Ermenistan sınırında bulunan sınır kapılarının durumuna ilişkin
Kaynak göster
Haydar Altıntaş (Demokrat Parti), 10 Nisan 2025 tarihinde 7/27266 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Dışişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 67 gün sonra, 16 Haziran 2025).
Haydar Altıntaş (Demokrat Parti, İzmir). “Ermenistan sınırında bulunan sınır kapılarının durumuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27266, 10 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27266-ermenistan-sinirinda-bulunan-sinir-kapilarinin-durumuna-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5e25e0f7-ec15-4863-b0af-019623cab3fb
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 67 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 45 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Dışişleri Bakanı Sayın Hakan Fidan tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Saygılarımla. 09.04.2025 aydar ALTINTAŞ
İletişim Başkanlığı'nın 23 Mart 2025 tarihinde yaptığı resmi açıklamada, Türkiye-Ermenistan sınır kapılarının açıldığı iddialarının gerçeği yansıtmadığı ifade edilmiş; yalnızca "Ermenistan'dan gelen üçüncü ülke vatandaşlarının" bazı durumlarda "insani amaçlarla" ülkemize girişlerine izin verildiği belirtilmiştir.
Öte yandan, Türkiye ile Ermenistan arasında sınır kapılarının açılması konusu yalnızca insani yardımlarla sınırlı değildir. Bu konu, uzun süredir Türkiye dış politikasında özellikle Azerbaycan-Ermenistan ilişkileri bağlamında tartışılmaktadır. Kamuoyunda Türkiye'nin sınır kapısını açmak konusunda bağımsız bir irade sergileyip sergilemediği konusunda ciddi soru işaretleri oluşmuştur.
Bu çerçevede;
SORULAR
Türkiye'nin Ermenistan sınır kapılarını açma veya açmama kararında üçüncü ülkelerin ya da başka aktörlerin yönlendirmesi veya onayı etkili olmakta mıdır?
Azerbaycan-Ermenistan arasındaki barış süreciyle eşgüdümlü ilerlemesi gereken bu sürecin, Türkiye-Ermenistan ilişkilerini doğrudan ipotek altına alacak şekilde yürütülmesi Dışişleri Bakanlığı'nın prensipleriyle ne kadar örtüşmektedir?
Hâlihazırda sınırdan geçişine izin verilen "Ermenistan'dan gelen üçüncü ülke vatandaşları" kimlerdir? Bu uygulamanın kapsamı ve süresi nedir? Bu geçişlere dair denetim hangi kurumlarca ve ne gibi ölçütlerle yapılmaktadır?
Türkiye-Ermenistan sınır kapılarının açılması yönünde herhangi bir uluslararası baskı, beklenti veya öneri Bakanlığınıza resmen iletilmiş midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Hakan Fidan, Dışişleri Bakanı ·
İzmir Milletvekili Sayın Haydar ALTINTAŞ'ın 7/27266 sayılı yazılı so önergesijfin yanıtı ilişikte sunulmaktadır.
Saygılarımla arzederim.
İDAN i Bakanı Ankara / Türkiye
İnternet Adresi: http://www.mfa.gov.tr
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Önder AKGÜN
NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİ
Ülkemiz üzerinden (Hatay/Cilvegözü Sınır Kapısı) Suriye'ye insani yardım taşıyan, Ermenistan'a ait 4 TIR'dan müteşekkil insani yardım konvoyu, Iğdır'daki Alican/Margara sınır kapısından 21 Mart 2025 tarihinde ülkemize girmiş ve 26 Mart 2025 tarihinde Ermenistan'a geri dönmüştür.
Sözkonusu yardımların ulaştırılması amacıyla Alican Sınır Kapısı'nın kullanılması nedeniyle basında yer alan asılsız haberler bağlamında Dezenformasyonla Mücadele Merkezi tarafından bir açıklama yayınlanmıştır.
Bahsekonu açıklamada (Ek), "sınır kapısından yalnızca Ermenistan'dan gelen üçüncü ülke vatandaşlarının ülkemize girişlerine izin verildiğine " yönelik, soru önergenizde belirtildiği gibi bir ifade kesinlikle bulunmamaktadır. Açıklamanın sınır geçişlerine ilişkin kısmında, "Alican Sınır Kapısı'nın, son olarak, ülkemizde yaşanan 6 Şubat 2023 deprem felaketi sonrasında, Ermenistan'dan gönderilen insani yardımların ulaştırılması amacıyla iki ayrı konvoyun farklı tarihlerde giriş/çıkış yaptığı" ve "Normalleşme Süreci Özel Temsilcilerinin 30 Temmuz 2024 tarihinde ortak sınırda gerçekleştirdikleri beşinci tur görüşmeler kapsamındaki karşılıklı yaya geçişleri için kullanıldığı", bunun yanı sıra, "Türkiye-Ermenistan sınır komisyonlarının sınır meseleleri üzerine gerçekleştirdikleri mutat görüşmeler kapsamında da kullanılmakta olduğu" belirtilmiştir.
Dolayısıyla, "sınır kapılarının açılmasının yalnızca insani yardımlarla sınırlı kalmadığına" dair bir durum sözkonusu değildir. Türkiye-Ermenistan sınırında bulunan iki sınır kapısından yalnızca biri, yani Iğdır ilimizdeki Alican Sınır Kapısı, insani yardım amacıyla istisnai durumlarda ve iki ülke arasında ortak sınır noktasında gerçekleştirilen resmi görüşmeler maksadıyla kullanılmıştır. Kars ilimizdeki Akyaka Demiryolu Sınır Kapısı 1993 Nisan ayından bu yana kapalı bulunmaktadır (iki ülkenin sınır komisyonlarının sınır meseleleri üzerine sınır noktasındaki mutat görüşmeler maksadıyla yapılan geçişler hariç).
Türkiye-Ermenistan normalleşme süreci tamamen ikili düzeyde yürütülmekte olup, üçüncü tarafların bu sürece herhangi bir müdahalesi sözkonusu değildir. Ermenistan'la diyalog kanallarımız açık olup, mevcut kanallar üzerinden tüm meseleler ikili düzeyde ele alınabilmektedir.
Azerbaycan-Ermenistan sürecinin Türkiye-Ermenistan normalleşme sürecini ipotek altına alması sözkonusu değildir. Nihai amacı tam normalleşme olan Türkiye-Ermenistan normalleşme süreci kapsamında atılan adımlar, tedricen ve karşılıklı güven tesis etmeye yönelik önkoşulsuz olarak atılmaktadır. Ancak bölgedeki hiçbir süreç birbirinden bağımsız ilerleyememektedir. Başka bir ifadeyle, Türkiye-Ermenistan ve Azerbaycan-Ermenistan süreçleri birbirine bağlı olmasa da, birbirlerinden bağımsız süreçler de değildir. Bu sebeple, Azerbaycan-Ermenistan normalleşme sürecindeki ilerlemelerin Türkiye-Ermenistan normalleşme sürecine de olumlu yansıyacağını her zaman ifade edegeldik. Bu çerçevede, Azerbaycan ile Ermenistan arasında henüz uzlaşı sağlanan barış anlaşmasının en yakın zamanda imzalanarak bölgede kalıcı istikrarın tesis edilmesini arzu ediyoruz.
7127266 sayılı soru önergesine verilen yanıtın ekidir.
T.C. İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi'nin X hesabından 22 Mart 2025 tarihinde yapılan paylaşım:
Bazı basın yayın organlarında yer alan, "Türkiye'den beklenilmeyen adım: Ermenilerle sınır açıldı, Bakü habersiz kaldı" iddiası doğru değildir.
Alican (Margara) Sınır Kapısı sadece Ermenistan'dan Suriye'ye ülkemiz üzerinden ulaştırılacak insani yardım konvoyunun geçişinin ve geri dönüşünün sağlanması amacıyla kullanıma açılmıştır. 1992 yılında alınan Bakanlar Kurulu kararıyla, Alican Sınır Kapısına sadece insani yardım sevkiyatlarında kullanılmak üzere Geçici Hudut Kapısı statüsü verilmiştir.
Ermenistan'a ait 4 tırdan müteşekkil insani yardım konvoyu, Hatay/Cilvegözü Sınır Kapısı üzerinden Suriye'ye insani yardım ulaştırmak üzere, dün Iğdır ilimizdeki Alican Sınır Kapısı'ndan giriş yapmıştır.
Tırların yarın öğle saatlerinde Suriye'ye intikali öngörülmektedir. Söz konusu tırlar aynı güzergah üzerinden Ermenistan'a geri dönecektir,
Bahse konu sınır kapısı son olarak ülkemizde yaşanan 6 Şubat 2023 deprem felaketi sonrasında, Ermenistan'ın gönderdiği insani yardım taşıyan tırlar yine aynı kapıyı kullanarak iki ayrı konvoy halinde farklı tarihlerde iki defa giriş/çıkış yapmışlardır.
Öte yandan, Alican Sınır Kapısı, Normalleşme Süreci Özel Temsilcilerinin 30 Temmuz 2024 tarihinde ortak sınırda gerçekleştirdikleri beşinci tur görüşmeler kapsamındaki karşılıklı yaya geçişleri için kullanılmıştır.
Bunun yanı sıra bu kapı, Türkiye-Ermenistan sınır komisyonlarının sınır meseleleri üzerine gerçekleştirdikleri mutat görüşmeler kapsamında da kullanılmaktadır.
Ermenistan'ın Suriye'ye ülkemiz üzerinden insani yardım ulaştırma arzusu hakkında 24 Şubat 2025 tarihinde gerçekleştirilen görüşme sırasında, NSÖT Büyükelçi (E.) Serdar Kılıç tarafından, Azerbaycan'ın Ankara Büyükelçisi Reşad Mammadov'a ve 26 Şubat 2025 tarihinde ülkemize gerçekleştirdiği ziyaret esnasında Azerbaycan Cumhurbaşkanının Dışişlerinden Sorumlu Yardımcısı Hikmet Hacıyev"e doğrudan bilgi verilmiştir.