Kadın girişimcilerin desteklenmesine ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 58 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
AliyelTİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili
Kadın girişimciliği, ülkemizin ekonomik kalkınması, istihdamın artırılması ve toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması bakımından stratejik öneme sahiptir. Kadınların üretim ve iş dünyasına aktif katılımı, sadece ekonomik büyümeye katkı sunmakla kalmamakta, aynı zamanda demokrasinin güçlenmesine, fırsat eşitliğinin yaygınlaşmasına ve ailelerin refah düzeyinin yükselmesine de zemin hazırlamaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ancak ulusal ve uluslararası raporlar, kadın girişimci oranlarının Türkiye'de hâlâ dünya ortalamasının oldukça gerisinde olduğunu göstermektedir. Kadın girişimciler; sermayeye ve finansmana erişim, pazara girişte karşılaşılan engeller, bürokratik zorluklar, iş kurma ve yürütme süreçlerinde destek eksikliği gibi yapısal sorunlarla mücadele etmektedir. Ayrıca iller arası bölgesel farklılıklar, Ankara gibi büyükşehirlerde bile kadın girişimciliğin gelişimini sınırlamaktadır.
Kadın girişimcilerin sektörel ve bölgesel dağılımının güncel verilerle ortaya konulması, mevcut destek mekanizmalarının etkililiğinin değerlendirilmesi ve geleceğe yönelik yeni politika önerilerinin şekillendirilmesi bakımından bu verilerin düzenli ve şeffaf şekilde paylaşılması gerekmektedir.
Bu bağlama;
SORULAR
Türkiye genelinde 2023, 2024 ve 2025 yılları itibarıyla kayıtlı kadın girişimci (işveren ve kendi hesabına çalışan) sayısı kaçtır?
Kadın girişimcilerin illere göre dağılımı nasıldır? Ankara ilindeki toplam kadın girişimci sayısı kaçtır?
Türkiye genelindeki kadın girişimcilerin sektörel dağılımı nedir?
Ankara özelinde kadın girişimcilerin sektörlere göre dağılımı nasıldır?
Kadın girişimciler için 2023—2025 döneminde sağlanan devlet destekleri, teşvikler ve hibelerin toplam tutarı nedir?
Kadın girişimciliğini geliştirmek, eşitliği güçlendirmek ve bölgesel farklılıkları azaltmak amacıyla önümüzdeki dönemde yeni bir destek programı planlanmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 22.07.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1669540 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER tarafından verilen 7/30882 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan
TİCARET BAKANLIĞI
Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER?e Ait 7/30882 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 6) o Bakanlığımız bünyesindeki Merkezi Sicil Kayıt Sistemi'nde (MERSİS) ticaret sicilinde tescil edilen ticaret şirketleri ile ticari işletmelere ilişkin bilgiler yer almakta olup, sistemde girişimciliğe ilişkin kayıtlar ve sektörlere göre veriler tutulmamaktadır. Bu itibarla, MERSİS"ten yapılan sorgulamaya göre 2023, 2024 ve 2025 yılları için Türkiye genelinde ve Ankara ilinde kadınların ortağı/sahibi olduğu şirket ve gerçek kişi ticari işletme sayıları aşağıdaki gibidir:
Türkiye Geneli Kadınların Ortağı/Sahibi Olduğu Şirket ve İşletme Sayıları 31.12.2023 31.12.2024 30.07.2025
Tür Tarihindeki | Tarihindeki Tarihindeki Aktif Sayı Aktif Sayı Aktif Sayı Tek Pay Sahibi Kadın Olan Tek Pay Sahipli Anonim Şirket 15.269 15.431 15.358 Ortaklarının En Az Bir Tanesi Kadın Olan Limited Şirket 268.565 279.107 285.311 Ortaklarının Tamamı Kadın Olan Limited Şirket 123.465 137.095 144.963 Sahibi Kadın Olan Gerçek Kişi Ticari İşletme 109.138 106.898 104.672 Ankara İli Kadınların Ortağı/Sahibi Olduğu Şirket ve İşletme Sayıları 31.12.2023 31.12.2024 30.07.2025
Tür Tarihindeki | Tarihindeki Tarihindeki Aktif Sayı Aktif Sayı Aktif Sayı Tek Pay Sahibi Kadın Olan Tek Pay Sahipli Anonim Şirket 2.069 2.153 2.149 Ortaklarının En Az Bir Tanesi Kadın Olan Limited Şirket 30.078 31.105 31.746 Ortaklarının Tamamı Kadın Olan Limited Şirket 13.858 15.294 16.155 Sahibi Kadın Olan Gerçek Kişi Ticari İşletme 11.710 11.143 10.966
Diğer taraftan, Esnaf ve Sanatkârlar Bilgi Sistemi (ESBİS) kayıtlarına göre ülkemiz genelinde kadın esnaf ve sanatkâr sayısı 2023 yılında 421.431, 2024 yılında 426.785, 2025 yılında (Haziran ayı sonu itibarıyla) ise 436.063'tür.
