ŞÖNİM'lerin sayısına ve kapasitesine ilişkin

İlgi (o : 01.08.2025 tarihli ve 1675051 sayılı yazınız.

İlgi yazı ekinde alınan İstanbul Milletvekili Sayın Dr. Gamze AKKUŞ İLGEZDİ tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/31466 Esas Numaralı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7/31466 Cevap Metni (2 Sayfa) ——ş— Telefon No:(3 12) 705 58 09 up

İstanbul Milletvekili Sayın Dr. Gamze AKKUŞ İLGEZDİ'ye Ait 7/31466 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni

Kadına yönelik şiddetle mücadele amacıyla "şiddete karşı sıfır tolerans ilkesi" çerçevesinde yürüttüğümüz çalışmalarımız ilgili kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları, özel sektör ve medyanın iş birliğinde çok taraflı ve çok yönlü biçimde devam etmektedir.

Kadına yönelik şiddetle mücadelede ihtisas kurumsal mekanizmalardan biri olan Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM),; şiddetin önlenmesi ile koruyucu ve önleyici tedbirlerin etkin bir biçimde uygulanmasına yönelik destek ve izleme hizmetlerinin verildiği, çalışmalarını yedi gün yirmi dört saat esası ile yürüten merkezlerdir. Hâlihazırda 81 ilimizde 85 ŞÖNİM hizmet vermektedir. Her ilimizde en az | ŞÖNİM bulunmakta olup, İstanbul, İzmir ve Mersin illerimizde 2 ŞÖNİM hizmet vermektedir. Kadına yönelik şiddetle mücadelede kurumsal kapasite güçlendirilerek vatandaşlara sunulan hizmetlerin kalitesi artırılmaya devam edilmektedir. Ayrıca, 432 Sosyal Hizmet Merkezi bünyesinde oluşturulan Şiddetle Mücadele İrtibat Noktaları aracılığıyla ilçe düzeyinde koruyucu ve önleyici hizmetler sunulmaktadır.

ŞÖNİM"lerde hizmet veren birimlerin hizmet sunumlarına yetecek sayı ve nitelikte, üniversitelerin psikoloji, psikolojik danışmanlık ve rehberlik, sosyoloji ve sosyal hizmet bölümlerinden mezun olan meslek elemanları ile avukat, hemşire/sağlık memuru, veri hazırlama ve kontrol işletmeni/bilgisayar işletmeni/memur, güvenlik görevlisi, şoför ve diğer personel istihdam edilmektedir. Personele düzenli olarak çalışma alanları ile ilgili ve mesleki becerilerini geliştirmeye yönelik gerekli ve ihtiyaç duyulan konularda eğitimler düzenlenmektedir.

ŞÖNİM"lerde şiddet mağduruna yönelik psikososyal destek başta olmak üzere hukuki, ekonomik, eğitim, mesleki ve sağlık destekleri sunularak vaka yönetimi sağlanmakta; teşvik edici, aydınlatıcı ve yol gösterici mahiyette olmak üzere şiddet uygulayanın öfke kontrolü, stresle başa çıkma, şiddeti önlemeye yönelik farkındalık sağlayarak tutum ve davranış değiştirmeyi hedefleyen eğitim ve rehabilitasyon programlarına katılmasına, bağımlılığının ya da ruhsal bozukluğunun olması hâlinde, bir sağlık kuruluşunda muayene veya tedavi olmasına, ve meslek edindirme kurslarına katılmasına yönelik faaliyetlerde bulunulmaktadır. Ayrıca, TÜBİTAK 1007 Programı kapsamında Marmara Üniversitesi iş birliğinde yürütülen "Türkiye'de Kadına Yönelik Şiddet Araştırması-2024" Projesi çerçevesinde, kadına yönelik şiddet mağdurlarının psikososyal iyilik hâlinin artırılması ve şiddet döngüsünün kırılması amacıyla bilimsel kanıta dayalı, sistematik, bütüncül ve mağdurun özel ihtiyaçlarına duyarlı bir psikososyal destek modeli geliştirilmektedir. Bu modelin Türkiye genelinde etkin şekilde uygulanabilmesi için gerekli uygulayıcı ve eğitici programlarının hazırlıkları sürdürülmektedir.

ŞÖNİM"lerden hizmete açıldığı günden 2025 yılı Temmuz ayı sonuna kadar 1.831.508 kadın, 153.179 beraberindeki çocuk ve 171.260 erkek olmak üzere toplam 2.155.947 kişi; 2024 yılında ise 270.647 kadın, 10.092 beraberindeki çocuk ve 28.023 erkek olmak üzere toplam 308.762 kişi hizmet almıştır.

