Antalya'nın Muratpaşa ilçesindeki falezlerin altına izinsiz şekilde tünel açılmasına ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

Antalya'nın Muratpaşa ilçesinde falezler üzerine inşa edilen 5 yıldızlı iki ayrı otelin, "Kesin Korunacak Hassas Alan" statüsüne sahip falezlerin altına izinsiz şekilde tünel açtığı yönündeki bulgular, kamuoyunda büyük bir çevresel skandal ve denetim zafiyeti olarak gündeme gelmiştir. Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Nihat Dipova'nın Antalya Kent Konseyi'nin düzenlediği çalıştayda paylaştığı bilgilere göre, bu tünellerin uzun süredir sosyal medya ve turizm broşürlerinde tanıtım amacıyla kullanıldığı ifade edilmiştir.

Söz konusu falezler, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Resmi Gazete'de yayımlanan kararla "Kesin Korunacak Hassas Alan" ilan edilmiştir. Bu statü, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ve bağlı yönetmelikler çerçevesinde hiçbir şekilde yapılaşmaya ve fiziki müdahaleye izin verilmeyen alanları kapsamaktadır.

Ancak otellere ait alanlardan denize doğrudan ulaşımı sağlayan bu tünellerin herhangi bir ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) sürecine tabi tutulmadan inşa edildiği, kamuya açık izin yada ruhsat sürecine konu edilmediği, dolayısıyla hukuka aykırı biçimde doğal sit alanına müdahale edildiği anlaşılmaktadır.

Bu durum, yalnızca çevresel değerlerin değil, kamu yararının, şehir planlamasının ve mevzuatın da ciddi biçimde ihlal edildiğini göstermektedir. Ayrıca falez yapılarında zaman zaman yaşanan çökme, kayma ve toprak kayması gibi riskler göz önüne alındığında, söz konusu yapıların kamu güvenliği açısından da tehlike arz ettiği değerlendirilmektedir.

Bu bağlamda;

1. Antalya Muratpaşa ilçesindeki falezlerin altına inşa edildiği tespit edilen tüneller hakkında Bakanlığınız tarafından tespit edilen mevcut resmi bir ruhsat, izin ya da onaylı proje bulunmakta mıdır?

2. Söz konusu falez alanları hangi tarihte ve hangi hukuki düzenleme kapsamında "Kesin Korunacak Hassas Alan" ilan edilmiştir? Bu statü sonrası söz konusu alanlara müdahale edildiği Bakanlığınız tarafından tespit edilmiş midir?

3. Tünellerin açıldığı otellerin isimlerine, izin süreçlerine dahil olup olmadıklarına ve bu alandaki faaliyetlerine ilişkin Bakanlığınıza iletilmiş herhangi bir başvuru dosyası var mıdır?

4. Tünellerin yapımı sırasında herhangi bir ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) süreci yürütülmüş müdür? Eğer yürütülmemişse, bu durum Bakanlığınızın denetim sorumluluğunu ihlal anlamına gelmekte midir?

5. Bu projelerde 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında Kültür Varlıkları Koruma Kurulları'ndan ya da Tabiat Varlıkları Komisyonu'ndan herhangi bir uygunluk kararı alınmış mıdır?

6. Bakanlığınız tarafından bu izinsiz yapılaşmaların tespit edilmesinden sonra ilgili kurumlar hakkında herhangi bir soruşturma, idari yaptırım ya da yıkım kararı uygulanmış mıdır?

7. Türkiye genelinde "Kesin Korunacak Hassas Alan" olarak ilan edilmiş doğal sit alanlarında izinsiz müdahale tespit edilen vaka sayısı kaçtır? Bu vakalara uygulanan cezai işlemler nelerdir?

8. Kamuya açık doğal alanların özel sektör eliyle fiilen sınırlandırılması ya da erişim kısıtı oluşturulması konularında Bakanlığınızın önümüzdeki dönemde denetim politikalarında bir değişiklik öngörülmekte midir?

CEVAP

Bahse konu alan, Bakanlığımızın 05.07.2019 tarihli Olur'u ile onaylanan Doğal Sit-Nitelikli Doğal Koruma Alanı içerisinde kalmaktadır. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 9. Maddesinde ".. korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ve koruma alanları ile sit alanlarında inşat ve fiziki müdahalede bulunulamaz..." denilmekte olduğundan bahse konu alanların DHTA alan ve Doğal Sit Alanı sınırları içerisinde yer alması sebebiyle 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerlerin İdaresi Hakkında Yönetmelik ve Bakanlığımızın 2018/03 sayılı Genelgesi kapsamında ecrimisil işlemleri yürütülmüştür.

Bahse konu alanda Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerlerin İdaresi Hakkında Yönetmelik ve Bakanlığımızın 2018/03 sayılı Genelgesi kapsamında ecrimisil işlemi yapılmış olup izinsiz uygulamalar hakkında Antalya | Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonunun 12.07.2024 tarihli ve 1121 sayılı Kararı ile Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmuş olup, Muratpaşa Belediye Başkanlığına söz konusu izinsiz uygulamaların kaldırılmasına dair komisyon kararı iletilmiştir.