ESBİS kayıtlarına göre Haziran ayı sonu itibarıyla Ankara ilimizde faaliyet gösteren kadın esnaf ve sanatkâr sayısı 25.848'dir. Kadın esnaf ve sanatkârlarımızın en fazla sayıda olduğu ilk 3 ilimiz; İstanbul (55.704), İzmir (33.955) ve Ankara'dır (25.848),
Türkiye genelinde kadın esnaf ve sanatkârlarımız Haziran ayı itibarıyla 491 farklı meslekte faaliyet göstermekte olup, anılan tarih itibarıyla kadın esnaf ve sanatkârlarımızın en çok faaliyet gösterdiği ilk 3 meslek kolu; "Bakkallık, bayilik, büfecilik" (41.028), "Lokantacılık" (34.427) ve "Kadın kuaförlüğü" (27.825) meslekleridir.
Ankara'da kadın esnaf ve sanatkârlarımız Haziran ayı itibarıyla 179 farklı meslekte faaliyet göstermekte olup, anılan tarih itibarıyla kadın esnaf ve sanatkârlarımızın ilde en çok faaliyet gösterdiği ilk 3 meslek kolu; "Bakkallık, bayilik, büfecilik" (2.488), "Lokantacılık" (1.914) ve "Güzellik salonu işletmeciliği" (1 .633) meslekleridir.
Bakanlığımızca, kooperatif ve üst kuruluşlarına, üretim ve istihdama katkısı olacak yatırım projelerinin desteklenmesi, faaliyetlerinde etkinlik ve verimliliğin sağlanması, teknoloji ve yeni üretim tekniklerinden yararlanmalarına katkıda bulunulması, rekabet güçlerinin artırılması ve bireysel tasarrufların uygun kooperatif girişimcilik modelleri ile ekonomiye kazandırılması amacıyla Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı (KOOPDES) kapsamında hibe destekleri sağlanmaktadır. KOOPDES programı kapsamında, kadın girişimi üretim ve işletme kooperatiflerimize 2023 yılında 27,4 milyon TL, 2024 yılında 24,7 milyon TL tutarında hibe desteği sağlanmış olup, bu kooperatiflerimize 2025 yılında da projeleri bazında hibe destekleri sağlanacaktır.
Öte yandan, esnaf ve sanatkârlar kredi ve kefalet kooperatifleri aracılığıyla ya da doğrudan Halk Bankası'ndan esnaf ve sanatkârlara kullandırılan Hazine sübvansiyonlu krediler kapsamında, 2023 Ocak-2025 Haziran döneminde ülkemiz genelinde 121.691 kadın esnafa 164.147 adet kredi kullandırımı yapılmıştır. Kullandırılan kredilerin toplam tutarı 69.537.480.480 TL'dir.
Bakanlığımızca gerek kadın esnaf ve sanatkârlarımızın gerekse kadın emeğini değerlendirme amacını haiz kooperatiflerimizin iş hacimlerinin ve ticari kapasitelerinin artırılması amacıyla atılabilecek adımlar konusunda ilgili kurum ve kuruluşlarımızla iş birliği halinde çalışılmaya devam edilmektedir.
Diğer taraftan Ticaret Bakanlığı tarafından, mal ve hizmet ihracatçısı firmalara yönelik olarak 2024 yılı için yaklaşık 25 milyar TL, 2025 yılı için ise yaklaşık 33 milyar TL tutarında destek bütçesi tahsis edilmiştir. İhracat yapma potansiyeli bulunan tüm girişimcilerimizin yararlanabildiği desteklerimize ilişkin detaylı bilgiye Bakanlığımızın resmi internet sayfasından (Www.ticaret.gov.tr) erişilebilmektedir.
Bakanlığımız uhdesinde ihracatçı şirketlere sunulan Yurt Dışı Pazar Araştırması Desteğinde gerçekleştirilen bir güncelleme kapsamında, TSE K 645 numaralı "Kadın Girişimci- Temel Tanımlar ve Genel Kurallar" standardına sahip şirketlerin yurt dışı pazarlar hakkında bilgi edinmeleri ve potansiyel alıcılarla iş görüşmeleri yapmaları amacıyla, bir ihracat planı kapsamında gerçekleştirecekleri Yurt Dışı Pazar Araştırması Faaliyetleri, faaliyetin gerçekleştirileceği ülkenin Bakanlıkça belirlenen hedef ülkeler listesinde bulunması halinde, destek oranına 20 puan ilave edilerek 9670 oranında desteklenmektedir.
Bakanlığımızın görev alanı dahilindeki konularda iş çevrelerinin bilgilendirilmesi amacıyla fiziki ve çevrim içi olarak kapsamlı eğitim programlari düzenlenmektedir. Bu kapsamda, 2024 yılında düzenlenen toplam 66 eğitim programına 29 bine yakın vatandaşımız; 2025 yılının ilk 7 ayında düzenlenen toplam 36 eğitim programına ise 18 bine yakın vatandaşımız katılım sağlamıştır. Bu doğrultuda, Bakanlığımız tarafından ücretsiz olarak sunulan fiziki ve çevrim içi eğitim programları, tüm vatandaşlarımızın katılımına açık olarak benzer şekilde devam edecektir.