5651 sayılı Kanun'la getirilen erişim engelleme tedbirlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Sayın Abdulkadir Uraloğlu tarafından Anayasanın 98. Maddesi ve TBMM İçtüzüğünün 96. Maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Okan KONU P Ankara Milletvekili

İfade özgürlüğü, demokratik toplumların temelini oluşturan ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasamızın 26'ncı maddesiyle de güvence altına alınan çekirdek haklardan biridir. Dijital alanın kamusal tartışmanın ana mecrası hâline geldiği günümüzde, erişim engelleme tedbirlerinin ölçülülük, gereklilik ve kanunilik ilkeleri çerçevesinde uygulanması hayati önem taşımaktadır. 5651 sayılı Kanun'un 8/A maddesi kapsamında tesis edilen kararlar, teknik özellikleri ve kapsamları nedeniyle doğrudan bilgiye erişim hakkını ve çevrimiçi ifade özgürlüğünü etkileyebilmektedir. Bu nedenle söz konusu tedbirlerin şeffaf biçimde kaydedilmesi, denetlenebilir olması ve yargısal denetime açık şekilde işletilmesi demokratik hesap verebilirliğin gereğidir.

Bu bağlamda,

SORULAR

1. 5651 sayılı Kanunun 8/A maddesi uyarınca, "milli güvenlik" veya "kamu düzeninin korunması" gerekçesiyle 2020-2025 döneminde tesis edilen erişim engeli kararlarının toplam sayısı nedir? Bu kararların yıllara göre dağılımı, içerik türüne (URL, domain, IP, sosyal medya hesabı) göre sınıflandırılması ve erişim engelleme yöntemi (DNS yönlendirme, IP tabanlı engelleme, URL tabanlı filtreleme vb.) açısından teknik ayrımı Bakanlığınızca tutulmakta mıdır?

2. 8$/A maddesi kapsamında verilen tedbirlere karşı yapılan yargısal başvuruların sayısı nedir? Bu başvurularda mahkemelerin teknik inceleme talep ettiği dosya sayısı, erişim engelinin ölçülülük veya teknik zorunluluk bakımından hukuka aykırı bulunduğu hâllerin oranı nedir? Bakanlığınızın veya BTK'nin bu kararların analizi için yürüttüğü herhangi bir teknik etki değerlendirmesi bulunmakta mıdır?

3. Erişim engeli kararlarına ilişkin olarak BTK bünyesinde tutulan log, kayıt ve teknik raporların saklama süresi, erişim standartları ve denetime açılma kriterleri nelerdir? 8/A kapsamında verilen kararların toplulaştırılmış istatistiklerini ve teknik gerekçe özetlerini içeren düzenli bir "şeffaflık raporu" yayımlanması hususunda Bakanlığınızın herhangi bir çalışması var mıdır?

4. 5651 sayılı Kanunun $/A kapsamında alınan erişim engeli tedbirlerinde milli güvenlik ve kamu düzeni kavramları çoğu zaman ayrıntılı gerekçelendirmeden yoksun olarak kullanılmaktadır. & Anayasa Mahkemesi ve AİHM'in "gerekçeli (okarar", "öngörülebilirlik" ve "keyfiliğe karşı koruma" ilkeleri dikkate alındığında, Bakanlığınızın bu kararların hukuki dayanaklarını açık ve denetlenebilir biçimde ortaya koyan raporları hazırlamaması ifade özgürlüğü bakımından nasıl değerlendirilmektedir? "Milli güvenlik" ve "Kamu düzeninin korunması" gerekçesiyle verilen erişim engeli kararlarının, özellikle haber alma hakkı ve ifade özgürlüğü üzerinde yaratabileceği caydırıcı etki yönünden herhangi bir hukuki veya teknik etki analizi yapılmakta mıdır? Bakanlığınız bu tedbirlerin gerçekten kamu düzenini güçlendirme amacına hizmet edip etmediğini ve ifade özgürlüğü üzerindeki potansiyel zararların nasıl önleneceğini hangi hukuki ölçütlere göre belirlemektedir?