Samsun'un Alaçam ilçesinde bulunan Dürtmen Dağı'nda açılması planlanan bir madenin çevresel etkilerine ilişkin
Kaynak göster
Murat Çan (CHP), 15 Ağustos 2025 tarihinde 7/32744 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 23 Eylül 2025).
Murat Çan (CHP, Samsun). “Samsun'un Alaçam ilçesinde bulunan Dürtmen Dağı'nda açılması planlanan bir madenin çevresel etkilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32744, 15 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32744-samsun-un-alacam-ilcesinde-bulunan-durtmen-dagi-nda-acilmasi-planlanan-bir-madenin-cevrese (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/990e2792-ef74-4f84-b729-0198bc0f6dd6
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 39 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Enerji ve Tabii kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Murat ÇAN Samsun Milletvekili
Samsun'un Alaçam ilçesi sınırları içerisinde yer alan ve bölge halkı tarafından doğal zenginlikleri, orman varlığı, su kaynakları ve biyolojik çeşitliliğiyle bilinen Dürtmen Dağı'nda, Kanadalı Centerra Gold adlı madencilik şirketine maden arama ruhsatı verildiği iddiaları kamuoyunda ciddi endişe yaratmıştır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Dürtmen Dağı yalnızca Alaçam ve çevresinin değil, bölge ekosisteminin bütününü etkileyen önemli bir su ve yaşam kaynağıdır. Bu alanda yapılacak her türlü madencilik faaliyeti, geri dönülemez doğa tahribatına yol açabileceği gibi, tarım, hayvancılık ve içme suyu kaynaklarını da tehdit edecektir.
Bölge halkının rızası ve yerel yönetimlerin bilgisi dışında verildiği öne sürülen bu ruhsatın, çevresel etkileri ve hukuki süreci hakkında kamuoyunun bilgilendirilmesi elzemdir.
Bu bağlamda:
SORULAR
Kanadalı Centerra Madencilik Şirketine, Samsun'un Alaçam ilçesi Dürtmen Dağı bölgesinde maden arama veya işletme faaliyetinde bulunmak üzere herhangi bir ruhsat verilmiş midir?
Ruhsat verildiyse, bu ruhsat hangi tarihte, hangi koşullar altında, hangi alanları kapsayacak şekilde verilmiştir?
Ruhsat verilen alan orman, tarım arazisi veya su kaynaklarını içeren bir bölge midir? ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) süreci işletilmiş midir?
Söz konusu faaliyetlerin Dürtmen Dağı ekosistemine, yeraltı ve yerüstü su kaynaklarına, bölgedeki flora-fauna yapısına etkileri konusunda herhangi bir bilimsel değerlendirme yapılmış mıdır?
Bölgede yaşayan yurttaşların, yerel yönetimlerin veya sivil toplum kuruluşlarının bu proje hakkında bilgilendirilmesi sağlanmış mıdır? Halkın görüşü alınmış mıdır? Samsun'un içme suyu kaynaklarına ve tarımsal üretimine potansiyel etkileri göz önüne alındığında, Bakanlığınız bu projeye ilişkin nasıl bir denetim mekanizması öngörmektedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
28-3 7-32744
Maden sahalarında arama ve işletme ruhsat süreçlerinden sonra ruhsat sahipleri tarafından madencilik faaliyetlerine başlanabilmesi için "işletme izni" alınması gerekmekte olup, mevcut sahaların çok küçük bir alanına tekabül eden ve fiili olarak madencilik faaliyetinin yürütüldüğü alanı ifade eden işletme izinli alanlarda faaliyete başlanabilmesi için izin alanına yönelik olarak 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7'nci maddesinde belirtilen; mülkiyet izninin (orman/mera/tapulu arazi vb.), ÇED Belgesi'nin, İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatı'nın ve ilgili Bakanlık/Kurumlardan alınması zorunlu olan diğer tüm izinlerin (Sit, Milli Parklar, Turizm Bölgeleri Alanları ve Merkezleri ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve duyarlı bölgeler için vb.) tamamlanması gerekmektedir.
Yapılacak olan madencilik faaliyetinin çevreye olan etkilerinin yerel halkla beraber ilgili kurumlarca etraflıca değerlendirildiği söz konusu izin süreçlerini tamamlayamayan hiçbir ocağın açılmasına ise Bakanlığımızca müsaade edilmemekte olup, bu bağlamda tek başına arama ve/veya işletme ruhsatına sahip olunması fiili olarak madencilik faaliyetlerinin başlatılabilmesi için yeterli olmamaktadır.
Bu bilgiler ışığında Samsun ilimizin Alaçam ilçesi dahilinde bulunan alanda Önergeye konu maden şirketi adına düzenlenmiş herhangi bir arama veya işletme ruhsatı bulunmamaktadır.
Madencilik faaliyetlerine yönelik çevresel etkilerin değerlendirilmesi hususu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ÇED Yönetmeliği kapsamında yürütülmektedir. ÇED sürecinde; madencilik faaliyetlerinin ekolojiye, tarıma, sosyo-ekonomiye, havaya, su kaynaklarına, toprağa vb. olan etkileri kapsamlı bir şekilde ele alınmakta olup, bu çerçevede Önerge içeriğinde yer alan ve diğer bakanlıkların görev alanına giren diğer hususlara ilişkin ilgili kurum/kuruluşlardan görüş alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.