Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 259 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanı Sn. Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasanın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü 'nün 96 ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını için gereğini saygılarımla arz ederim.
7188 sayılı Kanun ile getirilen Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı (HMGS), 24 Ekim 2019 tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiş ve 2024 yılı Eylül ayı itibarıyla uygulanmaya başlamıştır. Sınavın amacı; avukatlık, savcılık ve hâkimlik gibi mesleklere girişte bir yeterlilik denetimi oluşturmaktır. Ancak uygulama, kamuoyunda yoğun eleştirilere neden olmuş; sınav, sadece bir kalite denetimi aracı olmanın ötesine geçerek, hukuk fakültesi mezunlarının mesleğe erişimini ciddi şekilde kısıtlayan bir bariyer haline dönüşmüştür. Eylül 2020'te yapılan ilk HMGS9ye yaklaşık 9.300 hukuk mezunu katılmış, sadece 3.871 aday başarılı olmuştur. Başarı oranı 9642 gibi düşük bir seviyede kalmıştır. 2025 Nisan ayındaki ikinci sınavda ise; soru sayısı 100"den 120*ye çıkarılmış, ders sayısı artırılmış ve soruların zorluk seviyesi yükseltilmiştir. Bu ani değişiklikler, sınavın henüz öngörülebilir ve oturmuş bir yapıya kavuşturulamadığını ortaya koymaktadır. Hukuk fakültesi mezunları, uzun ve zorlu bir eğitim sürecini tamamlamalarına rağmen, yalnızca iki kez yapılan bu sınav nedeniyle aylarca hatta yıllarca mesleğe başlayamamakta, eğitim hakkı ve çalışma özgürlüğü doğrudan ihlal edilmektedir. Bu durum yalnızca bireysel değil, toplumsal düzeyde de adalet duygusunu ve fırsat eşitliğini zedelemektedir.
Bu bağlamda;
SORU 1- HMGS'nin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren sınava başvuran aday sayısı, sınavı geçen aday sayısı ve başarı oranı yıllara göre nasıldır?
SORU 2- 2025 Nisan ayındaki sınavda soru sayısı ve ders sayısının artırılması kararı kim veya hangi kurul tarafından alınmıştır? Bu değişikliğin gerekçesi nedir?
SORULAR
5402
SORU 3- Henüz iki kez uygulanmış bir sınavın standardı nasıl belirlenmiştir? ÖSYM'nin ölçme-değerlendirme kriterleri kamuoyuyla paylaşılmış mıdır?
SORU 4- HMGS'nin yılda yalnızca iki kez yapılmasının, mezunların mesleğe girişini geciktirdiği ve mağduriyetleri artırdığı göz önüne alındığında; sınavın yılda dört kez yapılmasına dair bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
SORU 5- HMGS'nin tamamen kaldırılarak hukuk diplomasının mesleğe giriş için yeterli kabul edilmesi yönünde herhangi bir değerlendirme yapılmış mıdır?
SORU 6- Bu sınavın, eğitim hakkı ve çalışma özgürlüğü bağlamında Anayasa'ya aykırılık oluşturduğu yönündeki eleştiriler hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir? Adres: Halkla İlişkiler Binası 6-kat No: E-611
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1636504 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Bursa Milletvekili Yüksel Selçuk Türkoğlu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/28402 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden NDOFNUC - wgvCfWa - HR2evlL17 - vpöte E- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-880-1073/1361 Konu : Yazılı soru önergesi 02 /02 (2026
Sayın Yüksel Selçuk TÜRKOĞLU Bursa Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/28402 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- A) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun "Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı" kenar başlıklı ek 41. maddesinde, ilgili kanunlarda belirtilen şartlara ilave olarak, hâkim ve savcı yardımcılığı sınavına girmek ve avukatlık veya noterlik stajına başlamak için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında veya İdari Yargı Ön Sınavında başarılı olmanın şart olduğu, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının yılda en az bir defa, İdari Yargı Ön Sınavının ise iki yılda en az bir defa olacak şekilde Adalet Bakanlığı ile imzalanacak protokole göre Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından yapılacağı, sınavlara yeni alanların eklenmesi ve sınavların yapılma şekli ile sınavlara ilişkin diğer hususların Hâkimler ve Savcılar Kurulu, Yükseköğretim Kurulu, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı, Türkiye Barolar Birliği ve Türkiye Noterler Birliğinin görüşü alınarak Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenleneceği,
B) Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı Yönetmeliğinin "Sınavların yapılma zamanı" kenar başlıklı 6. maddesinde, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Nisan ve Eylül aylarında olacak şekilde yılda iki defa; İdari Yargı Ön Sınavının ise Eylül ayında olacak şekilde yılda bir defa protokol uyarınca ÖSYM tarafından yapılacağı, sınavlara ilişkin Bakanlıktaki sekretarya hizmetlerinin Personel Genel Müdürlüğü tarafından yerine getirileceği,
Hükümlerine yer verildiği malâmlarıdır.
I- Adalet hizmetlerinde kalitenin en önemli unsuru iyi eğitim görmüş, hukuki altyapısı sağlam, güncel gelişmeleri takip eden, yorumlama yeteneği gelişmiş ve doğru sonuca ulaşan hukukçulardır. Yargı kararlarının ve gerekçelerinin ikna ediciliği, dilinin güçlü olması, mantık örgüsünün bulunması da ancak bu şekilde sağlanabilmektedir. Bu gereklilik gözetilerek geçtiğimiz dönemde hukuk eğitiminin niteliğinin artırılmasına yönelik bir dizi faaliyet gerçekleştirilmiştir.
Bu kapsamda 3. Yargı Reformu Strateji Belgesi çerçevesinde hukuk fakültelerine girişte aranan başarı sıralaması artırılmış, hukuk fakültelerinde denklik uygulamasına ilişkin kriterler yeniden belirlenmiş, hukuk fakültelerindeki müfredatta Türkçeyi etkili, öz ve doğru kullanmaya ve mesleki etiğe yönelik derslerin yer alması sağlanmış, fakültelerdeki eğitimin, uygulama ile bağının kurulması için hukuk klinikleri uygulaması yaygınlaştırılarak öğrencilerin adli ve idari yargı birimlerinde staj yapmalarına imkân tanınmış, yargı sisteminin bilinirliğinin artırılması amacıyla adliyelerde başta öğrenciler olmak üzere vatandaşlara
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http:/vatandaş.uyap.gov.ir adresinden A-UİNK5 - fUX78g5 - dGV3n14 - SCLOZY- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü yönelik programlar düzenlenmiş, "hukuk ve adalet" dersi çalışmaları kapsamında öğrencilerin adliyelere ziyaretlerde bulunmaları sağlanmış, yargı mensuplarının eğitimi ve mesleki yeterliliklerinin artırılması için Türk yargı sistemine hâkim ve savcı yardımcılığı müessesesi kazandırılmıştır.
Gerçekleştirilen bu önemli faaliyetleri içeren 3. Yargı Reformu Strateji Belgesinin uygulama döneminin tamamlanmasıyla birlikte 2025-2029 yıllarını kapsayan 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi Bakanlığımızca hazırlanarak Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından 23 Ocak 2025 tarihinde kamuoyuna açıklanmıştır.
4. Yargı Reformu Strateji Belgesinde de insan kaynakları kapasitesinin güçlendirilmesi amacına yer verilmiştir. Bu amaç doğrultusunda birçok yeni düzenlemenin yanı sıra "İlgili kurumlarla iş birliği hâlinde hukuk eğitiminin kalitesini artıracak tedbirler geliştirilmesi" hedefi belirlenmiştir. Bu kapsamda, öngörülen faaliyetlere yer verilen 4. Yargı Reformu Strateji Belgesine Bakanlığımız "https://yargireformu.adalet.gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.
Bu çerçevede önümüzdeki dönemde de ilgili kurumlarla iş birliği halinde hukuk eğitiminin kalitesini artıracak tedbirler alınacak olup müfredat konusunda ve niteliğin artırılmasına yönelik diğer konularda çalışmalar yürütülmeye devam edecektir.
IL- Bakanlığımız kayıtlarının incelenmesinden; 29/09/2024 tarihinde gerçekleştirilen Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına 9.338 adayın başvurduğu, 3.901 adayın başarılı olduğu; 27/04/2025 tarihinde yapılan sınava 5.912 adayın başvurduğu, 1.408 adayın başarılı olduğu; 28/09/2025 tarihinde yapılan sınava ise 16.239 adayın başvurduğu, 4.176 adayın başarılı olduğu anlaşılmıştır.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden AYUİNK5 - fUX78g5 - dGV3n14 - SC LOZY ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan