İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/35724 GEÇ CEVAPLANDI · 159 GÜN

Bolu ilinde yürütülen bazı projeler için ÇED gerekli değildir kararı verilmesine ilişkin

Kaynak göster

Perihan Koca Doğan (DEM Parti), 23 Ekim 2025 tarihinde 7/35724 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 159 gün sonra, 31 Mart 2026).

Perihan Koca Doğan (DEM Parti, Mersin). “Bolu ilinde yürütülen bazı projeler için ÇED gerekli değildir kararı verilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/35724, 23 Ekim 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-35724-bolu-ilinde-yurutulen-bazi-projeler-icin-ced-gerekli-degildir-karari-verilmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/59c0781a-a167-4f71-a3b0-019a153ed147

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 159 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM

© tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. ile 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 22.10.2025.

Perihan KOCA Mersin Milletvekili

Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bolu Yedigöller, Abant ve Uzunlar Gölü çevresinde toplam altı proje için onay ve başvuru süreçleri tamamlandığına dair bilgiler yerel ve ulusal basında yer almıştır. Bu projeler, taş ocağı, kömür ocağı ve rüzgâr enerji santrali gibi işletmelerden oluşmaktadır.

• Bilgileri teyit eden bir açıklama da Bolu Valiliği'den gelmiştir. Valilik, Göynük ilçesinin

Çamlıca köyü mevkiinde yaklaşık 10 hektarlık ormanlık alanda taşocağı kurulacak açıklaması yapmıştır. Söz konusu proje için "ÇED gerekli değildir" kararı verilmiştir.

Bolu Merkez Müstakimler köyünde, Kumsan Nakliyat tarafından planlanan taş ocağı projesisn de tamamen ormanlık alan içerisinde yer aldığı ifade edilmiştir. Saha, Abant Gölü'nden doğan Büyüksu Çayı'na yalnızca 100 ila 200 metre mesafe yakınında yer almaktadır. Projenin, Mengen Çayı, Abant Deresi, Filyos ve Devrek çayları ile Gökçesu beldesine de yakın olduğu görülmektedir. Bu bölge, Bolu'nun içme suyunun beslendiği havzayı kapsamaktadır.

Bolu ilinde yer alan diğer projeler ise Göynük ve Mudurnu ilçelerinde yer alan RES ve enerji depolama tesislerinden oluşuyor. Proje, Akçaalan, Çubuk, Bozcaarmut ve Çağşak köylerini kapsıyor. Toplamda yaklaşık 100 türbinin kurulacağı alan kuş göç yolları ve su kaynakları içerisinde bulunuyor.

Yedigöller ve Abant çevresindeki ormanlık alanlar, 29 Nisan 1965 yılında milli park olarak ilan edilmiştir. Etkili koruma kararı ile milli parkın içerisinde ve yakın çevresindeki sahalarda meşe, gürgen, kızılağaç, karaçam, sarıçam, göknar, karaağaç, ıhlamur ve porsuk gibi değişik tür ağaçlar da görülmektedir.

Aynı zamanda alanda geyik, karaca, ayı, domuz, kurt, tilki ve sincap gibi yaban hayvanı türleri de bulunmaktadır.

Bu yeni projelerin bölgenin ekosistemlerinin, su kaynaklarının ve milli park alanlarının tahrip edeceği, birçok bitki ve canlı türlerinin yok olmasına neden olacağı bilinmektedir.

Bu bağlamda

SORULAR

  1. 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu kapsamına giren yerlerde, "tabii ve ekolojik denge ve tabii ekosistem değeri bozulamaz, yaban hayatı tahrip edilemez, bu sahaların özelliklerinin kaybolmasına, değiştirilmesine sebep olan veya olabilecek her türlü müdahaleler ile toprak, su hava kirlenmesi yb. çevre sorunları yaratacak iş ve işlemler yapılamaz hükmü yer alırken" bu hükme rağmen taş ocağı, kömür ocağı ve rüzgâr enerji santrali gibi projelere hangi yasal dayanağa bağlı olarak onay verilmiştir?

  2. Valiliğin "ÇED gerekli değildir" kararı, ancak belirli projelerin çevre üzerinde önemli negatif etkileri olmayacağının değerlendirilmesi sonucu verilir. Bu karar, projenin türü, büyüklüğü, konumu ve potansiyel çevresel etkileri gibi çeşitli faktörler göz önünde bulundurularak yapılan detaylı bir ön inceleme sonrasında alınır. Bakanlığınız valiliğin yiv? bu denli ekolojik yıkıma neden olacak projelere "ÇED gerekli değildir" kararına ilişkin yetki unsuru olarak işlem yapacak mıdır?

  3. Bahsi geçen bölgelerde yapılacak projelerin herhangi bir engele takılmadan valilik eliyle yürütülmesi bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Murat Kurum, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR Bolu Yedigöller, Abant ve Uzunlar Gölü çevresinde toplam altı proje için onay ve başvuru süreçleri tamamlandığına dair bilgiler yerel ve ulusal basında yer almıştır. Bu projeler, taş ocağı, kömür ocağı ve rüzgâr enerji santrali gibi işletmelerden oluşmaktadır.

Bilgileri teyit eden bir açıklama da Bolu Valiliği'den gelmiştir. Valilik, Göynük ilçesinin Çamlıca köyü mevkiinde yaklaşık 10 hektarlık ormanlık alanda taşocağı kurulacak açıklaması yapmıştır. Söz konusu proje için "ÇED gerekli değildir" karan verilmiştir.

Bolu Merkez Müstakimler köyünde, Kumsan Nakliyat tarafından planlanan taş ocağı projesinin de tamamen ormanlık alan içerisinde yer aldığı ifade edilmiştir. Saha, Abant Gölü'nden doğan Büyüksu Çayı'na yalnızca 100 ila 200 metre mesafe yakınında yer almaktadır. £ Projenin, Mengen Çayı, Abant Deresi, Filyos ve Devrek çayları ile Gökçesu beldesine de yakın olduğu görülmektedir. Bu bölge, Bolu'nun içme suyunun beslendiği havzayı kapsamaktadır.

Bolu ilinde yer alan diğer projeler ise Göynük ve Muduru ilçelerinde yer alan RES ve enerji depolama tesislerinden oluşuyor. (Proje, Akçaalan, Çubuk, Bozcaarmut ve Çağşak köylerini kapsıyor. Toplamda yaklaşık 100 türbinin kurulacağı alan kuş göç yolları ve su kaynakları içerisinde bulunuyor.

Yedigöller ve Abant çevresindeki ormanlık alanlar, 29 Nisan 1965 yılında milli park olarak ilan edilmiştir. Etkili koruma kararı ile milli parkın içerisinde ve yakın çevresindeki sahalarda meşe, gürgen, kızılağaç, karaçam, sarıçam, göknar, karaağaç, ıhlamur ve porsuk gibi değişik tür ağaçlar da görülmektedir.

Aynı zamanda alanda geyik, karaca, ayı, domuz, kurt, tilki ve sincap gibi yaban hayvanı türleri de bulunmaktadır. Bu yeni projelerin bölgenin ekosistemlerinin, su kaynaklarının ve milli park alanlarının Ç tahrip edeceği, birçok bitki ve canlı türlerinin yok olmasına neden olacağı bilinmektedir.

Bu bağlamda

12873 sayılı Milli Parklar Kanunu kapsamına giren yerlerde, "tabii ve ekolojik denge ve tabii ekosistem değeri bozulamaz, yaban hayatı tahrip edilemez, bu sahaların özelliklerinin kaybolmasına, değiştirilmesine sebep olan veya olabilecek her türlü müdahaleler ile toprak, su hava kirlenmesi vb. çevre sorunları yaratacak iş ve işlemler vapılamaz hükmü yer alırken" bu hükme rağmen taş ocağı, kömür ocağı ve rüzgâr enerji santrali gibi projelere hangi yasal dayanağa bağlı olarak onay verilmiştir?

2YValiliğin "ÇED gerekli değildir" kararı, ancak belirli projelerin çevre üzerinde önemli negatif etkileri olmayacağının değerlendirilmesi sonucu verilir. Bu karar, projenin türü, büyüklüğü, konumu ve potansiyel çevresel etkileri gibi çeşitli faktörler göz önünde bulundurularak yapılan detaylı bir ön inceleme sonrasında alınır. Bakanlığınız valiliğin bu denli ekolojik yıkıma neden olacak projelere "ÇED gerekli değildir" kararına ilişkin yetki unsuru olarak işlem yapacak mıdır?

3)Bahsi geçen bölgelerde yapılacak projelerin herhangi bir engele takılmadan valilik eliyle yürütülmesi bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

CEVAPLAR

İlimizde yapılması planlanan tüm projeler için yürütülen ÇED süreçlerinde tüm ilgili kurumlara görüşler sorulmakta olup tüm kurumlardan gelen görüşler gelmesi sonucunda 2872 sayılı Çevre Kanunu ve bu Kanuna istinaden yürürlüğe giren ilgili Yönetmelikler çerçevesinde karar alınmaktadır.

Valilikler tarafından verilen "ÇED Gerekli Değildir" kararları, 2872 sayılı Çevre Kanunu ile ÇED Yönetmeliği kapsamında tesis edilen işlemlerdir. Bu kararlar, mevzuatta öngörülen kriterlere göre yapılan ön değerlendirme sonucunda hazırlanmakta olup Yönetmeliğin Ek-2 Listesinde yer alan projeler için Bakanlığımızca İl Müdürlüklerine yetki devri yapmıştır.

Metin otomatik okundu. 1 yer belgede seçilemedi. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir