Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 243 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ncı maddeleri gereğince Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Caduki
Gülcan KIŞ Mersin Milletvekili
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Hukuk Fakültesi mezunlarının mesleğe adım atabilmeleri için getirilen Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı (HMGS), ilk kez uygulanmaya başlanmış olmasına rağmen kapsamı, içeriği, sınavın açıklanma ve uygulanma süreci, kısa zamanlı duyurulması ve yüksek baraj puanı gibi nedenlerle ciddi mağduriyetlere yol açmıştır.
Bu sınava giren adayların tamamı zaten 4 yıllık hukuk fakültesi eğitimini başarıyla tamamlamış, tüm sınavlardan geçerek diploma almaya hak kazanmış bireylerdir. Daha önce mezun olan meslektaşları sınavsız stajlarına başlayabilmişken, bu adayların sadece birkaç ay sonra mezun olmalarından ötürü farklı bir muameleye tabi tutulmaları eşitlik ve hukuk devleti ilkesiyle çelişmektedir.
Sınav içeriği ezbere dayalı, niteliği belirsiz olarak tanımlanmakta; sınav stresinden kaynaklanan başarısızlıklar nedeniyle "niteliksizlik" gibi yanlış bir algıya yol açmaktadır. Özellikle farklı şehirlerden gelerek üniversite okuyan, ailesiyle büyük fedakârlıklar yapan öğrenciler için bu süreç maddi ve manevi yıkıma neden olmuştur. 70 baraj puanı, yalnızca 1-2 puan farkla kalan yüzlerce gencin aylarca stajına başlayamamasına neden olacak, bu da genç hukukçuları meslekten soğutacak ölçüde bir mağduriyet yaratacaktır.
Bu nedenlerle baraj puanının 60'a düşürülmesi, ara puan aralığında kalanlara istisnai düzenleme getirilmesi ya da staja başlama hakkının sınavdan bağımsız olarak tanınması, geçici bir çözüm olarak değerlendirilebilir. Ayrıca, sınavın kapsamı ve işlevi yeniden gözden geçirilmeli; hukuk eğitiminin niteliğini artırma hedefiyle uyumlu politikalar geliştirilmelidir.
Bu bağlamda;
27 Nisan 2025 tarihinde yapılan Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı'nın kapsamı ve değerlendirme kriterleri kamuoyuna neden yeterince açık bir şekilde ilan edilmemiştir? İlk kez uygulanan bir sınavda, adayların sınav pratiği veya deneyimi olmadığı gözetilerek bir uyum süreci neden öngörülmemiştir?
Baraj puanı olarak belirlenen 70 puanın bilimsel ya da pedagojik gerekçesi nedir? Bu barajın 60'a düşürülmesi yönündeki talepler değerlendirilecek midir?
SORULAR
2 puan farkla kalan ve stajına başlayamayan adayların yaşadığı mağduriyetin giderilmesi adına özel bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
. Üniversitelerdeki hukuk fakültesi kontenjanlarının kontrolsüzce artırılması ve bunun sonucunda ortaya çıkan mezun sayısının fazla oluşu, tekil bir sınavla çözülmeye çalışılırken, bu yapısal soruna yönelik daha kalıcı önlemler alınması düşünülmekte midir?
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı'nın ilerleyen yıllarda kaldırılması veya yeniden yapılandırılması gibi bir düzenleme Bakanlığınız gündeminde midir?
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı'na (HMGS) başvuran ve sınava giren aday sayısı kaçtır? Sınavı geçen ve baraj altında kalan aday sayısı illere ve üniversitelere göre dağılımlı olarak kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
Sınavın değerlendirilmesinde optik okuma, standart sapma ve hata denetim mekanizmaları kullanılmış mıdır? Sınav sonuçlarıyla ilgili herhangi bir itiraz değerlendirme süreci mevcut mudur? Varsa, bu süreç nasıl işletilmektedir?
Sınavın içeriğine ve uygulanışına dair yapılan geri bildirimler ve eleştiriler dikkate alınarak ÖSYM ya da Adalet Bakanlığı bünyesinde bir etki analizi veya memnuniyet araştırması yapılmış mıdır?
HMGS sorularının içeriği, müfredatla ne derece uyumludur? Sınavların akademik bir kurul ya da bağımsız denetim mekanizması tarafından incelenmesi planlanmakta mıdır? Sınava erişimde firsat eşitliği gözetilmiş midir? Dezavantajlı gruplara (gelir düzeyi düşük, kırsal kesimden gelenler, engelli adaylar) yönelik herhangi bir pozitif ayrımcılık veya destek mekanizması geliştirilmiş midir?
Sınav sonuçları açıklanmadan önce baraj puanının belirlenmesiyle ilgili bilimsel bir kurul kararı ya da kamuoyu duyurusu yapılmış mıdır? Bu süreçte şeffaflık ve hesap verilebilirlik nasıl sağlanmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
GKİGE e. e)
1634428 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Mersin Milletvekili Gülcan Kış tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/28288 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
VIVAP Rilicim Sietamindaki hn dakümana hen /huatandae swan aml tr arasindan İdaKr2 - vkkamRT - YVOXRPAa - 7Eİ7NOZ ila ericahilircin
Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-863-5602/7694 Konu : Yazılı soru önergesi Alı /91 /2026
Sayın Gülcan KIŞ Mersin Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/28288 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
İ- A) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun "Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı" kenar başlıklı ek 41. maddesinde, ilgili kanunlarda belirtilen şartlara ilave olarak, hâkim ve savcı yardımcılığı sınavına girmek ve avukatlık veya noterlik stajına başlamak için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında veya İdari Yargı Ön Sınavında başarılı olmanın şart olduğu, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının yılda en az bir defa, İdari Yargı Ön Sınavının ise iki yılda en az bir defa olacak şekilde Adalet Bakanlığı ile imzalanacak protokole göre Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından yapılacağı, sınavlara yeni alanların eklenmesi ve sınavların yapılma şekli ile sınavlara ilişkin diğer hususların Hâkimler ve Savcılar Kurulu, Yükseköğretim Kurulu, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı, Türkiye Barolar Birliği ve Türkiye Noterler Birliğinin görüşü alınarak Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenleneceği,
B) Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı Yönetmeliğinin "Sınavların yapılma zamanı" kenar başlıklı 6. maddesinde, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Nisan ve Eylül aylarında olacak şekilde yılda iki defa; İdari Yargı Ön Sınavının ise Eylül ayında olacak şekilde yılda bir defa protokol uyarınca ÖSYM tarafından yapılacağı, sınavlara ilişkin Bakanlıktaki sekretarya hizmetlerinin Personel Genel Müdürlüğü tarafından yerine getirileceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
1. Adalet hizmetlerinde kalitenin en önemli unsuru iyi eğitim görmüş, hukuki altyapısı sağlam, güncel gelişmeleri takip eden, yorumlama yeteneği gelişmiş ve doğru sonuca ulaşan hukukçulardır. Yargı kararlarının ve gerekçelerinin ikna ediciliği, dilinin güçlü olması, mantık örgüsünün bulunması da ancak bu şekilde sağlanabilmektedir. Bu gereklilik gözetilerek geçtiğimiz dönemde hukuk eğitiminin niteliğinin artırılmasına yönelik bir dizi faaliyet gerçekleştirilmiştir.
Bu kapsamda 3. Yargı Reformu Sirateji Belgesi çerçevesinde hukuk fakültelerine girişte aranan başarı sıralaması artırılmış, hukuk fakültelerinde denklik uygulamasına ilişkin kriterler yeniden belirlenmiş, hukuk fakültelerindeki müfredatta Türkçeyi etkili, öz ve doğru kullanmaya ve mesleki etiğe yönelik derslerin yer alması sağlanmış, fakültelerdeki eğitimin, uygulama ile bağının kurulması için hukuk klinikleri uygulaması yaygınlaştırılarak öğrencilerin adli ve idari yargı birimlerinde staj yapmalarına imkân tanınmış, yargı sisteminin bilinirliğinin artırılması amacıyla adliyelerde başta öğrenciler olmak üzere vatandaşlara
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 3C5LUWNO - H41j UyM - 947EsUc - Wb2gj İz ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü yönelik programlar düzenlenmiş, "hukuk ve adalet" dersi çalışmaları kapsamında öğrencilerin adliyelere ziyaretlerde bulunmaları sağlanmış, yargı mensuplarının eğitimi ve mesleki yeterliliklerinin artırılması için Türk yargı sistemine hâkim ve savcı yardımcılığı müessesesi kazandırılmıştır.
Gerçekleştirilen bu önemli faaliyetleri içeren 3. Yargı Reformu Strateji Belgesinin uygulama döneminin tamamlanmasıyla birlikte 2025-2029 yıllarını kapsayan 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi Bakanlığımızca hazırlanarak Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından 23 Ocak 2025 tarihinde kamuoyuna açıklanmıştır.
4. Yargı Reformu Strateji Belgesinde de insan kaynakları kapasitesinin güçlendirilmesi amacına yer verilmiştir. Bu amaç doğrultusunda birçok yeni düzenlemenin yanı sıra "İlgili kurumlarla iş birliği hâlinde hukuk eğitiminin kalitesini artıracak tedbirler geliştirilmesi" hedefi belirlenmiştir. Bu kapsamda, öngörülen faaliyetlere yer verilen 4. Yargı Reformu Strateji Belgesine Bakanlığımız "https://yargireformu.adalet.gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.
Bu çerçevede önümüzdeki dönemde de ilgili kurumlarla iş birliği halinde hukuk eğitiminin kalitesini artıracak tedbirler alınacak olup müfredat konusunda ve niteliğin artırılmasına yönelik diğer konularda çalışmalar yürütülmeye devam edecektir.
I11- Anayasanın, "Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi" kenar başlıklı 88. maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı oKararnamesinin 38. maddesinin birinci fikrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden 3CS5LUWNO - H41j UyM - 9A7ESUC - Wb2gj İ- ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan