Mardin'de bulunan Zinnar Bağları bölgesinde gerçekleştirilen yapılaşma çalışmalarına ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR

SORULAR

Mardin'in Artuklu ilçesine bağlı Zinnar Bölgesi, yüzyıllardır Süryani bağcılığına ev sahipliği yapan, geleneksel tarım biçimlerinin sürdürüldüğü, kültürel, tarihsel ve ekolojik açıdan son derece kıymetli bir bölgedir. Zinnar Bahçeleri yalnızca tarımsal üretim alanı değil; aynı zamanda çok kültürlü yaşamın, yerel hafızanın ve doğayla uyumlu yaşam biçimlerinin mekanıdır.

Ancak son yıllarda bu bölge, "eko-turizm" adı altında hızla yapılaşmaya açılmakta; villa projeleri, Bungalov tarzı oteller, lüks konut alanları ve yol genişletmeleriyle gündeme gelmektedir. Bu gelişmelerin, kamu yararından uzak, doğrudan rant amacı taşıdığı kamuoyuna yansıyan raporlarla ortaya konmuştur.

TMMOB Şehir Plancıları Odası (ŞPO) Diyarbakır Şubesi ve Mardin Temsilciliği tarafından hazırlanan ve geçtiğimiz günlerde kamuoyuna duyurulan raporda; Zinnar Bahçelerinin kültürel ve doğal bir miras olarak korunması gerektiği ifade edilmekte, buna karşılık yerel halkın mülkiyet ve kullanım haklarının gasp edildiği, bölgenin "turistik fetiş nesnesine" çevrildiği ve kentsel adaletsizliklerin derinleştiği vurgulanmaktadır.

Raporda ayrıca, bu süreçlerin yalnızca çevresel değil, kültürel ve toplumsal hafıza yıkımını beraberinde getirdiği belirtilmekte, kaçak yapılaşmalara karşı etkin denetim ve müdahale çağrısı yapılmakta, Zinnar Bahçelerinin bir doğal ve kültürel sit alanı olarak tescillenmesi gerektiği ifade edilmektedir.

Bu bağlamda;

1. Zinnar Bahçelerinde yürütülen yapılaşma ve "eko-turizm" adı altındaki projelere Bakanlığınız tarafından verilen herhangi bir onay veya ruhsat bulunmakta mıdır?

2. Söz konusu bölgede imar planı değişiklikleri yapılmış mıdır? Yapıldıysa bu değişikliklerin tarihleri, kapsamı ve dayanakları nelerdir?

3. Bölgede gerçekleştiği iddia edilen kaçak yapılaşmalara ilişkin Bakanlığınız veya ilgili kurumlarca herhangi bir denetim yapılmış mıdır? Yapıldıysa bu denetimlerin sonuçları nelerdir?

4. Yerel halkın mülkiyet haklarının ve kullanım alanlarının daraltıldığı, bağların imara açılarak el değiştirdiği yönündeki iddialar hakkında Bakanlığınızca başlatılmış bir inceleme veya soruşturma var mıdır?

5. Zinnar Bahçelerine dair gelişmeler sürecinde, bilim insanları, meslek odaları, sivil toplum örgütleri ve yerel halk ile herhangi bir katılımcı planlama süreci yürütülmüş müdür?

6. Bakanlığınız, Zinnar Bahçelerinin kültürel ve doğal sit alanı olarak tescillenmesini sağlayacak şekilde, ilgili Koruma Kurulu nezdinde herhangi bir başvuru yapmayı veya süreci başlatmayı planlamakta mıdır?

CEVAPLAR

Bakanlığımızca uluslararası sözleşmeler kapsamında biyoekolojik, jeolojik, jeomorfolojik ve peyzaj değeri yüksek alanlarda uzmanlar tarafından Dört Mevsim Ekolojik Temelli Bilimsel Araştırma Raporları hazırlanmaktadır.

Bu kapsamda ülkemizdeki kaynak değeri yüksek alanlar ve bu alanlardaki tehditler bilimsel yöntemlerle belirlenerek bu alanların korunan alan olarak ilan edilmesi ile koruma kullanma dengesi gözetilerek sürdürülebilir (yönetimi (o sağlanmaktadır. Bu doğrultuda Mardin İli içerisinde de birçok doğal sit alanı Bakanlığımızca tespit ve tescil edilmiştir.