Diyarbakır'da taşımalı eğitim sisteminde yaşanan sorunlara ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 23 Eylül 2025 tarihinde 7/34173 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 42 gün sonra, 4 Kasım 2025).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır'da taşımalı eğitim sisteminde yaşanan sorunlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/34173, 23 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-34173-diyarbakir-da-tasimali-egitim-sisteminde-yasanan-sorunlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f3683e20-9b1b-4672-b2ad-0199806b96ef
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)—Des
HALKLARIN EŞİTLİK © SEMOKRASİ PARTİSİ GRUP Gl ANLIĞI
Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Sayı !......, İL9oo2. area ML LİLA ĞL 2925 3 117 a
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞVNA
Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Serhat EREN | Diyarbakır Milletvekili
Diyarbakır'ın Kayapınar ilçesine bağlı Yolboyu Pirinçlik Mahallesinde okul servislerinin iptali, yüzlerce öğrenciyi her gün kilometrelerce yol yürümeye zorlamış; trafik, köpek saldırıları, kaybolma riski ve yaklaşan kış koşulları nedeniyle çocukların can güvenliğini tehdit eder hale gelmiştir. Bu durum, yalnızca Yolboyu Pirinçlik'e özgü bir aksaklık değil; Diyarbakır'ın Sur, Bismil, Çınar, Kulp ve Lice başta olmak üzere pek çok ilçesinde, ayrıca Türkiye genelinde özellikle kırsal yerleşimlerde kronikleşen taşımalı eğitim sorunlarının yerel bir yansımasıdır.
Devlet, eğitim ve öğretim hakkını güvence altına almakla yükümlüdür. Zorunlu temel eğitim çağındaki bir çocuğun okula erişimi; mesafe, ulaşım maliyeti, güvenlik riski ya da idari planlama yetersizlikleri nedeniyle fiilen engellenemez. Milli Eğitim Bakanlığı'nın taşıma yoluyla eğitime erişim sistemi, tam da bu nedenle düzenlenmiş olup, öğrencilerin güvenli, düzenli ve zamanında okula ulaşmasını sağlamakla yükümlüdür. Ancak uygulamadaki planlama ve ihale süreçlerindeki gecikmeler, kapasite yetersizliği, taşıma mesafesi sınırlamaları, bazı yerlerde servis yerine yatılı okullara yönlendirme gibi tercihler, ekonomik açıdan kırılgan hanelerin çocuklarının eğitimden kopuş riskini artırmaktadır. Eğitim alanındaki sendikaların sahadan aktardığı bulgular, taşımalı eğitim kapsamının daraltılması veya yetersiz uygulanmasının on binlerce yoksul haneyi doğrudan etkilediğine, çocukların düzensiz devamsızlık ve okulu terk riskiyle karşı karşıya kaldığına işaret etmektedir.
Diyarbakır özelinde; hızlı büyüyen mahallelerin yerleşim-donatı dengesizliği, okul ve servis planlamasının gerisinde kalan nüfus artışı, kırsal-kentsel geçiş kuşaklarında artan öğrenci yoğunluğu ve kış aylarında ciddileşen ulaşım riski, çocukların eğitim hakkını kağıt üstünde değil, fiiliyatta da koruyan bütüncül bir ulaşım planlamasını zorunlu kılmaktadır. Çocukların 3-4 kilometrelik mesafeleri her gün yürümek zorunda kalması, velilerin işlerini bırakıp çocuklarını taşımaya çalışması, küçük çocukların yolda kaybolma vakaları ve soğuk havalarda eğitimden kopuş riski, idarenin acil tedbir yükümlülüğünü doğurmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Diyarbakır ili genelinde 2024-2025 ve 2025-2026 eğitim-öğretim yıllarında taşımalı eğitim kapsamındaki öğrenci sayısı, taşıma merkezi okul sayısı ve ihale edilen hat sayısı kaçtır? İlçe bazında dağılım nedir?
2025-2026 yılı için Diyarbakır'da yapılan taşımalı eğitim ihalelerinde iptal, ertelenme veya sözleşme feshi yaşanmış mıdır? Yaşandıysa gerekçeleri ve etkilenen öğrenci sayıları nelerdir?
Kayapınar/Yolboyu Pirinçlik Mahallesi ve benzer mahallelerde servislerin iptaline yol açan idari veya mali gerekçeler nelerdir? Bu gerekçeleri gidermek için hangi geçici ve kalıcı önlemler alınmıştır?
Taşımalı eğitim kapsamındaki araçlarda kapasite üstü yolcu, ayakta taşıma, rehber personel eksikliği ve durak/iniş-biniş güvenliği gibi ihlallere ilişkin Diyarbakır?da son iki yılda kaç denetim yapılmıştır? Tespit edilen aykırılıklar ve uygulanan yaptırımlar nelerdir?
Il Ağustos 2024 tarihinde güncellenen taşıma yoluyla eğitime erişim düzenlemelerinde yer alan 2 km alt sınır ve 30 km üst sınır uygulamaları Diyarbakır'da hangi yerleşimleri kapsam dışında bırakmıştır? Üst sınır nedeniyle taşıma yerine yatılı bölge/pansiyon yönlendirmesi yapılan öğrenci sayısı kaçtır? Bu yönlendirmelerde velilerin açık rızası ve çocuğun üstün yararı nasıl gözetilmektedir?
Kış aylarında güvenlik riski artan güzergahlar için Diyarbakır'da özel bir eylem planı var mıdır? Varsa takvim ve bütçesi nedir?
Diyarbakır'da taşımalı eğitim için 2024 ve 2025 yıllarında ayrılan toplam ödenek, harcama kalemleri ve gerçekleşme oranları nelerdir? Ödenek yetersizliği nedeniyle uygulamaya geçirilemeyen hat veya bekleyen talepler var mıdır?
Taşımalı eğitim kapsamında kız çocuklarının devamsızlık/okulu terk riski, engelli öğrencilerin erişim güçlükleri ve anadilsel/kültürel hassasiyetler gözetilerek özel politika setleri oluşturulmuş mudur? Hangi programlar yürütülmektedir? Diyarbakır'daki servis sorunlarına dair velilerin tekrar tekrar yaptıkları başvurulara rağmen çözüm üretilememesinin idari sorumluluğu kimdedir? Bu konuda soruşturma, inceleme veya mülkiye denetimi başlatılmış mıdır?
Taşımalı eğitim hizmetinin aksaması nedeniyle okula gidemeyen öğrenciler için telafi eğitimi, devamsızlık affı, beslenme desteği ve ailelere geçici ulaşım desteği gibi mekanizmalar uygulanacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
c) 06/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1710225 sayılı yazınız.
ç) 07/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1712094 sayılı yazınız.
d) 09/10/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1713228 sayılı yazınız.
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen İstanbul Milletvekili İskender BAYHAN'ın 7733801, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 7/34102, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/34167, İstanbul Milletvekili Elif ESEN'in 7/34169 ve 7134174, Şanlıurfa Milletvekili Ferit ŞENYAŞAR'"ın 7/34171, İstanbul Milletvekili Kezban KONUKÇU'nun 7/34172, Diyarbakır Milletvekili Serhat EREN'in 7/34173, Hakkari Milletvekili Öznur BARTİN"in 7/34265, Diyarbakır Milletvekili Ceylan AKÇA CUPOLO'nun 7134270, İstanbul Milletvekili Özgül SAKİ'nin 7/34271 ile İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ'ın 7/34390 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
H3YET 1434169
HIMH YG HSH 71342L6Y H 342710
EĞİTİMİN YÜZYILI fak17
H1y310 4£72 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539
N il p 1 MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00, EĞİTİMİN LÜYE* .. Ne — YÜZYILI EZ Strateji Geliştirme Başkanlığı ho SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Soru önergesinde Resmi İstatistik Programı kapsamında talep edilen veriler; Bakanlığımızın "https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64" internet adresinde yayımlanan "Milli Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim" adlı yayında yer alan "2.8.a İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması 3. düzeye göre taşımalı uygulaması yapılan ilkokul, ortaokul, okul ve öğrenci sayıları", "2.8.b tablosunda İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması 3. düzeye göre öğrenci taşıma uygulaması kapsamında taşınan özel eğitim öğrenci / kursiyer sayıları" ile "2.15 tablosunda İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflaması 3. düzeye göre taşımalı ortaöğretim öğrenci sayıları" başlıklı tablolarda yer almaktadır.
Taşımalı eğitim uygulamasına yönelik iş ve işlemler, Milli Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği'nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde yer alan "7739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile tanınan eğitim hakkından yoksun kalması muhtemel ilköğretim, ortaöğretim ve özel eğitim okul/kurum/sınıflarına devam eden öğrenciler ile yaygın eğitim hizmetinden yararlanan özel eğitim kursiyerlerinin resmi okul/kurumlara taşıma yoluyla eğitime erişimlerini sağlamak için gerekli usul ve esasları belirlemektir." ile "Planlama komisyonunun görevleri" başlıklı 6. maddesinin (b) bendinde yer alan "Taşıma merkezi okula uzaklığı 30 kilometreden fazla olan, taşınması ekonomik olmayan, iklimi veya ulaşım şartları taşımaya elverişsiz olan yerleşim birimlerinde ikamet eden ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerini, zorunlu olarak yatılı bölge ortaokulları ve pansiyonlu okullara yerleştirdikten sonra taşıma hizmetinden faydalanacakları ve öğrencisi taşınacak yerleşim birimlerini gruplandırarak taşıma merkezi okul/kurumları belirlemek" hükümleri doğrultusunda taşıma merkezi okula uzaklığı 30 kilometreden fazla olan yerleşim birimlerindeki ilköğretim ve ortaöğretim (öğrencileri, öncelikli olarak yatılı bölge okulları ve pansiyonlara yerleştirilmektedir. Bu kapsamda pansiyona yerleştirilemeyen öğrencilerin taşınmasına devam edilmektedir.
Milli Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği gereği, Milli Eğitim Temel Kanunu ile tanınan eğitim hakkından yoksun kalması muhtemel ilköğretim, ortaöğretim ve özel eğitim okul/kurum/sınıflarına devam eden öğrenciler ile yaygın eğitim hizmetinden yararlanan özel eğitim kursiyerlerinin resmi okul/kurumlara taşıma yoluyla eğitime erişimleri sağlanmaktadır. Bununla beraber Öğrenci Taşıma Uygulaması kapsamında taşınan ilköğretim ve ortaöğretim öğrencileri ile ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerine taşıma yoluyla eğitim kapsamında öğle yemeği verilen okullarda açılan özel eğitim sınıflarına devam eden öğrencilere ücretsiz öğle yemeği hizmeti sunulmakta olup taşıma merkezi okul müdürlüklerince, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı verileri de dikkate alınarak belirlenen öğrencilere de ücretsiz öğle yemeği hizmeti sunulmaktadır.
Milli Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Öğrenci Taşıma Yönetmeliği gereği; okul servis taşıma faaliyetleri, her eğitim öğretim yılının birinci ve ikinci dönem başlangıcında valilik ve kaymakamlıklar tarafından oluşturulan denetim komisyonu marifetiyle denetlenmekte ve yapılan denetimlere ilişkin bilgiler Taşımalı Öğrenci Modülüne işlenmektedir. Bununla birlikte okul servis araçları eğitim müfettişleri/eğitim müfettiş yardımcıları, milli eğitim müdürlükleri ve Bakanlıkta denetim yetkisini haiz olanlarca her zaman denetlenebilmektedir. Ayrıca mezkur Yönetmelik'in "Taşıma merkezi okul/kurum müdürünün öğrenci taşıma uygulamasına ilişkin görevleri" başlıklı 13*üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer alan "Taşıma işini ARE pe , a, T.C.
NN MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 0 0) EĞİTİMİN NEN Strateji Geliştirme Başkanlığı 0 yüzYıLı VE EZ mim yüklenenlerin, servis şoförlerinin ve rehber personelin 25/10/2017 tarihli ve 30221 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Okul Servis Araçları Yönetmeliğine, bu Yönetmelik ve sözleşme hükümlerine uyup uymadıklarının kontrol ve takibinin günlük olarak yapılmasını sağlamak, aksaklıkları önlemek ve gidermek üzere gerekli tedbirleri almak ve giderilemeyen aksaklıkları rapor hâlinde milli eğitim müdürlüğüne bildirmek." hükmü gereğince, servis taşıma faaliyetleri okul/kurum müdürlüklerince de günlük olarak denetlenmektedir.
