TKİ tarafından işletilme imkânı bulunmayan sahalara ilişkin
Kaynak göster
Celal Fırat (DEM Parti), 29 Mayıs 2025 tarihinde 7/29088 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 43 gün sonra, 11 Temmuz 2025).
Celal Fırat (DEM Parti, İstanbul). “TKİ tarafından işletilme imkânı bulunmayan sahalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/29088, 29 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29088-tki-tarafindan-isletilme-imkani-bulunmayan-sahalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/955c9392-376b-44ca-a09b-01972023fd81
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 43 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 28 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. GE
, Celal FIRAT İstanbul Milletvekili
Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu (TKİ) web sitesinden yapılan ihale duyurularında, Çorum ili Dodurga ilçesi dahilindeki yaklaşık 7 milyon ton ve Edirne ili sınırları içerisindeki yaklaşık 21 milyon ton rezervli sahaların "Ruhsat Satış Yolu İle Devri"ni kapsayan ihalelerin 26-27 Mart 2025 tarihinde gerçekleştirileceği belirtilmişti.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu hususla ilgili sorularımızı 17.03.2025 tarihli ve 11117 sayılı yazımızla Bakanlığınıza sormuştuk.
Bakanlığınızdan alınan 08.05.2025 tarihli ve 64272063-610-326882 sayılı cevabi yazınızda özetle; yönetmeliğe göre "TKİ tarafından işletilme imkânı bulunmayan sahaların..." ruhsat satış yolu ile devri ihalesinin mevzuatta düzenlenen yasal çerçeve içerisinde yürütüldüğü belirtilmiştir. i
Bu durumda;
SORULAR
İhale edilen veya iştiraklere verilen sahalar ile ilgili kurumca işletilmesi mümkün olmadığına dair bir çalışma veya raporlama yapılmış mıdır?
Hangi sahalarda kurumca çalışılır, hangi sahalarda çalışılmaz konusunda kriterler nelerdir?
Örneğin Tekirdağ Saray'da 100 milyon tondan fazla rezerve sahip kömür sahası neden TKİ tarafından çalışılmayıp rödövansa verilmiştir?
Çayırhan'da 13 maden emekçisinin yaralanması sonrası basına da yansıyan habere göre, TKİ Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Uygun'un aynı zamanda uzun bir süredir Kömür İşletmeleri A.Ş.'nin yönetim kurulu üyesi olduğu ve çifte maaş aldığı belirtilmiştir. Bu şahıs ne kadar süredir Kömür İşletmeleri A.Ş.'nin yönetim kurulu üyesi olarak görevini sürdürmektedir? Kömür İşletmeleri A.Ş. yönetim kurulu üyesi olarak ne kadar maaş almaktadır?
TKİ iştiraki veya rödövans sahalarından alınan ve ihtiyaç sahibi hanelere dağıtıldığı söylenen kömürlerin kalite ve tonaj takibi hangi ekip ve yöntemlerle yapılmaktadır?
Bu konuda rödövansçı veya iştiraklerin gerçekte bu kadar üretim yapmadığı, bu firmaların piyasadan bazı imtiyazlar karşılığında kömür topladığı ve bunların halka dağıtıldığına dair iddialar hakkında Bakanlığınızın bilgisi var mıdır? Var ise bu hususta ne işlem yürütülmüştür?
İhtiyaç sahibi hanelere dağıtıldığı söylenen kömürlerin TKİ sahalarında üretildiğinin tespiti nasıl yapılmaktadır?
TKİ iştirakleri kendi ruhsat sahalarının veya TKİ'den aldığı sahaların kaçında doğrudan kendi üretimini yapmaktadır, kaçını rödövans karşılığı vermiştir?
Kendisi doğrudan üretim yapmadığı halde, TKİ?den aldığı sahayı bir başka firmaya verecek olan iştiraklere neden maden sahası verilmektedir? Bunun yerine TKİ doğrudan ihale (öncelikle kendi üretim yapması tercih edilir) etse daha çok rödövans geliri elde edecekken bu geliri iştirak ile paylaşması Kamusal Zarar değil midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu (TKİ) Genel Müdürlüğü tarafından işletilme imkânı bulunmayan sahaların ruhsat ve işletme hakkı devri işlemleri "Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü Rödövans ve Ruhsat Devri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği "nin 35'inci maddesi uyarınca; sahaların ekonomiye kazandırılması amacıyla ve rezerv, kalorifik ve kimyasal özellikler, jeolojik-hidrojeolojik koşullar, üretim ve pazar koşulları, sosyoekonomik şartlar ve diğer tüm parametreler dikkate alınmak suretiyle gerçekleştirilmektedir.
Bu çerçevede TKİ iştirakleri toplam 17 sahada üretim faaliyetinden sorumludur.
Tekirdağ ilimizin Saray ilçesinde bulunan kömür sahası için ise 29.02.2012 tarihinde günün koşullarına göre IKİ tarafından yapılan değerlendirme neticesinde söz konusu sahanın rödövans yöntemiyle ekonomiye kazandırılması hedeflenmiştir.
İştirak Esas Sözleşmelerine göre İştirak Yönetim Kurullarında TKİ tüzel kişiliğini temsilen Yönetim Kurulu üyeleri görevlendirilmektedir. Bu çerçevede önergeye konu yönetici; Kömür İşletmeleri A.Ş. (KİAŞ) Yönetim Kurulunda TKİ'yi temsilen görevlendirilmiş olup, 399 Sayılı KHK ve 9904 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı hükümleri doğrultusunda belirlenen tutar kadar huzur hakkı almaktadır. Ayrıca, zikredilen mevzuat uyarınca KİT ve İştirak Yönetim Kurulu üyeleri sadece tek bir yerden huzur hakkı almaktadır.
İhtiyaç sahibi hanelere dağıtılmak üzere TKİ sahalarında üretilen kömürler ile iştirak ve rödövansçı firmalar tarafından teslim edilen kömürler; sevk edilen saha, miktar, tarih, firma adı vb. bilgilerin yer aldığı sevk irsaliyesi ile kantar fişi karşılığında ilgili Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına teslim edilmektedir. Bu kömürlerin saha kontrolleri TKİ tarafından, sevk edilen kömürlerin tonaj takibi Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları ile TKİ tarafından yapılmaktadır. Teslim alınan kömürlerin kalite kontrolleri ise Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarınca yapılmakta olup, kömür sevkiyatına ilişkin iş ve işlemler imzalı teslim tutanakları üzerinden bu Vakıflar tarafından yapılmaktadır.
Alparslap BAYRAKTARBakan