Kırşehir'de faaliyet gösteren madenlerin Seyfe Gölü'ne etkilerine ilişkin
Kaynak göster
Ahmet Şık (TİP), 20 Ekim 2025 tarihinde 7/35568 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 225 gün sonra, 2 Haziran 2026).
Ahmet Şık (TİP, İstanbul). “Kırşehir'de faaliyet gösteren madenlerin Seyfe Gölü'ne etkilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35568, 20 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35568-kirsehir-de-faaliyet-gosteren-madenlerin-seyfe-golu-ne-etkilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f3b5112f-8ac5-49de-93ec-019a05a9c681
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 225 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. ve 99. Maddeleri gereğince Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafınd yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Kırşehir ili ve çevresinde planlanan maden projeleri, bölgenin en önemli sulak alanlarından biri olan Seyfe Gölü'nün ekolojik dengesini, Kızılırmak Havzası'nın su kaynaklarını ve tarım— hayvancılık faaliyetlerini ciddi biçimde tehdit etmektedir. Uluslararası öneme sahip bu ekosistemlerin korunması yalnızca bölgesel değil, ulusal ve uluslararası bir yükümlülüktür. Buna rağmen, maden faaliyetlerine ilişkin izin süreçlerinde doğa koruma ve kamu yararı ilkelerinin göz ardı edildiği yönünde ciddi kaygılar bulunmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Kırşehir ili sınırlarında hâlihazırda ruhsat verilen ve işletme aşamasında olan maden sahalarının toplam sayısı ve kapladığı alan nedir?
Bu maden sahalarından kaçı Seyfe Gölü Sulak Alanı'nın koruma zonları (mutlak koruma, tampon, ekolojik etkilenme alanı vb.) içinde veya bu alanlara komşu konumdadır?
Seyfe Gölü, Ramsar Sözleşmesi kapsamında uluslararası öneme sahip bir sulak alandır. Bu statü dikkate alınarak söz konusu maden projeleri için Bakanlığınızca herhangi bir çevresel uygunluk veya sakınca değerlendirmesi yapılmış mıdır?
Söz konusu projeler için 'Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) gerekli değildir! kararlarının verilme sürecinde Tarım ve Orman Bakanlığı'nın görüşü alınmış mıdır? Alındıysa bu görüşün içeriği nedir?
Maden faaliyetlerinin yeraltı suyu rejimi ve içme suyu kaynakları üzerindeki etkilerine ilişkin bilimsel bir çalışma yapılmış mıdır? Yapıldıysa kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
Kırşehir'in verimli tarım arazilerinde yürütülen veya planlanan maden faaliyetleri nedeniyle tarımsal üretimden çıkan toplam alan nedir? Bu durumdan kaç çiftçi doğrudan etkilenmektedir?
Bakanlığınız, madencilik nedeniyle hayvancılık faaliyetlerinde yaşanan mera kayıplarını veya hayvansal üretimdeki azalmayı izlemekte midir? Bu konuda herhangi bir telafi programı yürütülmekte midir?
Maden projelerinin Kızılırmak Havzası'na olası kirlilik riskine karşı havza bazlı koruma planları güncellenmiş midir? vo 2556Ğ
Seyfe Gölü'nde son 10 yılda kaydedilen su seviyesi ve kuş popülasyonu değişimleri nelerdir? Bu değişimlerin maden faaliyetleriyle ilişkisi üzerine Bakanlığınızca yürütülen bir inceleme var mıdır?
Tarım, su ve ekosistem bütünlüğü gözetilmeden verilen maden izinleri sonucu oluşacak çevresel tahribatın geri dönüşü mümkün değildir. Bakanlığınız bu riskleri önlemek üzere Seyfe Gölü ve çevresinde yeni maden ruhsatı verilmemesi yönünde bir politika geliştirmeyi planlamakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında hangi sınıf tarım arazisinin hangi şartlarda, hangi yatırımlar için tarım dışı amaçla kullanılacağı düzenlenmiş olup birinci derecede önemli tarım arazilerinin tarım dışı amaçla kullanılması engellenmiş ve korunması sağlanmıştır.
5403 sayılı Kanun kapsamında yapılacak faaliyetten dolayı çevre tarım arazilerinin zarar görmesini engellemek amacıyla "Toprak Koruma Projesi" hazırlattırılmakta, yine aynı Kanun kapsamında tarım arazilerinin izinsiz olarak amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi durumunda idari yaptırımlar uygulanmaktadır.
Ayrıca Bakanlığımız tarafından tarımsal üretim potansiyeli yüksek olmasına karşın, erozyon, kirlenme, amaç dışı veya yanlış kullanımlara maruz kalan ovalar 5403 sayılı Kanun'un 14"üncü maddesi kapsamında koruma altına alınmaktadır.
Bu kapsamda 73 ilde 468 adet olmak üzere toplamda 9,5 milyon hektar alan büyük ova koruma alanı olarak ilan edilmiştir.
Büyük Ova Koruma Alanı sayısının 500 adede çıkarılması için çalışmalarımız devam etmektedir.
Seyfe Gölü Sulak Alanı Tampon Bölgesi sınırları içerisinde Sulak Alanların Korunması Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda 2 alanda ruhsat izni verilmiştir. Ayrıca Tampon Bölge sınırlarının yaklaşık 3.500 metre dışında 1 alanda daha maden sahası bulunmaktadır.
Seyfe Gölü'nde gerçekleştirilecek tüm faaliyetler Sulak Alanların Korunması Yönetmeliği hükümlerince değerlendirilmektedir.
Bakanlığımızca Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) görüşleri hazırlanırken, ilgili/bağlı birimlerin görev ve sorumluluk alanları dahilinde yürüttükleri faaliyetler kapsamında gerekli değerlendirmeler yapılmaktadır.
Maden faaliyetlerinin yer altı suyu rejimi ve içme suyu kaynakları üzerindeki olası etkileri, ÇED aşamalarında incelenmekte ve gerekli tedbirler alınmaktadır.
Kırşehir özelinde değerlendirildiğinde; Kızılırmak Havzası, Kırşehir Alt Havzası, Kılıçözü Bölümü ve Seyfe Alt Havzası, yer altı suyu tahsislerine kapalı olup bu alanlarda yapılacak faaliyetlerde yer altından su çekilmesine müsaade edilmemektedir.
Su Yönetimi Genel Müdürlüğümüz tarafından Ülkemizdeki tüm yer üstü ve yeraltı su kaynaklarımızın korunması, iyileştirilmesi ve sürdürülebilir kullanımının sağlanması amacıyla havza ölçeğinde planlama çalışmaları yürütülmektedir.
Bu planlardan biri olan Nehir Havza Yönetim Planlarında yer üstü ve yeraltı su kütlelerinin üzerindeki noktasal, yayılı ve hidromorfolojik bütün baskı ve etkiler belirlenerek, suyun miktar ve kalite durumları ortaya konulmakta, atık suların yeniden kullanımı, yer altı suyu yapay besleme çalışmaları, su verimliliği vb. konularda tedbirler, maliyetler ve bu tedbirlerden mesul kurumlar belirlenmektedir.
Bu kapsamda Kızılırmak Havzası'nda kalan Kırşehir ilinde Su Yönetimi Genel Müdürlüğümüz tarafından Nehir Havza Yönetim Planının hazırlanması çalışmalarına devam edilmekte olup Planın 2026 yılında tamamlanması planlanmaktadır.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı
Bakanlığımızca mera, yaylak ve kışlakların ıslah edilerek otlatma kapasitelerinin artırılması, ot kalitesinin iyileştirilmesi, toprak muhafaza tedbirleri uygulanarak erozyonun önlenmesi ve kaliteli kaba yem ihtiyacının karşılanması amacıyla, "Çayır Mera Islah ve Amenajman Projeleri" uygulanmaktadır. Bu kapsamda 15.04.2026 tarihi itibarıyla ülke genelinde 26,6 milyon dekar alanda 3.378 adet proje uygulanmış olup Kırşehir ilinde de 110.540 dekar alanda toplam 25 adet Çayır Mera Islah ve Amenajman Projesi uygulanmıştır.
Bakanlığımızca Seyfe Gölü'nde Kış Ortası Su Kuşu sayımı yapılmakta ve gerekli tedbirler alınmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan