Son beş yılda yargı mensupları hakkında rüşvet ve yolsuzluk iddialarıyla başlatılan idari soruşturmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.

SORULAR

1. 10.2025

   Adaletin tarafsızlığı ve bağımsızlığı, hukuk devleti olmanın temel şartıdır. Ancak son dönemde kamuoyuna yansıyan iddialar, adliyelerde rüşvet çarklarının artık önlenemez hale geldiğini göstermektedir. Vatandaş, hak aramak için başvurduğu mahkemelerde hakkını değil, paranın ve bağlantıların gücünü görmektedir. Bu durum hem yargıya olan güveni hem de devletin hukuk esaslı meşruiyetini derinden sarsmaktadır.

   Yargı sisteminin içine sızmış rüşvet ağlarının göz ardı edilmesi, iktidarın adalet kurumunu denetleyemediğini açıkça ortaya koymaktadır. Rüşvet karşılığında davaların sonuçlarının değiştiğine dair iddialar, adaletteki çürümüşlüğün göstergesidir.

   Vatandaşın en çok ihtiyaç duyduğu güven duygusunun zedelenmesi, hukuk devleti ilkesinin fiilen yok olması anlamına gelmektedir.

   Bu bağlam da; Konya Milletvekili

   I- Son beş yıl içinde (2020-2025 dönemi) yargı mensupları (hâkim, savcı) ve adli personel (kâtip, mübaşir, icra memuru vb.) hakkında rüşvet, yolsuzluk, görevi kötüye kullanma ve benzeri suç iddialarıyla Bakanlığınızca başlatılan idari soruşturma sayısı kaçtır? Bu soruşturmaların yıllara ve personel kademelerine göre dağılımı nasıldır?

2. Bu soruşturmalar sonucunda, hakkında görevden uzaklaştırma, meslekten ihraç veya adli kovuşturma kararı verilen personel sayısı kaçtır? Bu vakaların illere ve adliyelere göre dağılımı nasıldır?

3. Rüşvet iddiaları ile ilgili olarak, özellikle büyükşehirlerdeki adliyelerde (İstanbul, Ankara, İzmir vb.) belirli mahkemeler veya icra daireleri hakkında yoğunlaşmış şikâyetler veya tespitler mevcut mudur? Varsa, bu birimlere yönelik özel bir denetim veya reform planı uygulanmış mıdır?

4. Adliyelerde rüşvet çarklarının oluşmasını ve yargı süreçlerine dışarıdan müdahaleyi önlemek maksadıyla, Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) Teftiş Kurulu tarafından yürütülen rutin denetimlerin sıklığı ve içeriği yeterli midir? Denetimlerin daha etkili hale getirilmesi için, teknolojik (mesela, dijital denetim mekanizmaları) veya yapısal hangi yeni tedbirler alınmaktadır?

5. Yüksek riskli görülen görevlerde (mesela; icra daireleri, sulh hukuk mahkemeleri, büyük ticari davaların görüldüğü mahkemeler) görevli personelin periyodik yer değiştirmesine veya görev rotasyonuna yönelik somut bir denetim politikası uygulanmakta mıdır?

6. Vatandaşların ve avukatların, rüşvet veya yolsuzluk şüphesi taşıyan durumları güvenli ve gizli bir şekilde bildirebileceği etkin bir ihbar mekanizması (mesela, dijital bir hat veya anonim şikâyet sistemi) kurulmuş mudur? Bu mekanizmaya gelen bildirimlerin sayısı ve sonuçlandırılma oranı nedir?

7. Yargıya olan güveni artırmak ve şeffaflığı sağlamak maksadıyla, rüşvet ve yolsuzlukla mücadele eden personele yönelik ödüllendirme veya koruma mekanizmaları mevcut mudur?

8. Rüşvet ve yolsuzluk suçlarına karışan personel hakkında yürütülen soruşturma süreçlerinin ve kararların kamuoyuyla paylaşılmasına yönelik şeffaflık politikası nedir? Bu vakalar ile diğer personel üzerinde caydırıcı bir etki beklenmekte midir?