Orman yangınları ile mücadeleye ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Kamuoyuna yansıyan bazı iddialara göre; 2024 yılı içerisinde Orman Genel Müdürlüğü bünyesinde çok sayıda orman işçisi ve teknik personel emekliye ayrılmış ancak bu personel açığı yeterli ölçüde giderilemediği öne sürülmektedir. 2025 yılı itibarıyla emekli maaşlarında yaşanması beklenen düşüş nedeniyle birçok kurum çalışanı, uygun şartları taşıması sebebiyle erken emekliliği tercih etmiş ve bu durum teşkilatta ciddi bir insan kaynağı eksikliğine yol açmıştır.

Aynı kaynaklarda, yangınla mücadelede kullanılan araç başına düşen personel sayısının azaldığı, vardiyalı çalışmanın aksadığı ve yedek iş gücü eksikliği nedeniyle yangınlara müdahale kapasitesinin zayıfladığı belirtilmektedir. Yangınla mücadele gibi kritik bir alanda personel eksikliğinin yaşanması, kamuoyunda ciddi endişelere neden olmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bir diğer yandan, orman yangınlarına etkin müdahale için hayati öneme sahip orman yollarının yapımına yönelik ihalelerin ve sıklık bakımlarının, pek çok ilimizde, ödenek yetersizliği nedeniyle bu yıl gerçekleştirilemediği iddia edilmektedir. Bu yolların eksikliği, milyonlarca lira harcanarak alınan yangın söndürme araçlarının etkin kullanılmasını zorlaştırmakta ve yangına müdahaleyi geciktirmektedir. Sıklık bakımlarının yapılmaması ise kuru ağaç ve çalıların yangının yayılma hızını artırmasına neden olmaktadır.

Ayrıca, bu yıl yangın söndürme işçilerine yönelik alımların yapılmadığına dair kamuoyunda ciddi kaygılar bulunmaktadır. Mevsimlik ya da taşeron olarak çalıştırılan sınırlı sayıdaki yangın söndürme işçilerinin ise yeterli eğitim verilmeden sahaya gönderildiği iddia edilmektedir.

2018 yılında, orman köylüsünün orman yangınlarına müdahil olmasını zorunlu kılan mükelleflik (sisteminin kaldırılmasının, yangına karşı etkin müdahâleyi: : kısitladığı değerlendirilmektedir.

Son olarak 2020-2023 yılları içerisinde Orman Genel Müdürlüğünce kasasında 150 litrelik su tankı bulunan yangına hızla ilk müdahaleyi amaçlayan "çok sayıda" araç satın alındığı ve fakat bu araçların yangına ilk müdahale yerine orman işletme şeflerine makam aracı haline dönüştüğü iddiaları gündeme gelmektedir.

Orman yangınlarının hem çevresel hem ekonomik yıkıma yol açtığı ülkemizde, bu iddiaların açıklığa kavuşturulması büyük önem taşımaktadır. Bu çerçevede aşağıdaki soruların yanıtlanması kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi ve gerekli önlemlerin ivedilikle alınabilmesi açısından elzemdir.

SORULAR

1. 2024 ve 2025 yılı içerisinde Orman Genel Müdürlüğü bünyesinden kaç işçi emekli olmuştur?

2. 2024 ve 2025 yıllarında kaç adet orman yangın arazözü satın alınmıştır?

3. Emekli olan personelin yerine ve yeni alınan araçların ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kaç yangın söndürme işçisi istihdam edilmiştir?

4. Mevcut personel sayısı, hem emekli olan işçilerin yerini doldurmakta hem de yeni alınan araçları etkin kullanmakta yeterli midir?

5. Son 5 yıl içerisinde arazöz başına düşen personel sayısı kaçtır?

6. Yedek iş gücü eksiği nedeniyle orman yangınlarıyla etkin mücadelede edilemediği iddiası doğru mudur?

7. Ödenek © yetersizliği (nedeniyle (Orman içi yolların yapım ihalelerinin gerçekleştirilemediği iddiaları doğru mudur?

8. Orman yollarının yapımı için 2024 yılı yatırım bütçesinden ne kadar pay ayrılmıştır ve bu kaynak neden yeterli olmamıştır?

9. Ödenek yetersizliği nedeniyle sıklık bakımlarının gerçekleştirilemediği iddiaları doğru mudur?

10. 2020-2023 yılları arasında Orman Genel Müdürlüğü kaç adet yangına ilk müdahale aracı temin etmiştir?

11. Yangına ilk müdahale araçlarının orman işletme müdürlerine makam aracı olduğu ya da amacı dışında kullanıldığı iddiaları doğru mudur? Bu bağlamda bakanlığınız kurum içi denetleme yapmakta mıdır?

12. Bakanlığınız 2025 yılı yangınlarının kaç tanesinde ilk müdahale aracı kullanmıştır? Bakanlığınız bu araçlara yönelik olarak etkinlik verimlilik analizi yapmış mıdır?

13. 2024 ve 2025 yıllarında yangın söndürme işçilerine yönelik personel alımı yapılmış mıdır? Yapıldıysa kaç kişi alınmıştır ve bu alımlar hangi statülerde (mevsimlik, taşeron, kadrolu) gerçekleştirilmiştir?

14. 2024 ve 2025 yıllarında eğitimsiz personelin yangın bölgelerine sevk edildiği iddiaları doğru mudur?

15. 2018 yılında kaldırılan orman köylüsünün yangına müdahale mükellefiyeti sistemine ilişkin olarak, etki analizi yapılmış mıdır? Bu sistemin kaldırılmasının ardından yangınlara müdahale süresinde bir artış gözlemlenmiş midir?