Eğitim sisteminin yapısal sorunlarına ilişkin

7130961 İlgi : a)22/07/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1669523 sayılı yazınız. 14 O b)22/07/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1669528 sayılı yazınız. 14089

c) 22/07/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1669862 sayılı yazınız. n

ç) 28/07/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1671563 sayılı yazınız. 1741011

d) 04/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1675623 sayılı yazınız. H 11659

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen Bursa Milletvekili Hasan ÖZTÜRK'ün 7/30607 ve 7/31061, Kocaeli Milletvekili Lütfü TÜRKKAN''ın 7/30762, Hakkari Milletvekili Öznur BARTİN'in 7/30958, Konya Milletvekili Barış BEKTAŞ'ın 7/30960, Çanakkale Milletvekili Özgür CEYLAN'ın 7730961, Hatay Milletvekili Necmettin ÇALIŞKAN"ın 7/31069, İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ"ın 7/31071 ile Şanlıurfa Milletvekili Ferit ŞENYAŞAR"ın 7/31659 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Yusuf TEKİN Milli Eğitim Bakanı

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00) EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YUZYILI ç amm m

7/10782.

SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Talim ve Terbiye Kurulunun 23.05.2024 tarihli ve 20 sayılı Kararı doğrultusunda Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) Öğretim Programları kademeli bir biçimde uygulanmak üzere kabul edilmiştir. Geliştirilen öğretim programları ile öğrencilerin zihinsel, duygusal, bedensel, sosyal ve manevi gelişim yönleri bütüncül olarak ele alınmaktadır. Bu bağlamda; bilgi ve becerinin sentezlendiği soyut zihinsel süreçlerin somutlaştırıldığı, milli, manevi ve evrensel değerlerin öğretim programlarına nüfuz ettirilerek öğrenciye kazandırıldığı, öğrencinin aktif ve çevresiyle etkileşim hâlinde olduğu, nesnel ve açık ölçme ve değerlendirmeye imkân veren öğretim programları hazırlanmıştır. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin nihai hedefi ise yetkin ve erdemli insanlar yetiştirmektir. Yetkinlik ve erdemin merkezde olduğu Maarif Modeli öğrenci profilinde, öğrencilerin bilgi, beceri, eğilim ve değerleri göz önünde bulundurulmaktadır. Öğretim programlarımız bütün ideolojilerin üstünde milli bir şahsiyetin oluşumuna katkı sağlamak ve milli bilince sahip şahsiyetlerden oluşan bir toplum oluşturabilmek adına ahlaklı, erdemli; milleti ve insanlık için iyi, doğru, faydalı ve güzel olanı yapmayı ideal edinmiş bilge nesilleri hedeflemektedir.

Bakanlığımız tarafından öğrencilerimizin bireysel farklılıkları, yetenekleri, değerleri, ilgileri ve becerileri dikkate alınarak mesleki yönlendirme süreçleri özenle yürütülmekte Bu kapsamda, öğrencilerimizin gelecekteki mesleki ve kariyer planlamalarına yönelik çalışmalar yapılmakta, öğrencilerin mesleki ilgi ve beceri alanlarını belirlemeye yönelik envanterler geliştirilmektedir.

Hızla gelişen ve değişen dünyanın beraberinde getirdiği toplumsal ihtiyaçlar, eğitim alanında yapılan ulusal ve uluslararası bilimsel çalışmalar, toplumun değişen ihtiyaçları, öğrenci ve velilerin değişen ilgi, talep ve ihtiyaçları ile bilgi ve becerilere yönelik güncel gelişmeler sürekli olarak takip edilmekte ve görev tanımları gereği eğitim sistemimizin tüm bileşenleri ile ilgili çalışmalar talimat beklenmeksiniz sürekli olarak yapılmaktadır.

Ortaokul ve lise öğrencilerinin mesleki ilgi alanlarını belirlemeye yönelik Mesleki İlgi Envanterleri geliştirilmiştir. Bu çalışma sonucunda envanterlerin ortaokul öğrencilerinin liseye geçiş süreçlerinde; lise öğrencilerinin ise program tercihlerinin belirlenmesinde kullanılması planlanmaktadır. Mesleki İlgi Envanteri Ortaokul Formu'nun uygulanmasının ardından öğrencilerin lise türleri kapsamında, Mesleki İlgi Envanteri Lise Formu'nun uygulanmasının ardından ise öğrencilerin ön lisans, lisans ve meslek tercihi kapsamında yönlendirilmesi hedeflenmektedir.

Öğrencilerin sadece ilgi alanlarını değil, aynı zamanda mesleki beceri profillerini de tespit etmek amacıyla Mesleki Beceri Envanterleri geliştirilmiştir. Ortaokul ve lise öğrencilerinin mesleki ve teknik Anadolu liselerinde yer alan 53 alan ve 114 dala yönelik mesleki beceri profillerinin belirlenmesi amacıyla Mesleki Beceri Envanteri Ortaokul Formu'nun uygulanmasının ardından öğrencilerin liseye geçiş sürecinde becerilerine uygun alanlara, Mesleki Beceri Envanteri Lise Formu'nun uygulanmasının ardından ise mesleki ve teknik Anadolu liselerine yerleşen öğrencilerin kendilerine uygun meslek dallarına yönlendirilmesi hedeflenmektedir. İlerleyen süreçte ise istihdam ve yatırım planlamalarına etkin bir şekilde yön verilmesi amaçlanmaktadır.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YUZYILI y ağam

Öte yandan, öğrencilerimizin gelecekteki mesleki ve kariyer planlamalarına yönelik çalışmalar kapsamında Mesleki Değer Envanteri geliştirilmesi planlanmakta, bu kapsamda çalışmalar yürütülmektedir.

Milli Eğitim Bakanlığı olarak öğrencilerimizin yalnızca akademik gelişimlerini değil, aynı zamanda bireysel ilgi ve yeteneklerini de ön planda tutarak yönlendirilmesini sağlamak önceliklerimiz arasında yer almaktadır. Bu doğrultuda, spor ve müzik alanlarında yetenekli öğrencilerin eğitimine erken yaşta başlamasını sağlamak amacıyla tematik eğitim sunan okullar açılmıştır. o

Spor alanında ilköğretim müfredatına ek olarak yoğunlaştırılmış spor eğitimi verilen spor ortaokulları kurulmuştur. Bu okullarda akademik gelişimin yanı sıra sporcu kimliği de desteklenerek ülkemizin gelecekteki nitelikli sporcularının yetiştirilmesi hedeflenmektedir. 2024-2025 eğitim öğretim yılında Adana, Ankara, Antalya, Diyarbakır, Gaziantep, İstanbul, İzmir, Konya ve Trabzon illerinde açılan bu okullarda öğrenciler eğitim görmeye başlamıştır. Öğrenci seçimi, Gençlik ve Spor Bakanlığı iş birliğiyle yürütülmüştür.

2025-2026 eğitim öğretim yılında spor ortaokullarının sayısı 21 ile çıkarılmış ve toplam öğrenci sayısı artırılmıştır. Bu süreçte, "Güzel Sanatlar Müzik İlkokulları/Ortaokulları ve Spor Ortaokulları Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Kılavuzu" esas alınarak 4 Temmuz 2025 tarihi itibarıyla seçim süreci tamamlanmıştır. Öğrenciler, yeteneklerine dayalı bir değerlendirme ile bu okullara yerleştirilmiştir.

Açılan okullara "Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nde yer verilmiştir. Ayrıca dönem içerisinde spor ortaokullarındaki öğretmen ve yöneticilerin mesleki kariyer gelişimlerini desteklemek amacıyla alanda uzman akademisyenler tarafından eğitimler düzenlenmektedir.

Aynı şekilde, müzik alanında da yetenekli öğrencilerin erken yaşta desteklenmesi amacıyla müzik ilkokulu ve ortaokulları kurulmuştur. Bakanlığımız ile Ankara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesi arasında üniversite yerleşkesi içerisinde Türk Müziği programı uygulayan güzel sanatlar ilkokulu, ortaokulu ve lisesinin kurulmasına yönelik 10.01.2024 tarihinde iş birliği protokolü imzalanmıştır. Bu okullarda ilköğretim kurumlarında uygulanan müfredat ile birlikte müzik alanında da eğitimler verilerek Türk müziğinde nitelikli insan kaynağının artırılması amaçlanmaktadır.

Ankara ve Van illerinde müzik ilkokulları; 18 farklı ilde (Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Bursa, Denizli, Eskişehir, Gaziantep, İstanbul, İzmir, Kayseri, Kırşehir, Konya, Malatya, Manisa, Muğla, Trabzon ve Van) ise müzik ortaokulları açılmıştır.

Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 25.09.2024 tarihli ve 60 sayılı Kurul Kararı ile Güzel Sanatlar Müzik İlkokulu ve Ortaokulu Haftalık Ders Çizelgesi kabul edilmiştir. Bu çizelge doğrultusunda hazırlanan çerçeve ders planları 2024-2025 eğitim öğretim yılında uygulanmak üzere okullara gönderilmiştir. Müfredatta bireysel çalgı eğitimi, müzik kültürü, müzik tarihi, ses eğitimi ve Türk müziği teorisi gibi alan derslerine yer verilmiştir. Öğrenciler bağlama, piyano, keman, ney, ud gibi çalgılarda uzmanlaşma fırsatı bulmaktadır.

Spor ve müzik gibi özel yetenek alanlarında uygulamaya konulan bu tematik okullar ile öğrencilerin bireysel farklılıkları, ilgi alanları ve yetenekleri gözetilerek yönlendirme ve kariyer planlaması yapılmaya başlanmıştır. Böylece, kariyer planlama sistemin bir parçası haline gelmiş; geleceğin nitelikli sporcuları ve sanatçılarını yetiştirmeye yönelik somut adımlar atılmıştır.

İşgücü İstatistikleri Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Resmi İstatistik Programı kapsamında yayımlanmaktadır.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YUZYILI

I Sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 301. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre" Okul öncesi, ilk ve orta öğretim çağındaki öğrencileri bedeni, zihni, ahlaki, manevi, sosyal ve kültürel nitelikler yönünden geliştiren ve insan haklarına dayalı toplum yapısının ve küresel düzeyde rekabet gücüne sahip ekonomik sistemin gerektirdiği bilgi ve becerilerle donatarak geleceğe hazırlayan eğitim ve öğretim programlarını tasarlamak, uygulamak, güncellemek; öğretmen ve öğrencilerin eğitim ve öğretim hizmetlerini bu çerçevede yürütmek ve denetlemek" yetkisi Milli Eğitim Bakanlığına verilmiştir. İlgili Kararname'de "... eğitim ve öğretim programlarını, ders kitaplarını, eğitim araç-gereçlerini hazırlamak veya hazırlatmak Talim ve Terbiye Kuruluna sunmak" görevi ise ilgili genel müdürlüklere verilmiştir.

Öğretim programları gelişen ve değişen dünya şartları, toplumsal ve teknolojik gelişmeler sonucunda ihtiyaç duyuldukça değiştirilmektedir. Bu kapsamda öğretim programlarının Türkiye Yüzyılı vizyonunun gerçekleşmesine katkı sağlayacak; öğrencilerin ilgi, ihtiyaç ve yetenek ve bireysel farklılıklarına hizmet edecek; bilgi, beceri, tutum ve davranış bütünlüğünü sağlayacak; çok yönlü gelişimlerini destekleyecek şekilde bütüncül bir yaklaşımla yeniden yapılandırılmasına ihtiyaç duyulmuş, bu kapsamda Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli geliştirilmiştir.

2024-2025 eğitim ve öğretim yılında Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda geliştirilen ve kademeli olarak uygulamaya geçirilen öğretim programları öncesinde 2017-2018 eğitim ve öğretim yılında güncelleme çalışmaları tamamlanan öğretim programları uygulamaya geçirilmiştir.

