Orman yangınları ile mücadeleye ilişkin

2023, 2024, 2025 yıllarında (15.09.2025 tarihi itibariyle) ülke genelinde toplam 9.059 adet orman yangını meydana gelmiş olup toplam 121.226 hektar alan etkilenmiştir. Bu yangınlardan 1.369 adeti doğal nedenlerden, 4.799 adedi insan kaynaklı faktörlerden ve 2.891 adedi ise diğer sebeplerden (kasıt, kaza ve sebebi kolluk kuvvetlerince araştırılan vb.) kaynaklanmıştır.

Ayrıca iller ve yıllar itibarıyla orman yangını verileri Ormancılık İstatistikleri Resmi İstatistik Programı kapsamında üretilmekte olup ilgili veriler düzenli olarak Orman Genel Müdürlüğümüzün kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.

2025 yılında ülke genelinde 105 adet helikopter, 27 adet uçak ve 14 adet İnsansız Hava Aracı (İHA) orman yangınlarıyla havadan mücadele kapsamında kullanılmak üzere hazırlanmıştır.

2002 yılında 73 ton olan su atma kapasitemiz, 2025 yılında 438 tona yükselmiştir. Ülkemiz, dünyada sadece 5 ülkede bulunan havadan yangın yönetim aracı OTAĞ'a sahiptir.

184'ü akıllı kule olmak üzere 776 gözetleme kulesi, 1.786 arazöz, 2.749 ilk müdahale aracı, | yangın mobil harekât merkezi yönetim aracı ve 831 iş makinesi bulunmaktadır.

Ayrıca orman yangınlarıyla mücadelede 15.604 yangın işçisi, 4.140 teknik personel, 6.150 orman muhafaza memuru ve 135.334 gönüllü bulunmaktadır.

Yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılan hava ve kara araçları tek bölgede değil dönem içerisinde meteorolojik veriler değerlendirilerek yangın risk durumu haritasına göre proaktif kaydırmalar yapılarak kullanılmaktadır.

Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; e Her yıl orman yangınlarıyla mücadele edecek personele ve gönüllülere teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimi verilmektedir. Eğitimde; yangına müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitim yer almaktadır. e Halkın orman yangınları konusunda daha duyarlı olmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme ( çalışmaları yapılmaktadır. Orman köylerinde yaşayan köylü vatandaşlara, çoban, avcı ve arıcılara, öğrencilere, cezaevlerinde bulunan mahkumlara, kamu görevlilerine ve askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimleri verilmektedir. e Kamu spotları hazırlanarak görsel, yazılı ve sosyal medyada gösterimleri yapılmaktır. " İHA'lar yangın tespiti ve yönetiminde kullanılmaktadır.

• Yangın yönetiminde ve yangın riski tespitinde, yangın davranış modeli ve karar destek sistemi aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır.

" İnsansız mobil gözetleme kuleleri inşa edilerek ormanlarımız 7 gün 24 saat kameralar ile izlenmektedir. se Genç meşcere bakımları sezon öncesinde tamamlanmaktadır. e Yol kenarı bakımları yaptırılarak yangın riski azaltılmaya çalışılmaktadır. Strateji Geliştirme Başkanlığı e Orman yangınları adet ve alan olarak meteorolojik şartların etkisiyle her yıl değişkenlik gösterebilmektedir. Yangın önleme tesisleri (YARDOP) yapılarak ve mevcut tesislerin bakımı tamamlanarak çıkabilecek yangınların büyüme riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e Hava ve kara araçlarımızın yangınlara daha kısa sürede ve daha etkin bir şekilde müdahale edebilmesi için inşa edilen 4.796 havuz ve gölet kullanıma hazır hale getirilmektedir.

" Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır. e Orman yangın riskinin yüksek olduğu alanlarda, en kısa zamanda müdahale edecek şekilde ilk müdahale araçları, arazözler ve ekipler 1.700 farklı noktada konuşlandırılmıştır. e 2003 yılında ortalama 40 dakikayı bulan yangınlara müdahale süresi 2024 yılı itibarıyla 11 dakikaya kadar düşürülmüştür.

" Ülkemiz ormanlarının içerisinde başta yangınla mücadele olmak üzere, üretim, bakım, koruma ve diğer ormancılık faaliyetlerinde kullanılan yaklaşık 240 bin km orman yolunun bakımı yapılmış ve ulaşılabilir hale getirilmiştir. e Yerleşim yerleri arasında ulaşımı sağlayan ve orman içerisinden geçen yangın riski yüksek yolların kenarlarında, bakım budama, seyreltme ve temizlik çalışmaları ile yangınla mücadele tesisleri, yangın emniyet yol ve şeritlerinin bakımları yapılmıştır. e OOrmanlarımızın atıklardan temizlenmesi ve yol kenarlarındaki yanıcı maddelerin azaltılmasına yönelik 2024 yılında "Orman Benim" kampanyası başlatılmış olup 2025 yılında da devam etmektedir. e Orman Genel Müdürlüğümüzün orman yangınları, doğal afetler ve acil durumlara müdahale kabiliyetini artırmak amacıyla Orman Arama Kurtarma Ekipleri (ORKUT) kurulmuştur. Bu ekipler, yangın öncesi ve sonrası kurtarma operasyonlarını yürütmek, orman alanlarındaki arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek ve gerektiğinde diğer afetlere müdahale etmektedirler.

"e Bakanlığımız başta Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) olmak üzere, Jandarma, Milli Savunma Bakanlığı, Karayolları Genel Müdürlüğü ve belediyelerle iş birliği içerisinde çalışmaktadır.

Ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak, Bakanlığımız kullanımına sunulan ve orman yangınlarının çıkma olasılığının fazla olduğu bölgelerin günler öncesinden tahmin edilmesine imkân sağlayan MEUS (Meteorolojik Erken Uyarı Sistemi) başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. MEUS sistemi sayesinde yangın çıkma ihtimalinin fazla olduğu günlerde, riskli bölgelerde konuşlu yangınlarla mücadele unsurlarımız teyakkuz durumuna geçirilmekte ve olası orman yangınlarına daha kısa bir zaman periyodunda müdahale edilmektedir.

Bakanlığımızca yapılan sistem modemizasyonlarıyla yangına ilk müdahale süresi 11 dakikaya kadar düşürülmüştür.

Ülkemizde enerji nakil hatlarından kaynaklı meydana gelen orman yangınları toplam yangınların 903,5'lik bir orana tekabül etmektedir. Elektrik iletim şirketleri; sözleşme gereği elektrik nakil hatlarının ve bu hatların geçtiği güzergahın bakım ve temizliği ile sorumludur. Her yıl bu şirketler uyarılarak gerekli bakım çalışmaları yaptırılmakta ve gerektiğinde cezai Strateji Geliştirme Başkanlığı uygulamalar devreye sokulmaktadır. Enerji nakil hattı kaynaklı orman yangınlarıyla ilgili tazminat uygulamaları da mevcuttur.

Anayasamızın 169'uncu maddesinde; "Devlet, ormanların korunması ve sahalarının genişletilmesi için gerekli kanunları koyar ve tedbirleri alır. Yanan ormanların yerinde yeni orman yetiştirilir, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamaz. Bütün ormanların gözetimi Devlete aittir." hükmü gereğince, orman yangınlarından zarar gören tüm alanlar yılı içerisinde ağaçlandırma çalışmalarına konu edilerek yeniden ormanlaştırılmaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan