Bazı okulların kayıt parası istediği iddialarına ilişkin
Kaynak göster
Sabahat Erdoğan Sarıtaş (DEM Parti), 21 Ağustos 2025 tarihinde 7/32983 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 42 gün sonra, 2 Ekim 2025).
Sabahat Erdoğan Sarıtaş (DEM Parti, Siirt). “Bazı okulların kayıt parası istediği iddialarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/32983, 21 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-32983-bazi-okullarin-kayit-parasi-istedigi-iddialarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1b388359-25f4-4125-8389-0198d100bf86
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96 ile 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Anayasa'nın 42'nci maddesi uyarınca "Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz" ve "İlköğretim kız ve erkek bütün vatandaşlar için zorunludur ve Devlet okullarında parasızdır". Ancak uygulamada, okul kayıt dönemlerinde velilerden "bağış" adı altında zorunlu ücretler talep edilmesi, parasız eğitim hakkını fiilen ortadan kaldırmaktadır.
Siirtte, Şehit Polis Hayrettin Şişman Anaokulu'nda velilerden kayıt başına 2.000 TL alındığı, bu parayı ödemeyen öğrencilerin kayıtlarının açılmadığı yönünde iddialar, veliler tarafından | dekontlarla birlikte gündeme taşınmıştır. Bu durum, yalnızca yerel bir sorun değil, ülke genelinde yaygın bir uygulamaya dönüşmüştür.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Nitekim, Eskişehir'de velilerden başka okullara kayıt için 5 bin TL ile 80 bin TL arasında değişen ücretler talep edildiği, basına yansımıştır. Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf Tekin, önceki açıklamalarında "Asla ve kata kayıt parası, kayıt ücreti ya da sınıf seçimi için ücret alınması mümkün değildir?" demiş olsa da sahadaki uygulamalar bunun tam tersini göstermektedir. Kayıt parası adı altında yapılan zorunlu ödemeler, yalnızca eğitim hakkına değil, eşitlik ilkesine de aykırıdır. Maddi imkânı olmayan aileler çocuklarını istedikleri okullara gönderememekte, bu durum sosyal adaletsizliği derinleştirmektedir.
Eğitim, sosyal devletin temel görevlerinden biridir. Okulların temizlik, güvenlik ;kırtâsiye gibi giderlerinin velilerden karşılanması, devletin yükümlülüklerini velilere devretmesi anlamına gelmektedir. Parası olmayan öğrencilerin eğitim hakkına erişimi engellenemez. Bu nedenle, söz konusu iddiaların araştırılması, varsa sorumlular hakkında idari işlem yapılması ve bu tür uygulamaların önüne geçilmesi zorunludur.
Bu bağlamda;
SORULAR
Siirt Şehit Polis Hayrettin Şişman Anaokulu'nda velilerden kayıt başına 2.000 TL alındığı ve ödemeyen öğrencilerin kayıtlarının açılmadığı iddialarına ilişkin Bakanlığınızca herhangi bir inceleme başlatılmış mıdır?
Son beş yıl içinde, okul kayıt dönemlerinde "bağış" veya "kayıt parası" adı altında ücret talep eden okul yöneticileri hakkında kaç idari soruşturma yürütülmüştür? Bu soruşturmaların kaçı ceza veya görevden alma ile sonuçlanmıştır?
Siirt ve Eskişehir başta olmak üzere Türkiye genelinde, okul kayıtları için velilerden ücret talep edildiği iddiaları doğru mudur?
Bakanlığınız, kayıt parası uygulamasının önüne geçmek için hangi denetim mekanizmalarını devreye sokmuştur?
2024-2025 eğitim-öğretim yılında, devlet okullarının temizlik, güvenlik ve kırtasiye ihtiyaçları için bütçeden ayrılan ödenek ne kadardır?
Bu ödenek, tüm okulların ihtiyacını karşılamaya yeterli midir? Değilse, neden velilerden para toplanmasına göz yumulmaktadır?
Adrese dayalı okul kayıt sistemi, uygulamada hangi illerde ve ne ölçüde işlevsiz hale gelmiştir? Bu konuda güncel bir raporunuz var mıdır?
"Parasız eğitim hakkı"nın fiilen uygulanabilmesi için 2025 yılı içinde herhangi bir yasal veya idari düzenleme yapmayı planlıyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
(329858
| MH 33083 İlgi : a) 14/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1681441 sayılı yazınız. - 5/272685 b)27/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1687203 sayılı yazınız. 2) 273086
©) 03/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1691507 sayılı yazınız. H 223088
ç) 03/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1692096 sayılı yazınız. pu 22091
d) 08/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1693983 sayılı yazınız. MH 23171 y4 33172.
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN'ın 7/32058, Kayseri Milletvekili M. Baki ERSOY'un 7(32515, Siirt Milletvekili Sabahat ERDOĞAN SARITAŞ"ın 7/32983, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN"ın 7/32984 ve 7/33091, Şanlıurfa Milletvekili Mahmut TANAL ın 7/32988 ve 7(33085, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'"nın 7/33083 ve 7/33172, Tekirdağ Milletvekili Selcan TAŞCI'nın 7133086, Şırnak Milletvekili Mehmet Zeki İRMEZ"in 7/33088 ile İstanbul Milletvekili Gökhan GÜNAYDIN "ın 7/33171 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (27 Sayfa) e-posta; sgb(ğmeb.gov.tr Telefon: (0312) 4132738
Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN
. . - YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı PO
7122923 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Bakanlığımıza bağlı okul ve kurumları denetleme yetkisi; 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Teftiş Kurulu Başkanlığı" başlıklı 320'nci maddesinin (ç) fikrasında yer alan "Bakanlık teşkilatı ve personeli ile Bakanlığın denetimi altındaki her türlü kuruluşun faaliyet ve işlemlerine ilişkin olarak, usulsüzlükleri önleyici, eğitici ve rehberlik yaklaşımını ön plana çıkaran bir anlayışla, Bakanlığın görev ve yetkileri çerçevesinde denetim, inceleme ve soruşturma iş ve işlemlerini yapmak" hükmü ile Teftiş Kurulu Başkanlığına; "Taşra Teşkilatı" başlıklı 327'nci maddesinin 3'üncü fıkrasında yer alan "İ/ milli eğitim müdürlüklerinde 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 24 üncü maddesi uyarınca eğitim müfettişi ve eğitim müfettiş yardımcısı istihdam edilebilir. hükmü ile de il milli eğitim müdürlüklerine verilmiş olup hazırlanan çalışma programları doğrultusunda denetimler yürütülmektedir.
Denetimler esnasında ya da ihbar ve şikâyetlere bağlı olarak mevzuata aykırı eylemde bulunduğu iddia/tespit edilen personel hakkında, bakanlık/valilik makamından alınan Olur'a istinaden müfettişler marifetiyle inceleme-soruşturma başlatılmakta, iddiaların doğrulanması halinde sorumluluğu bulunanlar hakkında durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre ilgili mevzuat maddelerinde belirlenen yaptırımlar teklif edilmektedir.
Soru önergesine konu okul idaresince aidat/bağış alındığı iddiaları ile ilgili Siirt Valiliğinin 10.09.2024 tarihli ve 113467570 sayılı onayı ile başlatılan inceleme devam etmektedir.
2025-2026 eğitim öğretim yılı için 49 bin 578 kadrolu temizlik personeline ek olarak 70.000 Toplum Yararına (TYP) katılımcısı okullarımızın temizlik, bakım ve onarım hizmetlerini yürütmek üzere göreve başlamış olup toplam 119.578 temizlik personeli ile hizmet sunulmaktadır. Okulların tüketime (kırtasiye, temizlik, bakım, onarım, elektrik, su vb.) yönelik mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödenekler; 7535 No.lu 2025 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu-2025-2027 Yılları Ekonomik Sınıflandırma Cetvelleri içinde yer alan Milli Eğitim Bakanlığı Ödenek Cetvelinin E.03.02-Tüketime Yönelik Mal ve Malzeme Alımları kalemi kapsamında belirlenmiş olup kurumların bağlı bulundukları genel müdürlükler tarafından ihtiyaç ve talep doğrultusunda kullandırılmaktadır.
Adrese dayalı kayıt sistemi, Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Kayıt zamanı ve kayıt yaşı" başlıklı 11. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Okul öncesi eğitim ve ilköğretim kurumlarında yeni kayıtlar, temmuz ayının ilk iş gününde başlar. Kayıt işlemi, 23/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu hükümlerince oluşturulan ulusal adres veri tabanındaki yerleşim yeri adres bilgileri esas alınarak, e-Okul sistemi üzerinden yapılır. (Değişik cümle:RG-17/1/2025-32 785) İhtiyaç duyulması halinde kayıt işlemleri sırasında veliden su, elektrik veya doğalgaz kullanımına ait Jatura istenebilir. " hükümleri çerçevesinde titizlikle yürütülmektedir.