dair bir planlanmanız var mıdır?
Türkiye'de bağımsız bir Yolsuzlukla Mücadele Kurumu oluşturulmasına ilişkin bir çalışmanız var mı? Eğer varsa, mevcut kurumların siyasi baskılardan bağımsız hareket edebilmesi için hangi önlemler alınmaktadır?
Sayıştay'ın denetim yetkisinin artırılması ve raporlarının sansürsüz bir şekilde
, kamuoyuyla paylaşılması konusunda bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
Kamu ihalelerinde şeffaflık sağlamak ve rekabeti artırmak amacıyla doğrudan temin
. o yönteminin sınırlandırılması için herhangi bir adım atılmış mıdır?
Kamu görevlilerinin ve siyasi yetkililerin mal varlığı beyanlarının şeffaf bir şekilde denetlenmesi ve kamuoyuyla paylaşılması için herhangi bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
Avrupa Konseyi Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubu'nun (GRECO) Türkiye'ye yönelik tavsiyeleri doğrultusunda yolsuzlukla mücadele kapsamında hangi somut adımlar atılmıştır?
Kamu kurumlarında yolsuzluk iddialarıyla ilgili son 5 yılda kaç soruşma açılmıştır? Son
5 yıl içerisinde kamu görevlileri hakkında yolsuzluk nedeniyle açılan davaların sayısı ve sonuçları nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1602858 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Ağrı Milletvekili Nejla Demir tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/25610 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-515-909/1117 Konu : Yazılı soru önergesi WA (02.026
Sayın Nejla DEMİR Ağrı Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/25610 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- Ülkemiz, Avrupa Konseyinin temel düzenlemelerinden olan Yolsuzluğa Karşı Ceza Hukuku Sözleşmesi ve Yolsuzluğa Karşı Özel Hukuk Sözleşmesine taraf olup, Avrupa Konseyi Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubu (GRECO) değerlendirmelerine herhangi bir kayıt yada şart sunulmadan tabi olunacağını kabul etmiştir. Yolsuzluk olgusuyla mücadele konusundaki irade ve kararlılığının bir göstergesi olarak da | Ocak 2004 tarihinden itibaren GRECO'ya üye olunmuştur.
Ülkemiz, GRECO çalışmalarına Başbakanlık (2018 yılına kadar), Adalet Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı temsilcilerinden oluşan daimi bir heyetle iştirak etmiş olup, halihazırda ise Türkiye'ye ilişkin raporların görüşmelerine ilgili tüm bakanlık ve kurumların temsilcileriyle en geniş şekilde katılım sağlamaktadır.
GRECO'nun amacı, üye ülkelerce soru formlarına verilen cevaplar ve yerinde değerlendirme ziyaretleri yoluyla üyelerin yolsuzlukla mücadele sistemlerini değerlendirerek tavsiyelerde bulunmak ve bu tavsiyelerin uygulanmasını izlemek suretiyle yolsuzlukla mücadele kapasitesinin artırılmasına yardımcı olmaktır.
GRECO tarafından Ülkemizin de içinde bulunduğu birçok ülke hakkında hazırlanan yolsuzlukla mücadele değerlendirme ve alınacak önlemlere ilişkin uyum raporları ile son olarak Ülkemiz hakkında düzenlenen "Dördüncü Değerlendirme Aşaması Raporu" GRECO'nun resmi internet sitesinde yayınlanmıştır. Beşinci Değerlendirme Aşaması ise devam etmekte olup, Dördüncü ve Beşinci Değerlendirme Aşamaları kapsamında GRECO tavsiyelerinin yerine getirilmesine yönelik çalışmalar ilgili kurumlarca yürütülmektedir.
GRECO"nun 27 Kasım-I Aralık 2023 tarihlerinde gerçekleştirdiği 95. Genel Kurulu kapsamında Ülkemiz hakkında Beşinci Aşama Değerlendirme Raporu kabul edilmiştir. Raporda Ülkemize yöneltilen tavsiyeler bağlamında atılan adımlara ilişkin olarak hazırlanan ayrıntılı Vaziyet Raporu GRECO'ya sunulmuştur. Gelinen aşamada GRECO tarafından hazırlanacak "Uyum Raporu"nun gerçekleştirilecek GRECO Genel Kurulunda ele alınması beklenmektedir.
U- Anayasanın, "Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi" kenar başlıklı 88. maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde Mevzuat Genel Müdürlüğü yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
10/07/2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 38. maddesinin birinci fikrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir.
1. 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Ancak Bakanlığımızda soru önergesine konu edilen hususlarda ayrıntılı istatistiki veri bulunmamaktadır.
Yılmaz TUNÇ Bakan
Yılmaz TUNÇBakan