Taşımalı eğitimde kullanılan servis araçlarının yaşı ile ilgili olarak, Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin 4*üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde "Oku servis aracı olarak kullanılacak taşıtların yaşları oniki yaşından büyük olmayacaktır. Taşıtların yaşı fabrikasınca imal edildiği tarihten sonra gelen ilk takvim yılı esas alınarak hesaplanacaktır. Yaş şartını haiz araçlardan sözleşme süresi içerisinde yaş şartını kaybedenler içinde bulunulan eğitim ve öğretim yılı süresini aşmamak koşuluyla çalışmaya devam ettirilebilir. " hükmü yer almaktadır. Ancak İçiçleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğünün 28.05.2025 tarih ve E35524202150103407 sayılı yazısı ile "Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin 15'inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Salgın, olağanüstü hal, gerginlik, buhran, kriz dönemleri ile afet ve acil durumlarında; bu Yönetmelik kapsamında öngörülen uyarma ve iptal gibi müeyyideler ile taşıt yaşları, özel izin belgesi almanın şartları veya belirlenmiş sürelerin azaltılmasına, arttırılmasına veya durdurulmasına ilişkin geçici düzenlemeler yapmaya İçişleri Bakanlığı yetkilidir." hükmü gereğince okul servis araçlarında aranan oniki yaşından büyük olmaması şartının 1/7/2026 tarihine kadar muayeneden geçmiş olması kaydıyla onbeş yaşından küçük olması şeklinde uygulanmasına karar verilmiştir." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Öğrenci Taşıma Hizmetleri ihaleleri il/ilçe milli eğitim müdürlükleri tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda, taşıma hizmet alımı ihalelerinde uygulanan temel usul, "Açık İhale Usulü" olup ihalelere bütün istekliler teklif verebilmektedir. İdarelerin teklifleri belirli kişi veya gruplarla sınırlama yetkisi bulunmamaktadır. İhale süreci, e-tekliflerin sunulması ve açılması "Elektronik Kamu Alımları Platformu" (EKAP) üzerinden gerçekleştirildiğinden, ihale süreçleri hizmetin ifası, şeffaflık ve denetim altında tutulmaktadır.
Diyarbakır Valiliğince konuya ilişkin olarak;
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 2. maddesinin (b) bendi kapsamında mal ve hizmet alım işlerinde itiraz hakkı bulunduğu ve bu sürecin mecburi olarak beklendiği, bu doğrultuda 2025-2026 eğitim ve öğretim yılı Taşımalı Eğitim Uygulaması kapsamında hizmet alım işlerinde de itiraz süreci olduğu, herhangi bir mağduriyet yaşanmaması adına bu tür durumlarda ana ihale süreci sonuçlanıncaya kadar diğer ihale türleri ile devam edildiği,
Taşımalı Eğitim Uygulaması kapsamında taşıma yapan araçlarda kapasite üzeri veya ayakta öğrenci taşıma yapılması mümkün bulunmadığı ve özel eğitime muhtaç öğrencilerin taşındığı araçlarda rehber personel zorunluluğu olduğu, bu doğrultuda gerekli denetimlerin yapıldığı,
1 Ağustos 2024 tarihinde güncellenen Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği kapsamında taşıma yoluyla eğitime erişim kapsamı dışında kalan 1850 öğrencinin pansiyonlara ve yatılı ilköğretim bölge okullarına yerleştirildikleri, bununla birlikte ilçe planlama komisyonlarının önerileri ve muhakkiklerce düzenlenen raporlar doğrultusunda okula erişimi 2 km'nin altında kalan öğrencilerin de eğitime erişimlerinin sağlandığı,
Kış aylarında güvenlik riski artan güzergâhlar için İçişleri Bakanlığının talimatları ve Karayolları Trafik Kanunu kapsamında işlem yapıldığı, mücbir sebepler ve doğal afetlerde ise eğitim ve öğretimin aksamaması için diğer okullara taşıma yapıldığı,
(a) MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN İM yi ii Mi Strateji Geliştirme Başkanlığı 0 YÜZYILI # | ağam
ÜR elke aL
Taşımalı eğitim uygulaması kapsamında 2024-2025 eğitim ve öğretim yılında 1.122.037,97 TL ödenek gönderildiği ve ödeneğin bu doğrultuda kullanıldığı, planlama komisyonlarınca belirlenen taşıma hatlarının tamamının hizmet verdiği, ödenek yetersizliği gibi bir durumun söz konusu olmadığı,
Milli Eğitim Temel Kanunu ile tanınan eğitim hakkından yoksun kalması muhtemel ilköğretim, ortaöğretim ve özel eğitim okul/kurumlarına devam eden öğrenciler ile yaygın eğitim hizmetinden yararlanan özel eğitim kursiyerlerinin resmi okul/kurumlara taşıma yoluyla eğitime erişimlerinin; 5/1/1961 tarihli ve 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu, 14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ile Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği kapsamında sağlandığı,
Taşıma yoluyla eğitime erişim kapsamında yapılan şikayet ve başvurulara ilişkin inceleme/soruşturma başlatıldığı, inceleme/soruşturma sonucuna göre mevzuatta yer alan yaptırımların uygulandığı, taşıma yoluyla eğitime erişime ilişkin her türlü problemin çözümü için ilçe ve il milli eğitim müdürlüklerince yürütülen çalışmaların süreklilik arz ettiği,
Taşıma yoluyla eğitime erişim kapsamındaki öğrencilerin ücretsiz öğle yemeği hizmetinden faydalandığı, hizmetin aksaması durumunda ihale yetkilisi idarece gerekli önlemlerin alındığı, bildirilmiştir.