Tunceli'de bir kadına zorla fuhuş yaptırıldığı iddiasına ilişkin

İddiaların en dikkat çekici unsurlarından biri, adı geçen kadının İŞKUR üzerinden bir kamu kurumuna hangi kanallar kullanılarak yerleştirildiği, bu yerleştirmenin rutin mevzuat ve denetim mekanizmalarına uygun olup olmadığıdır. İŞKUR'un Toplum Yararına Programlar veya geçici istihdam mekanizmaları aracılığıyla yönlendirdiği kişilerin, belirli kurumlarda çalıştırılmaları belirli kurallara bağlıdır. Ancak bu olayda, mağdur kadının bu mekanizmalar kullanılarak nereye ve nasıl yerleştirildiği, bu sürecin kimler tarafından yönlendirildiği, başvurunun resmi prosedürlere uygun yürütülüp yürütülmediği, kamu kurumunun bu kişiyi hangi yetkiyle ve hangi ihtiyaca binaen istihdam ettiği açıklığa kavuşturulması gereken kritik konulardır. Bu süreçte herhangi bir kamu görevlisinin nüfuz kullanıp kullanmadığı veya İŞKUR kanalının bir suç ağı tarafından araçsallaştırılıp araçsallaştırılmadığı hususu, kamu kurumlarının temiz kalması açısından önem taşımaktadır.

Ayrıca iddialarda mağdur kadının bir süre KYK Kurumuna ait Kız Yurdunda barındırıldığı yönünde bilgiler dikkat çekmektedir. Bunun hangi gerekçeyle yapıldığı, hangi idari onayla gerçekleştirildiği ve hangi yasal dayanağa oturtulduğu kamu güvenliği açısından oldukça önemlidir. KYK denetimindeki yurtlar, yasalar ve yönetmelikler gereği yalnızca ilgili yaş grubundaki kız öğrencilerin barınma hakkına yönelik hizmet veren kurumlardır. Bu yurtlara öğrenci olmayan bir bireyin yerleştirilmesi; geçici koruma, sığınma talebi veya sosyal himaye amacıyla dahi olsa, çok net bir yasal mekanizma ve kayıtlı prosedür gerektirir. Bu nedenle mağdur kadının KYK denetimindeki bir kız yurdunda barındırılmasının mevzuata uygun olup olmadığı, bu kararın kimler tarafından verildiği, yurt yönetiminin bu konuda bilgilendirilip bilgilendirilmediği, valilik ve ilgili birimlerin bu yerleştirmeden haberdar olup olmadığı detaylı biçimde araştırmayı zorunlu kılmaktadır.

Bu durum yalnızca idari açıdan değil, Kız Yurdunda kalan kız öğrencilerin güvenliği açısından da kaygı verici sonuçlar doğurmaktadır. Bir fuhuş ağına zorlandığı iddia edilen bir kişinin, dahası bazı kamu görevlileriyle bağlantılı olduğu ileri sürülen bir suç örgütünün temas alanında bulunmuş bir bireyin KYK denetimindeki bir kız yurdunda barınması; yurt ortamındaki öğrenciler açısından ciddi bir risk yaratmaktadır. Bu risk yalnızca fiziksel güvenlik açısından değil, yurda dışarıdan kimlerin girip çıktığı, hangi ilişkilerin burayı istismar etmiş olabileceği, güvenlik kameralarının ve giriş kontrollerinin nasıl işlediği, yurt müdürlüğünün bilgilendirilip bilgilendirilmediği gibi pek çok yönü içermektedir. Bu nedenle Kız Yurdunun bu süreçte nasıl kullanıldığı, Kız Yurdunun güvenlik mekanizmalarının bu durumdan nasıl etkilendiği ve yurt idaresinin hangi bilgilere sahip olduğu ayrıntılı biçimde ortaya konmalıdır.

Öte yandan Dersim, nüfusu küçük olmakla birlikte, uzun yıllardır güçlü bir güvenlik ve istihbarat altyapısına sahip bir il olarak bilinmektedir. Kolluk birimlerinin, istihbaratın ve askeri kurumların yoğun ve koordineli biçimde faaliyet gösterdiği bu kentte, organize bir suç faaliyeti olan fuhuş ağının ve hatta kamu görevlilerinin adının geçtiği iddia edilen ilişkiler zincirinin uzun Süre fark edilmemesi sıradan bir ihmal olarak açıklanamaz. Bu tablo, önleyici mekanizmaların işlememesi, iç denetim zafiyeti, rapor akışındaki tıkanmalar, personel içi koruma mekanizmaları, hatta bazı birimlerde bir çeteleşme olgusunun yerleşmiş olabileceği ihtimallerini akla getirmektedir.

Nitekim iddialar yalnızca bir fuhuş ağına değil, ilde yerleşik, nüfuz ilişkileriyle güç kazanmış, belirli kamu görevlileriyle temas kurmuş olabilecek bir çeteleşme örüntüsüne işaret etmektedir. Böyle bir yapının küçük bir ilde uzun süre fark edilmemesi; ister istemez "neden müdahale edilmedi?", "kim bu yapıyı korudu veya görmezden geldi?", "istihbari süreçler neden sonuç üretmedi?" sorularını gündeme taşımaktadır. Çeteleşme olgusunun varlığı veya yokluğu, yalnızca bu olayın değil; geçmiş yıllarda ortaya çıkan benzer skandalların, özellikle aynı ilde 2025 yılı başında jandarma/askeri birlik içinde gündeme gelen "ahlaka aykırı ilişkiler" soruşturmasının da bütüncül biçimde değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bir yıl arayla aynı ilde, kamu görevlilerinin adının geçtiği iki farklı vakada benzer iddiaların ortaya çıkması tesadüf olarak görülemez. Bu durum daha çok yapısal, süreğen ve korunaklı bir alanın varlığını akla getirmektedir.

Ayrıca, 4 Ocak 2020'de kaldığı yurttan ayrılan, o tarihten bugüne kadar, (yaklaşık 6 yıldır) kendisinden haber alınamayan ve akıbeti bilinmeyen Gülistan Doku da bu Kız Yurdunda kalmaktaydı. Gülistan Doku'nun kaybedilmesi olayı, Dersim halkı ve özellikle genç kadınlar üzerinde derin bir güvensizlik ve çaresizlik duygusu yaratmış; devletin adalet ve güvenlik mekanizmalarına yönelik güvensizliği pekiştirmiştir. Gülistan Doku'nun akıbetinin açıklığa kavuşturulamamış olması, kamusal alanda bir cezasızlık kültürü oluşturmuş, suç işleyen veya suça karışan yapıların hesap verebilirlik kaygısı yaşamamasına neden olmuştur. Bu olay, günümüzde yaşananlarla birlikte değerlendirildiğinde Dersim"de Kız Yurdu ekseninde devam edegelen bir sorun alanının boyutuna ve sürekliliğine işaret etmektedir.

Bu nedenle olay yalnızca bireysel suç iddialarından ibaret değildir. Dersim'de güvenlik, istihbarat, idari denetim ve sosyal hizmet kurumlarının birlikte işleyişindeki muhtemel aksaklıkların açığa çıkarılması; çeteleşme ihtimalinin tüm yönleriyle incelenmesi; İŞKUR kanalıyla yapılan yönlendirmelerin hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi; Kız Yurdunun hangi gerekçeyle, kimlerin talimatıyla ve hangi hukuki dayanakla kullanıldığının açıklanması; Kız Yurdunda kalan kız öğrencilerin güvenliğinin nasıl etkilediğinin belirlenmesi ve benzer olayların tekrarını önleyecek yapısal tedbirlerin alınması zorunludur.

Bu bağlamda;