Bununla birlikte, Kadın Konukevlerinin Açılması ve İşletilmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında konukevlerinde, hizmet sunumuna yetecek sayı ve nitelikte, tercihen kadın çalışanlar arasından, psikoloji, çocuk gelişimi, öğretmenlik ve sosyal hizmet alanlarında eğitim veren kurumlardan mezun sosyal çalışma görevlileri ile hemşire, çocuk eğiticisi, memur, aşçı ve bakım elemanı; işin niteliğine göre dış güvenlik personeli ve şoför olarak erkek çalışan istihdam edilmektedir.

Kadın konukevlerinde görevli personelin mesleki kapasitesinin arttırılmasına yönelik düzenli olarak hizmet içi eğitimler verilmektedir. Hizmet içi eğitimlerin yanı sıra meslek elemanlarına Psikososyal Destek Uygulayıcıları için Temel Eğitim ve İleri Düzey Eğitim Programı, Pozitif Psikoterapi, Çözüm Odaklı Terapi ve EMDR vb. terapi eğitimleri de verilmiştir.

Her ilde en az | kadın konukevi bulunmakla birlikte Bakanlığımıza bağlı toplam 112 kadın konukevinde 2.819 kapasite ile hizmet verilmektedir. Daha etkin ve verimli hizmet sunumunun sağlanması amacıyla illerde bulunan kadın konukevlerinin yoğunlukları dikkate alınarak, ihtiyaç duyulması halinde sunulan hizmetlerin niteliğini arttırabilmek amacıyla kadın konukevi sayısının arttırılması yönünde çalışmalar yapılmaktadır. Ülke genelinde Bakanlığımıza bağlı kadın konukevlerinin 2024 yılı doluluk oranı ortalama 9670-75 olarak gerçekleşmiştir.

ŞÖNİM"ler, şiddetin önlenmesi ile koruyucu ve önleyici tedbirlerin etkin olarak uygulanmasına yönelik izleme ve destek hizmetlerinin verildiği, çalışmalarını yedi gün 24 saat esası ile yürüten merkezlerdir. Kadın konukevleri ise fiziksel, duygusal, cinsel, ekonomik ve sözlü istismara veya şiddete uğrayan kadınların, şiddetten korunması, psiko-sosyal yönden desteklenmesi, güçlendirilmesi ve bu dönemde kadınların varsa çocukları ile birlikte ihtiyaçlarının da karşılanması suretiyle geçici süreyle kalabilecekleri yatılı sosyal hizmet kuruluşlarıdır. 2025 yılı içerisinde Temmuz ayı itibarıyla Bakanlığımıza bağlı kadın konukevlerinden 20.454 kadın ve 11.138 çocuk olmak üzere toplam 31.592 kişi hizmet almıştır.

Şiddet mağdurlarının korunması ve şiddetin önlenmesi amacıyla alınacak tedbirlere ilişkin usul ve esasları düzenleyen 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun etkin olarak uygulanması için gerekli kurumsal mekanizmalar tesis edilmiştir. Bakanlığımız, İçişleri ve Adalet Bakanlıkları bünyesinde kadına yönelik şiddetle mücadele amacıyla kurulan ihtisas kuruluş ve birimlerle hizmetler kesintisiz bir şekilde sürdürülmektedir.

Sorumlu kurumlar tarafından çalışmalar bir elin parmakları anlayışıyla eş güdüm ve koordinasyon içerisinde yürütülmektedir. Hem merkezi düzeyde hem de il düzeyinde koordinasyon toplantıları düzenli olarak gerçekleştirilmekte olup teknolojinin getirdiği imkânlardan faydalanarak elektronik veri tabanları arasındaki entegrasyon sağlanmıştır. Bu vasıtayla kolluğa yapılan başvurular ile tedbir kararları anlık olarak Bakanlığımız sistemine iletilmekte, böylelikle vakaya hızlı ulaşım, etkin müdahale sağlanmaktadır.

Proaktif yaklaşım sayesinde kurumlara yansıyan her bir şiddet vakasına etkin müdahalede bulunmak üzere tüm imkânlar seferber edilmekte, olay kolluk, adli, sosyal ve sağlık boyutlarıyla ele alınmaktadır. Öte yandan, mevcut mekanizmaların etkinliğini artırmak ve uygulamadaki aksaklıkları tespit ederek çözüm üretmek amacıyla eğitim, denetim, izleme ve değerlendirme faaliyetleri kesintisiz olarak sürdürülmekte, sahadan gelen geri bildirimler dikkate alınarak mevzuat, uygulama ve hizmet modellerini güncelleme çalışmaları devam etmektedir.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan