Türkoğlu 2 Nolu L Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun tahliye talebine ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 13 Kasım 2025 tarihinde 7/36624 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 67 gün sonra, 19 Ocak 2026).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Türkoğlu 2 Nolu L Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun tahliye talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36624, 13 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36624-turkoglu-2-nolu-l-tipi-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkumun-tahliye-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/62c31cea-036a-4b0b-bc3b-019a82276f2a
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 67 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Serhat Eren
"Pişmanlık dayatması" cezaevlerinde sistematik bir hak ihlali haline gelmiş ve özellikle siyasi mahpuslara yönelik bir baskı aracına dönüştürülmüştür. Bu uygulama, hiçbir yasal dayanağı olmamasına rağmen, tahliye koşullarını keyfi biçimde erteleyen, mahpusun düşünce ve kimliği üzerinden ceza süresini fiilen uzatan bir pratiğe dönüşmüştür. ihlalidir. İki kez tahliye edilmesine rağmen 2019 yılında "örgüt üyesi olmak" suçlamasıyla yeniden tutuklanan Baytar, Maraş Türkoğlu 2 No'lu L Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulmaktadır. Cezası dolmasına rağmen, İdare ve Gözlem Kurulu tarafından "pişmanlık göstermediği" gerekçesiyle tahliyesi üçüncü kez üç ay süreyle ertelenmiştir.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu durumun en güncel örneklerinden biri, Batmanlı siyasi tutuklu Şükrü Baytar'ın yaşadığı hak
Şükrü Baytar, cezaevi süreci boyunca herhangi bir disiplin cezası almamış, yalnızca "pişmanlık" beyanında bulunmayı reddettiği için özgürlüğüne kavuşamamıştır. Bu durum, Anayasa'nın 19'uncu maddesinde güvence altına alınan kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının, Anayasa'nın 10'uncu maddesindeki eşitlik ilkesinin ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin Sinci maddesinin açık ihlalidir.
Ayrıca, Baytar'ın ailesi ve yakınları, cezasını tamamlamasına rağmen tahliye edilmemesinin barış sürecine ve toplumsal uzlaşıya dair umutları zedelediğini ifade etmektedir. "Pişmanlık" kavramının, kişisel kanaatleri değiştirmeye yönelik bir ideolojik baskı aracına dönüşmesi, hukuk devleti ilkesine ve ceza adaletinin temel prensiplerine aykırıdır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Şükrü Baytar'ın tahliyesi neden üç kez ertelenmiştir? Her bir erteleme kararında hangi somut gerekçeler belirtilmiştir?
İdare ve Gözlem Kurulları tarafından uygulanan "pişmanlık dayatması" hangi yasal veya yönetmelik düzenlemesine dayanmaktadır?
Şükrü Baytar'ın cezaevi süresince herhangi bir disiplin cezası alıp almadığına dair kayıtlar nelerdir?
Cezasını fiilen tamamlamış mahpusların yalnızca "pişmanlık göstermedikleri" gerekçesiyle tahliyelerinin ertelenmesi hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir?
Bu uygulamanın Anayasa, Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile uyumu konusunda herhangi bir yargısal veya idari değerlendirme yapılmış mıdır?
Şükrü Baytar gibi, tahliyesi "pişmanlık göstermediği" gerekçesiyle ertelenen mahpus sayısı kaçtır? Bu uygulama hangi cezaevlerinde sürmektedir?
Bu uygulamadan etkilenen mahpusların serbest bırakılması ve bu keyfi uygulamanın kaldırılması yönünde bir yasal veya idari düzenleme planlanmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1746655 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/36624 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) irsi
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.Ir adresinden FRKNWID - GppvX4X - nygY5OA - KYVOAO ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-2013-7063/9738 Konu : Yazılı soru önergesi IS iel 2024
Sayın Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/36624 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi tutuklu" veya "siyasi mahpus" kavramları bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.
II- A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
B) 5275 sayılı Kanunun;
I- "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı,
2- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden eZ7olBu - yYCYAgzI - kPyz2fv - Fgh L/Yz ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fıkrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu salıverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
C) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin;
I- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci fıkra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı,
2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir.
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden €Z70lBu - yCYAgzI - kPyz2fv - FghlL/Y- ileerişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü
HI- Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 04/12/2025 tarihli cevapta;
A) Soru önergesinde adı geçen ve Türkoğlu 2 Nolu L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümlünün iyi hâlli olmaması nedeniyle koşullu salıverilmesinin uygun olmadığına ilişkin 22/10/2025 tarihinde Kurum İdare ve Gözlem Kurulu tarafından verilen kararın infaz hâkimliği ve ağır ceza mahkemesinin denetiminden geçerek kesinleştiği,
B) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, C) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap. gov.tr adresinden €Z7OlBu - yCYAgzI - kPyz2fv - FghL/Y- ileerişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan