Sanayi Alanları Master Planı'na Sivas ilinin dahil edilmemesine ilişkin

Sanayi Alanları Master Planı'nın ilk fazında; 13 ilde toplam 59 bin hektarlık alanda 16 yeni sanayi yatırım alanı 17.01.2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak ilan edilmiştir. Ancak, mevcut sanayi altyapısı, lojistik avantajları ve yetişmiş iş gücüne rağmen seçim bölgem Sivas bu planın dışında bırakılmıştır.

Sivas, iktidarın yanlış uygulamaları nedeniyle her geçen gün kan kaybetmekte ve mevcut sanayi tesislerini birer birer yitirmekte, üretim kapasitesi daralmakta ve buna paralel olarak istihdam olanakları da azalmaktadır. Bu tablo, kenti her geçen gün ekonomik olarak zorlayan, özellikle nüfus açısından sürekli göç veren bir yapıya sürüklemektedir. Sanayi yatırımlarından mahrum bırakılan Sivas'ta, göç artık yalnızca bir sonuç değil; yanlış ve dışlayıcı kalkınma politikalarının doğrudan bir göstergesi olmuştur.

Demirağ Organize Sanayi Bölgesi'ne ev sahipliği yapan Sivas; demiryolu ve karayolu bağlantıları, genişleme potansiyeli, yatırımcı ilgisi, nitelikli iş gücü ve stratejik konumuyla Orta Anadolu'da bölgesel bir üretim ve istihdam üssü olabilecek potansiyele ve kapasiteye sahiptir. Buna karşın, Sivas'ın Sanayi Alanları Master Planı'nın ilk fazında yer almaması; bölgesel kalkınma ilkeleriyle açıkça çelişmekte, kentin sanayisizleşme ve göç sarmalını daha da derinleştirmektedir.

Bu tercihin, yalnızca bugünü değil; Sivas'ın uzun vadeli ekonomik yapısını, sanayi varlığını, istihdam kapasitesini ve nüfus tutma gücünü doğrudan ve olumsuz biçimde etkileyeceği ortadadır.

Bu çerçevede;

Soru 1- Sanayi Alanları Master Planı'nın ilk fazında yer alan 13 ilin belirlenmesinde esas alınan kriterler ve değerlendirme ölçütleri nelerdir?

Soru 2- Mevcut sanayi tesislerini kaybeden, göç veren ve istihdam sorunu her geçen gün derinleşen Sivas'ın bu planın dışında bırakılmasının temel gerekçeleri nelerdir?

Soru 3- Master plan çalışmalarında Sivas'ın tarımsal üretim, mevcut ve planlanan demir yollarına yakınlık ile sektörel kümelenme vb. değerlendirilmiş midir? Değerlendirilmiş ise sonuçları nelerdir? Değerlendirildiyse, Sivas neden plan kapsamına alınmamıştır?

Soru 4- Sivas'ta son yıllarda kapanan ya da üretimini durduran sanayi tesislerine ilişkin

Bakanlığınızın elinde bir veri bulunmakta mıdır? Bu tesislerin yarattığı istihdam kaybı kaç kişidir?

Soru 5- Hak ettiği kamu yatırımlarından yoksun bırakılmanın, Sivas'taki göç oranları ve işsizlik üzerindeki etkisine dair Bakanlığınızca yapılmış bir analiz veya çalışma var mıdır? Var ise içeriği nedir?

Soru 6- Sanayi yatırımlarının belirli illerde yoğunlaşmasının, kentlerinde sanayisizleşme ve göçü hızlandırdığı yönündeki eleştirilere Bakanlığınızın yanıtı nedir?

Soru 7- Sanayi Alanları Master Planı'nın ikinci veya sonraki fazlarında Sivas'ın yer alması yönünde bir takvim ya da çalışma bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa, hangi aşamadadır?

Soru 8- Mevcut sanayi tesislerini kaybeden ve göç veren Sivas'ın, üretim ve istihdam kapasitesini korumak ve artırmak amacıyla özel olarak planlanan bir teşvik, destek veya yeni sanayi yatırım programı var mıdır? Böyle bir program olacak mıdır?

CEVAPLAR:

Ülkemizin sanayi gelişimini uzun vadeli, planlı ve sürdürülebilir bir çerçeveye oturtmak amacıyla yapılan Sanayi Alanları Master Planı çalışmasının ilk safhasında; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımızın yazılım ve veri altyapısı ve ilgili kamu kurumlarının veri servisleri kullanılarak Samsun-Mersin hattı özelinde kapsamlı mekânsal analizler gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda; tarım ve mera alanları, hazine arazileri, ulaşım ağları, eğim ve topoğrafya verileri, milli parklar, sit alanları ve korunan bölgeler gibi çok katmanlı veri setleri, bütünleşik biçimde ve bilimsel temelde değerlendirilmiştir. Böylece sanayi için uygun alanların, çevresel hassasiyetler, lojistik erişim ve altyapı imkânları birlikte belirlenerek yerel kalkınmayı destekleyecek yatırımların önceliklendirilmesi amaçlanmaktadır.

Sivas ilimiz ise, Sanayi Alanları Master Planı kapsamında hayata geçirilmesi planlanan sonraki fazlar içerisinde yer almakta olup, önümüzdeki dönemde Samsun—Mersin hattının yanı sıra Mersin-Şırnak, Sivas-Iğdır ve Trabzon-Şımak hatları üzerinde başta mega endüstri bölgeleri olmak üzere planlı sanayi alanları için yatırım alanları oluşturularak sanayinin Anadolu'ya dengeli yayılımının sağlanması planlanmaktadır.

Bu çerçevede, Sivas-Iğdır Sanayi Gelişim Koridoru vasıtasıyla Karadeniz, Doğu ve Orta Anadolu bölgelerinde sanayi üretiminin hızlandırılması hedeflenmekte olup Kafkasya ve Orta Asya pazarlarına erişim de güçlendirilecektir. Koridor boyunca potansiyeli yüksek ve gelişime açık sektörler arasında savunma sanayi, optik sanayi, hayvancılık, et ve süt ürünleri, gıda işleme ve madencilik yer almaktadır. Ayrıca enerji, tekstil, asansör parça ve aksamları, mobilya, süt ürünleri, kimya ve çimento sektörlerinde de önemli fırsatlar mevcuttur. Bahse konu sanayi koridoruyla Türkiye ile Azerbaycan ve Türk dünyası arasındaki ekonomik iş birliğini zenginleştirerek bölgesel kalkınmaya katkı sağlanması da öngörülmektedir.

Öte yandan, Sivas ilimizin sanayi gelişimi, yatırım potansiyeli, üretim ve istihdam kapasitesini korumak ve artırmak amacıyla Bakanlığımızca yoğun çaba sarf edilmektedir.

Bu kapsamda, Sivas'ta Bakanlığımızca sicil verilerek tüzel kişilik kazanan 4 OSB'de üretime geçen toplam 281 parselde yaklaşık 12 bin kişi istihdam edilmekte olup tüm parsellerde üretime geçilmesiyle birlikte istihdamın yaklaşık 25 bin kişiye ulaşması öngörülmektedir. 2023 yılı başından bugüne son 3 yılda üretimdeki parsel sayısı 185'ten 281'e ulaşmış olup, yaklaşık bin kişilik ilave istihdam sağlanmıştır. Demirağ OSB projesi Bakanlığımız kredi desteği ile 2025 yılında tamamlanarak sanayicinin hizmetine sunulmuş ve proje için Bakanlığımızca 2026 yılı fiyatlarıyla 2,4 milyar TLlik kredi desteği sağlanmıştır. Sivas

Merkez | OSB Arıtma projesi ise, 2026 Yılı Kamu Yatırım Programına yeni proje olarak dâhil edilmiştir.

