Malatya'nın Doğanşehir ilçesinde imar planı kapsamında yürütülen parselasyon işlemlerine ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

-Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Yurdagül GÜNEŞ Tel: 410 14 46

SAYIN CELAL FIRAT'IN 124367 TBMM 7/34967 ESAS SAYILI &K 78 YAZILI SORU ÖNERGESİNE

İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI

SORULAR

Malatya ili Doğanşehir ilçesinde, 21.05.2025 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından resen onaylanan İmar Planı kapsamında yürütülen parselasyon işlemleri, ciddi toplumsal ve hukuki sorunlara yol açmıştır.

Söz konusu planın askıya çıkarılmadan, meclis ve encümen kararı alınmadan ve vatandaşlar bilgilendirilmeden doğrudan Tapu ve Kadastro İlçe Müdürlüğü üzerinden uygulamaya konulduğu anlaşılmaktadır. Vatandaşlara ait imarlı ve iskânlı tapulara ham arazi muamelesi yapılmış, yüksek oranlı (9635-45) Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) kesintileri uygulanmış, buna karşın kamu idaresine ait taşınmazlardan herhangi kesinti yapılmamıştır.

Öyle ki deprem sonrası atalarından kalma arazilerine kendi imkanları ile ev yapan vatandaşların dahi arsalarına el konulmuş, başka şahıslara geçirilmiş, evleri parçalanmış, 640'a yakın arsanın tapusu belediyeye geçmiş, 2000'e yakın hak sahibinin kendi arsaları, evleri, arazileri tarım alanları hukuksuzca ellerinden alınmıştır.

Vatandaşlar, Suriye iç savaşı nedeniyle Türkiye'ye gelen ve daha sonra dönenlerin evlerine kavuştuğunu ancak, 6 Şubat depremi nedeniyle evleri yıkılanların veya arsa ve arazi sahiplerinin kendi tapulu yerlerinden kovulduklarım, Belediye'ye yapılan 700'e yakın başvurunun ise dikkate alınmadığım belirmektedirler.

Bu durum, Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesinin, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun ve Danıştay içtihatlarının açık ihlalidir. Ayrıca Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nca tescilli SİT alanlarının da göz ardı edildiği iddiaları bulunmaktadır.

İmar planı süreci, 6 Şubat depremleri sonrasında oluşan mağduriyetleri gidermek yerine, vatandaşların elindeki tapulu mülklerin parçalara bölünmesi, yeni hissedarlarla paylaşılması ve belediyeye gelir yaratma aracı haline getirilmesi gibi sonuçlar doğurmuştur. Bu uygulama, Doğanşehir'de derin toplumsal huzursuzluk yaratacaktır. Bu durum "İmar Planına Hayır-Doğanşehir İnisiyatifi" adıyla geniş bir sivil direnişi doğurmuştur.

Bu bağlamda;

1. Malatya/Doğanşehir ilçesinin İmar Planı'nın askıya çıkarılmadan doğrudan Tapu Kadastro Müdürlüğüne gönderilmesinin hukuki dayanağı nedir? Bu uygulamayı kim veya hangi makam yapmaktadır?

2. Vatandaşların rızası alınmadan yapılan DOP kesintilerinin oranı ve toplam yüzölçümü nedir? Bu kesintiler hangi parsellerde uygulanmıştır?

3. DOP kesintisiyle elde edilen alanların, belediye adına tescil edilip satıldığı veya gelir yaratmak amacıyla kullanıldığı iddiaları doğru mudur?

4) 7452 sayılı Kanun'un amacı depremzedelere konut sağlamak iken, bu plan kapsamında kamuya arsa üretimi bahanesiyle mülkiyet aktarımı yapılması, Bakanlığınızın bilgisi ve onayı dahilinde midir?

5) Kültür ve Tabiat Varlıkları Kurulu tarafından SİT alanı olarak tescillenen bölgelerin imar planında yok sayıldığı doğru mudur?

6) Bakanlığınız, bu süreçte yerel halkın bilgilendirilmemesi ve demokratik katılımın engellenmesi konusunda herhangi bir inceleme başlatmış mıdır?

7) Mevcut imarlı, iskânlı ve tapulu taşınmazlarda yeniden imar uygulaması yapılması, kazanılmış hakların ihlali değil midir?

8) Vatandaşların tapularında tanımadıkları kişilerle zorunlu hissedar yapılmaları hangi yasal gerekçeyle meşrulaştırılmaktadır?

9) Bu hukuksuz uygulama acilen Bakanlığınız tarafından iptal edilecek midir?

CEVAP

Malatya ili, Doğanşehir ilçesinde, imar uygulama dosyası, Doğanşehir belediyesi ile Malatya Büyükşehir Belediyesince müştereken hazırlanarak onaylanmak üzere Bakanlığımıza gönderilmiştir. Söz konusu alanda üç ayrı etapta hazırlanan imar uygulaması dosyaları Bakanlığımızca 21.05.2025 tarihinde onaylanmıştır.

Gerek Malatya Büyükşehir Belediyesi ve Doğanşehir Belediyesi ile yapılan görüşmelerde, gerekse Malatya Büyükşehir Belediyesi aracılığıyla iletilen dilekçeler ile vatandaşlarımızın açmış oldukları davalarda dile getirdikleri şikayetlerin büyük bir kısmının, Bakanlığımızca onaylanan imar uygulamaları üzerinden giderilmesinin bu aşamada mümkün olmadığı ve tesis edilen imar uygulamalarının da vatandaş nezdinde büyük ölçüde memnuniyetsizliğe sebep olduğu mütalaa edildiğinden; 11.11.2025 tarih ve 14011269 sayılı Bakanlık Makam Olur'u iptal edilmiş olup, uygulama öncesi duruma geri dönülmesi işleminin başlatılması ilgili kurumlara bildirilmiştir.

Bu kapsamda, tapu tescil işlemlerinin geri alınması ve geri dönüşün sağlanması için Malatya Büyükşehir Belediyesinin geri dönüşüm işlemlerini tamamlayarak Bakanlımıza sunmaları beklenmektedir.