Uyuşturucu ile mücadele hakkındaki farkındalık eğitimlerine ilişkin

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Bingöl Milletvekili Ömer Faruk HÜLAKÜ'nün 7/29312 ve 7/29313, Kayseri Milletvekili M. Baki ERSOY'un 7129674, Kars Milletvekili Gülüstan KILIÇ KOÇYİĞİT'in 7/29792, Samsun Milletvekili Mehmet KARAMAN"'ın 7/29793, 7/29794 ve 7/29796, Bursa Milletvekili Mehmet ATMACA'nın 7129798, Trabzon Milletvekili Yavuz AYDIN'ın 7/29924, İstanbul Milletvekili Çiçek OTLU'nun 7/29925, Düzce Milletvekili Talih ÖZCAN'ın 7/30024 ile İstanbul Milletvekili Suat

ÖZÇAĞDAŞ'ın 7/30150 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Milli Eğitim Bakani

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN

Strateji Geliştirme Başkanlığı 0 YÜZYILI

/129798 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Bakanlığımızın ilgili birimlerince, öğrencilerimizin madde bağımlılığı konusunda bilinçlendirilmesi ve sağlıklı yaşam becerilerinin desteklenmesi amacıyla ilkokul, ortaokul ve lise düzeyinde 2024-2028 yılları arasını kapsayan Uyuşturucu ile Mücadele Ulusal Strateji Belgesi ve Eylem Planı kapsamında birtakım faaliyetler yürütülmektedir.

Bakanlığımız ile Türkiye Yeşilay Cemiyeti iş birliğinde öğrenci, veli ve öğretmenlerin bağımlılıklara karşı farkındalıklarını artırmak amacıyla gerçekleştirilen çalışmalara yönelik yürütülen protokoller tek bir çatı altında birleştirilerek 7 Şubat 2025 tarihinde "Bağımlılıkla Mücadele Çalışmalarına Yönelik İş Birliği Protokolü" imzalanmıştır.

Söz konusu protokolle, ülke genelindeki tüm resmi ve özel okullarda öğrenim gören öğrencilerin tütün, alkol, madde, teknoloji ve kumar bağımlılığına ilişkin T.C. Milli Eğitim Bakanlığı ile Türkiye Yeşilay Cemiyeti iş birliğinde geliştirilen "Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı (TBM)", "Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı (OBM)", "Yeşilay Yaşam Becerileri Eğitimi Programı (YYBE)", "Sağlıklı Nesil Sağlıklı Gelecek Projesi" ve "Bağımlılıkla Mücadele Odaklı Sosyal Etkinlikler" kapsamında koruyucu ve önleyici etkinliklerden oluşan programların uygulanması ve ihtiyaç halinde programların yenilenmesi, yaygınlaştırılması ve rehber öğretmen/psikolojik danışmanların bağımlılıkla mücadele alanında izleme, değerlendirme çalışmalarının yürütülmesi ve ikincil önleme çalışmalarına yönelik müdahale becerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.

TBM Programı; okul öncesi, ilkokul, ortaokul, lise ve yetişkin hedef kitlesine yönelik sağlıklı yaşam ve madde bağımlılığı konularını da içeren eğitim modüllerinin yer aldığı birincil önleme programıdır. Çocuk ve gençlerin bağımlılık riskinden uzak ve sağlıklı bir hayat sürdürmelerine katkıda bulunmak amaçlanmakta olup öğrencilere, velilere ve öğretmenlere yönelik eğitimler gerçekleştirilmektedir. OBM Programı, henüz deneme ya da kullanma düzeyindeyken öğrencileri zararlı maddeden vazgeçirmeyi ve öğrencilerin eğitim sistemi dışına itilmeden kazanılmasını amaçlamaktadır. OBM uygulayıcılarının müdahaleleri sayesinde risk altındaki öğrencilerin bağımlılık yapıcı madde gibi zararlı alışkanlık ve davranışları bağımlılığa dönüşmeden önlenmekte, tedavisi oldukça güç, maliyetli ve tekrarlama oranı yüksek olan bağımlılık durdurulmakta ve ikincil önleme çalışmaları sistematik şekilde yürütülmektedir. Y'YBE Programı ise madde kullanımını engellemeyi, risk faktörlerini azaltmayı ve koruyucu faktörleri artırmayı hedefleyen bir programdır. Öğrencilerin bağımlılık riskinden uzak bir yaşam sürmesini, olumlu davranış değişiklikleri ve alışkanlıklar kazanmasını, kendini riskli ortam ve durumlardan korumasını sağlayacak etkinliklerden oluşan okul temelli, koruyucu ve güçlendirici bir eğitim programıdır. YYBE, birincil önleme yaklaşımıyla Türkiye?de bu ölçekte hazırlanan ilk programdır. Program, sadece riskli öğrenciyi değil sağlıklı öğrenciyi de odağına alıp risklere karşı güçlendirmeyi amaçlamaktadır.

Bakanlığımıza bağlı okul ve kurumlarda görev yapan rehber öğretmenler/psikolojik danışmanların bağımlılıkla mücadele alanındaki bilgi ve becerilerini geliştirmek amacıyla yürütülen Yaşam Becerileri Eğitim Programı Uygulayıcı Eğitimi Kursu, öğrencilerin bağımlılıkla ilişkili risklerden korunmasına katkı sunmayı hedeflemektedir. Kurs kapsamında, yaşam becerileri temelli bir yaklaşımla öğrencilerin benlik algısı, duygu düzenleme, akran ilişkileri, sağlıklı iletişim ve problem çözme gibi alanlardaki psikososyal yeterliliklerinin desteklenmesi amaçlanmaktadır. Eğitimi başarıyla tamamlayan kursiyerlerin, bağımlılık MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN

Strateji Geliştirme Başkanlığı YÜZYILI kavramı ve türleri, ergenlik döneminde görülen risk faktörleri ve koruyucu etkenler konusunda bilgi sahibi olmaları; birincil ve ikincil önleme çalışmaları çerçevesinde etkili müdahale ve uygulama becerileri kazanmaları beklenmektedir. Eğitim programı, öğrencilerin gelişimsel özellikleri doğrultusunda güvenli, destekleyici ve estetik öğrenme ortamları oluşturulmasına; rehber öğretmenlerin ise etkili iletişim, motivasyon kazandırma ve yaşam becerilerini güçlendirme uygulamalarında mesleki yeterliliklerini artırmalarına katkı sağlamaktadır.

Yürütülen tüm bu çalışmalar; rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri kapsamında planlı, sistemli ve bilimsel temelli bir yaklaşımla uygulanmakta; öğrencilerin madde bağımlılığına karşı farkındalıklarının artırılması ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının kazandırılması hedeflenmektedir.

Bakanlığımız, öğrencilerin madde kullanımından korunması ve sağlıklı gelişimlerinin desteklenmesi amacıyla okul temelli rehberlik hizmetleri ve psikolojik destek uygulamalarını sistematik ve bütüncül bir yaklaşımla yürütmektedir. Bu kapsamda, 2024-2028 Bağımlılıkla Mücadele Strateji Belgesi ve Eylem Planı doğrultusunda, okullarda yürütülen önleyici, koruyucu ve müdahale edici rehberlik faaliyetlerinin etkinliği altı ayda bir olmak üzere düzenli olarak izleme ve değerlendirme süreçlerine tabi tutulmaktadır. Söz konusu değerlendirmeler, rehberlik hizmetlerinin etkililiğini arınmaya yönelik veri temelli iyileştirme çalışmalarına temel teşkil etmekte; uygulamaların sürekliliği, erişilebilirliği ve öğrenci ihtiyaçlarına uygunluğu bakımından analiz edilerek gerekli durumlarda güncellenmektedir.

2024-2028 yılları arası Uyuşturucu ile Mücadele Ulusal Strateji Belgesi ve Eylem Planı kapsamında;

• Özellikleriskli bölgelerdeki eğitim kurumlarının güvenlik kamerası ile bahçe duvarı ve güvenlik görevlisi ihtiyaçları tespit edilerek eksiklerin giderilmesine devam edilmesi,

• Uyuşturucuyla mücadele kapsamında eğitim kurumları ve çevrelerindeki risklerin tespit edilerek gerekli önlemlerin alınması,

• Okul çevrelerine güvenlik kamera sistemlerinin kurularak Kent Güvenlik Yönetim Sistemi'ne (KGYS) entegre edilmesi,

• Eğitim kurumlarında yardımcı hizmetler sağlayan (temizlik personeli, güvenlik görevlisi, kantin görevlisi, okul servisi şoför ve diğer personelleri) kişilerin işe başlamadan önce güvenlik soruşturma ve araştırmalarının düzenli olarak yapılmasına yönelik faaliyetler yürütülmektedir.

Öte yandan "Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı (TBM)", "Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı (OBM)", "Yeşilay Yaşam Becerileri Eğitimi Programı (YYBE)" programlarına ilişkin takibin etkin yürütülmesi amacıyla "Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı (TBM) EBA ile entegre edilmiştir.

Bütün bunlara ek olarak bağımlılıkla mücadelede farkındalık oluşturmak ve toplumsal bilinç düzeyini artırmak amacıyla hazırlanan "Güçlenmek: Bağımlılıktan Esenliğe" bülteni yayımlanmıştır. o Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri oOGenel (Müdürlüğünün https://orgm.meb.gov.tr başlıklı internet sitesinde 2 Temmuz 2025 tarihinde paylaşılan bültende; bağımlılığın birey ve toplum üzerindeki etkilerine dair kapsamlı içeriklerin yanı sıra, madde, tütün, alkol bağımlılığı ile teknoloji, sosyal medya, oyun ve alışveriş gibi davranışsal bağımlılıklar ele alınmakta, bağımlılıkla mücadelede tüm paydaşlara rehberlik edecek içerikler yer almaktadır.