OSB/lere yönelik proje çalışmalarının yanı sıra; 2012 yılından bugüne kadar Sivas ilimizdeki yatırımların desteklenmesi amacıyla Bakanlığımızca 708 adet yatırım teşvik belgesi (YTB) düzenlenmiştir. Bu belgeler kapsamında 94,8 milyar TL sabit yatırım ve 21.739 kişilik ilave istihdam sağlanması öngörülmüştür.

İlaveten, Yerel Kalkınma Hamlesi Teşvik Programı kapsamında 31/01/2026 tarihli ve 33154 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren yerel yatırım konuları (teşvik) listesinde Sivas için belirlenen yatırım konuları, sanayi ve üretim altyapısının güçlendirilmesine yönelik önemli fırsatlar sunmaktadır. Söz konusu yatırım konuları; "Havacılık, raylı sistemler ve otomotiv endüstrileri için mekanik ve elektrik bağlantı elemanları üretimi", "Optik malzeme içeren ürünlerin imalatı", "Ulaşım araçları imalatına yönelik döküm parça üretimi" ve "Yapı malzemeleri ve yapı kimyasalları üretimi" olarak belirlenmiş olup bu konuların, hem mevcut sanayi altyapısını geliştirmesi hem de yeni yatırımlarla istihdamı artırması öngörülmektedir.

Diğer taraftan; Ülkemiz ve Avrupa Birliği mali iş birliği çerçevesinde Rekabetçi Sektörler Programı (RSP) kapsamında gerçekleştirilen Sivas İş Geliştirme Merkezi Projesi ile Avrupa — Türkiye İş Merkezleri Ağının Genişletilmesi Projesi ise, Bakanlığımızca geçmiş yıllarda Sivasta başarıyla yürütülüp tamamlanan iki önemli proje olup bu bağlamda toplam 10,5 milyon Avro harcama yapılmıştır.

Ayrıca, KOSGEB'in İstihdamı Koruma Destek Programı kapsamında Sivas'ta 38 işletmeye 2026 fiyatlarıyla 25,3 milyon TL destek sağlanmış, 78'i ilave istihdam olmak üzere 1.169 kişilik istihdam korunmuştur. Benzer şekilde, 2026 yılı fiyatlarıyla; Kapasite Geliştirme Destek Programı çerçevesinde 15 işletmeye 210,7 milyon TL uygun koşullu yatırım finansmanı sağlanırken, İş Geliştirme Desteği vasıtasıyla ise 28 işletmeye de 27,2 milyon TL destek verilmiştir. TÜBİTAK tarafından ise 2021-2025 yılları arasında teknoloji ve yenilik destek programları kapsamında Sivas ilinde yürütülen 26 proje desteklenmiş olup bu kapsamda firma ve girişimcilere 2026 yılı fiyatlarıyla 34 milyon TL destek sağlanmıştır.

Sivas'taki 4 Ar-Ge Merkezinde 171 personel istihdam edilmekte olup bu merkezlerde tamamlanan proje sayısı 831, devam eden proje sayısı ise 19'dur. Bununla birlikte, Sivas'ta biri Cumhuriyet Teknoloji Geliştirme Bölgesi diğeri de altyapı çalışmaları devam eden Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi olmak üzere 2 teknoloji geliştirme bölgesi (TGB) bulunmaktadır. Cumhuriyet TGB"de faaliyet gösteren 119 firmada 529 personel istihdam edilmekte olup, Bölgede bugüne kadar tamamlanan proje sayısı 227, hâlihazırda yürütülen proje sayısı ise 164'tür.

Sonuç olarak Bakanlığımız, bölgeler arası dengeyi gözeten bir anlayışla sanayinin tüm yurda yayılması, istihdamın artırılması ve göçün azaltılması amacıyla kendi görev ve yetki alanı itibarıyla gerekli tüm çalışmaları gayret ve titizlikle sürdürmektedir.

Mehmet Fatih KACIRBakan