Eğitim öğretim hizmetlerini yürüten öğretmenlerin seçilmelerini, yetiştirilmelerini, atanmalarını, haklarını, ödev ve sorumluluklarını, ödül ve cezalarını, kariyer basamaklarında ilerlemelerini ve öğretmenlik mesleğine ilişkin diğer hususlar ile Milli Eğitim Akademisinin kurulması, görevleri, teşkilat yapısı ve personeline ilişkin konuları düzenleyen 7528 sayılı Öğretmenlik Mesleği Kanunu 18.10.2024 tarihli ve 32696 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Söz konusu Kanunda öğretmenlerin atanmalarına ilişkin hususlar belirlenmiştir. Kanunun 10'uncu maddesinin üçüncü fıkrasında "Hazırlık eğitiminin sonunda, teorik derslerin başarı notlarının aritmetik ortalamasının yüzde kırkı, uygulamalı derslerin başarı notlarının aritmetik ortalamasının yüzde altmışı toplanarak atamaya esas başarı puanı belirlenir. "denilmektedir.

Bununla birlikte aynı Kanunun Geçici Dinci maddesinde "7/9/2025 tarihine kadar yapılacak sözleşmeli öğretmen istihdamında, kadrolu öğretmen atamalarında ve yönetici görevlendirilmelerinde, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan mevzuat hükümleri uygulanır." denilmektedir. Söz konusu tarihe kadar yapılan atamalarda ise 3/8/2016 tarihli ve 29790 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sözleşmeli Öğretmen İstihdamına İlişkin Yönetmelik'in 12'nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan "Sözlü sınav başarı puanı KPSS puanının 2650'si ile sözlü sınavdan alınan puanın 2050'si alınarak belirlenir." mevzuat hükmü uygulanacaktır

5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunun 3'üncü maddesinde; "Bu Kanun kapsamındaki eğitim ve öğretim faaliyetlerini yapan ancak bu Kanuna uygun olarak kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmeyen yerleri kuran veya işletenlere brüt asgari ücretin 20 katı idari para cezası uygulanır ve bu yerler valiliklerce kapatılır... " hükmü ve özel öğrenci yurtları Ortaokul ve Ortaöğretim Kurumları Özel Barınma Hizmetleri Yönetmeliğinin 41'inci maddesindeki "(7) Kurumların denetimleri ders yılı içinde en az iki kez olmak üzere öğrencilerin kurumda bulunduğu günlerde ve saatlerde yapılır.(2) Kurumların denetimi, mülki idare amirlerinin görevlendireceği en az iki kişiden oluşan ekiplerce yapılır. Bu ekipler; il/ilçe milli eğitim şube müdürünün başkanlığında şube müdürü, eğitim uzmanı, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı hey YUZYILI araştırmacı veya resmi bir ortaöğretim kurumu müdüründen oluşur. (3) Teftiş Kurulu Başkanlığı, Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü, il veya ilçe milli eğitim müdürleri ile mülki idare amirlerinin kurumları denetim yetkileri ile kamu tüzel kişilerinin ilgili mevzuatında yer alan denetim yetkileri saklıdır. (4) Kurum binalarında ilgili kurum ve kuruluşlarca yapılan yangın, elekirik, su ve gaz tesisatlarının kontrolleri sonucu düzenlenen raporlarda tespit edilen eksikliklerin giderilmesi için valilikçe kuruma gerekli ikaz yapılarak süre verilir. Eksikliklerin, öğrencilerin barınması esnasında can ve mal güvenliğini tehlikeye düşürmesi durumunda valilikçe gerekli tedbirler alınarak eksiklikler giderilinceye kadar kurumun barınma hizmeti vermesi geçici olarak durdurulur. Üç ay içinde eksikliklerin giderilmemesi hâlinde 46 ncı madde hükümlerine göre işlem yapılır." hüküm doğrultusunda izinsiz eğitim ve öğretim faaliyeti yürüttüğü bildirilen yerlere ilişkin olarak çeşitli kanallardan ulaştırılan ihbar ve şikâyetler doğrultusunda, valilikler bünyesinde kurulan izleme ve koordinasyon komisyonlarınca yapılan tespitler neticesinde bugüne kadar toplam 466, son iki yıl içinde ise 17 izinsiz faaliyet gösteren yer hakkında idari işlem yapılmıştır.

Yusuf TEKİNMilli Eğitim Bakanı