2025 yılında ithal edilen tohumluk patateslerin denetimine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. Maddeleri gereğince T.C. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Son iki ay içerisinde İskoçya, Hollanda ve Almanya'dan Türkiye'ye ithal edilerek Mersin Limanı'na getirilen toplam 2 bin 223 ton 150 kilogram tohumluk patateste yapılan kontroller neticesinde ciddi bir sağlık ve tarımsal güvenlik riski ortaya çıkmıştır. Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'ne bağlı bitki sağlığı inspektörleri tarafından yapılan denetimlerde, bu ürünlerde "Potato leafroll polerovirus" (Yaprak kıvırcıklığı virüsü) ve "Tobacco rattle tobravirus" (Tütün çıngırak virüsü) tespit edilmiştir.

Bu virüsler; sadece ürün verimini düşürmekle kalmamakta, aynı zamanda ülkemizdeki mevcut tarım alanlarında yayılmaları halinde yerli patates üretimini ve çiftçimizi tehdit edecek düzeyde tehlike oluşturmaktadır. Denetim sonrası ürünlerin menşe ülkelerine geri gönderilmiş olması olumlu bir gelişme olmakla birlikte, kamuoyunun aklında bu denetimlerin sıklığı, ithalat prosedürlerinin güvenliği ve bu ürünlerin ülke içine yayılmadan önce nasıl kontrol altında tutulduğu gibi ciddi sorular oluşmuştur.

Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde;

SORULAR

1. 2025 yılı itibarıyla ithal edilen tohumluk patateslerin toplam miktarı ne kadardır? Bu ürünler hangi ülkelerden ithal edilmiştir?

2. Virüs tespit edilen İskoçya, Hollanda ve Almanya menşeli ürünlerin tedarikçi firmaları kimlerdir? Bu firmalar hakkında herhangi bir cezai ya da idari işlem başlatılmış mıdır?

3. Tespit edilen "Potato leafroll polerovirus" ve "Tobacco rattle tobravirus" virüslerinin Türkiye topraklarına bulaşma riski tamamen ortadan kaldırılmış mıdır? Bu kapsamda ülke genelinde herhangi bir tarımsal saha kontrolü yapılmış mıdır?

4. İthal edilen bu ürünlerin ülkeye girişinden limandan geri gönderilmesine kadar geçen süreçte, ürünlerin başka bir noktaya sevkiyatı veya iç piyasaya sızma ihtimali araştırılmış mıdır?

   Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda No: F219 TBMM-Çankaya/ANKARA 2.8415

5. İthal tohumluk patateslerin denetlenmesine yönelik uygulanan laboratuvar altyapısı ve personel sayısı yeterli midir? Denetimler her ürün için mi yoksa örnekleme yöntemiyle mi yapılmaktadır?

6. Türkiye'de tohumluk patates üretimini teşvik etmek, dışa bağımlılığı azaltmak ve benzeri sağlık risklerini ortadan kaldırmak amacıyla Bakanlığınızın yürüttüğü bir program veya destek paketi mevcut mudur?

   Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda No: F219 TBMM-Çankaya/ANKARA