Mevsimlik tarım işçilerinin sorunlarına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 332 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasası'nın 98'inci maddesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96'ncı maddesi gereğince Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sn. Vedat IŞIKHAN tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Türkiye'nin birçok bölgesinde olduğu gibi Çukurova'da da mevsimlik tarım işçileri, tarımsal üretimin bel kemiğini oluşturmaktadır. Ancak bu işçiler, Cumhuriyet tarihinin en ağır güvencesizlik koşulları altında yaşam mücadelesi vermektedir.
Tarım işçilerinin büyük çoğunluğu sigortasız, sendikasız, asgari ücretin altında, barınma ve sağlık imkânlarından yoksun biçimde çalışmaktadır. İşçiler sabahın erken saatlerinden geç vakte kadar çalışmakta, çoğu zaman temel gıda giderlerini dahi kendi cebinden karşılamaktadır. Günlük 900 TL yevmiye, enflasyon etkisiyle reel olarak 400 TL seviyesine düşmüştür.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu tablo yalnızca bir ücret meselesi değil, çalışma hayatının dışına itilmiş bir toplumsal kesimin dramıdır. Tarım işçileri ne 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'ndan tam olarak yararlanabilmekte, ne 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında hak iddia edebilmektedir.
Çukurova'da yaşanan grev sadece bölgesel bir ücret meselesi değil, tarım sektöründeki yapısal güvencesizlik, kayıt dışılık ve aracılık sisteminin yarattığı derin sosyal sorunların bir göstergesine dönüşmektedir.
Bu nedenle her yıl on binlerce kişi kayıt dışı, sağlıksız ve denetimsiz koşullarda çalışmakta; iş kazaları, barınma sorunları ve çocuk işçiliği vakaları yaşanmaktadır. Tarım işçiliği, modern bir emek alanı haline getirilemediği sürece, Türkiye tarımı hem emek kaynağını hem verimliliğini kaybetmeye devam edecektir.
Bu bağlamda;
I. Mevsimlik tarım işçilerinin sigortalı ve kayıtlı çalışmasını sağlamak için Bakanlığınızın yürüttüğü bir proje veya düzenleme mevcut mudur?
SORULAR
Çukurova'daki grev sürecinde Bakanlığınız işçi-işveren arabuluculuğunda rol almış mıdır?
Mevsimlik tarım işçilerinin sosyal güvenlik kapsamına alınabilmesi için ayrı bir statü tanımlanması düşünülmekte midir?
Tarım işçilerinin yıllık sözleşmelerle değil, sürekli sosyal sigorta kapsamında çalışabilmesi için "Tarım Emek Yasası" çıkarılması gündeminizde midir?
Tarım işçileri için mevsimlik sigorta primi indirimi gibi ekonomik teşvik planlanmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o :21.10.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1720765 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Adana Milletvekili Sayın Ayyüce TÜRKEŞ TAŞ tarafından yöneltilen 7/34959 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Ülkemizin çalışma hayatını düzenleyen Bakanlığımız çalışma hayatında insana yakışır iş anlayışının yaygınlaştırılması ve iş yerlerinde şiddete sıfır tolerans gösterilmesi hususlarına önem vermekte ve bu konuda politikalar üretmektedir.
Mevsimlik Tarım İşçileri konulu 2024/5 sayılı Genelge 27/4/2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olup bu kapsamda Mevsimlik Tarım İşçileri Projesi uygulanmaya devam etmektedir. Bakanlığımız koordinasyonunda yürütülen söz konusu Genelge ile mevsimlik tarım işçisi vatandaşlarımızın ve ailelerinin yaşadıkları sorunların giderilmesi için ilgili kurumların görev ve sorumlulukları belirlenmiş olup il düzeyinde alınacak tedbirler ise valiliklerce ilan edilmekte ve tüm bu tedbirlere yönelik çalışmalar valilerin gözetim ve denetiminde yürütülmektedir.
Bununla birlikte, 2019 yılından itibaren toplumun farklı kesimlerinin kayıtlı istihdamın önemi ile sosyal güvenlik hak ve yükümlülükleri konularında bilgilendirilmelerinin sağlanması, ülke genelinde yapılacak olan rehberlik faaliyetlerinin standardizasyonunun sağlanması amacıyla her yıl Bilgilendirme ve Rehberlik Programı hazırlanmaktadır.
Söz konusu program kapsamında mevsimlik tarım işçilerinin sosyal güvenliklerinin sağlanması
(METİP) kapsamında kurulan sosyal çadırlarda bilgilendirme faaliyetleri Bilgilerinize arz ederim.
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68