Balıkesir ili genelinde tarımsal sulama projelerindeki gecikmelere ilişkin
Kaynak göster
Serkan Sarı (CHP), 9 Şubat 2026 tarihinde 7/40318 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 27 Nisan 2026).
Serkan Sarı (CHP, Balıkesir). “Balıkesir ili genelinde tarımsal sulama projelerindeki gecikmelere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40318, 9 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40318-balikesir-ili-genelinde-tarimsal-sulama-projelerindeki-gecikmelere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/db228fae-c1df-452f-8d96-019c4bcb8e9a
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 77 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)T.B.M.M.
CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Tanı -9 Şubat 2026
Say: o 16849 4 0) ğ 1 8
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞ''NA
Aşağıdaki sorularımın, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri uyarınca Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Balıkesir'e ilişkin 2025 ve 2026 Yılı Yatırım Programları incelendiğinde; tarımsal üretim açısından hayati öneme sahip Manyas 2. Merhale Sulaması, Reşitköy Barajı, Kepsut Sulaması, Savaştepe Sarıbeyler Sulaması, Edremit Çayı Islahı ve Ayvalık Nikita Çayı Islahı projelerinde ciddi bir planlama ve uygulama sorunu bulunduğu görülmektedir.
Birçok projede yüksek oranlı ödenek artışları yapılmasına rağmen gerçekleşme oranlarının düşük kaldığı, bazı projelerde ise hiç ödenek artışı yapılmadığı anlaşılmaktadır. Özellikle; Manyas 2. Merhale Sulaması projesinde gerçekleşme oranı yalnızca 9661, Reşitköy Barajı projesinde "15, Kepsut Sulaması projesinde Y640, Savaştepe Sarıbeyler Sulaması projesinde 9032, Edremit Çayı Islahı ve Ayvalık Nikita Çayı Islahı projelerinde ise yaklaşık "012 seviyesinde kalmıştır.
Bu oranlar, projelerin büyük bölümünün kağıt üzerinde ilerlediğini, ancak sahada çiftçinin tarlasına su olarak yansımadığını açıkça göstermektedir. Bu sebeple Balıkesir'in birçok ilçesinde; sulama kanalları tamamlanamadığı için tarım arazileri kuru tarıma mahkum edilmekte, çiftçiler artan kuraklık koşullarında yeraltı suyuna yönelmek zorunda kalmakta, verim kaybı ve ekim alanlarının daralması nedeniyle çiftçi üretimden çekilme noktasına gelmektedir. ?
Yatırım programlarında yüksek oranlı ödenek artışları yer alsa da, bu artışların fiili sulama altyapısına dönüşmediği, Balıkesirli üreticinin yıllardır su beklediği açıktır. Bu tablo, tarımsal sulama yatırımlarının planlama değil, ertelemeye dayalı bir anlayışla yürütüldüğünü ortaya koymaktadır.
Bu bağlamda:
SORULAR
Manyas 2. Merhale Sulaması projesinde 2025-2026 döneminde ödenek artışı 0164 olmasına rağmen gerçekleşmenin 9061 seviyesinde kalmasının gerekçesi nedir? Manyas Ovası'nda kaç hektar tarım arazisi halen sulama suyuna erişememektedir?
Manyas?2. Merhale Sulaması projesi için kamuoyuna açıklanan 2029 bitiş tarihi, mevcut ödenek ve ilerleme hızı dikkate alındığında gerçekçi midir? Projenin fiilen 2034'e sarkacağı iddiası doğru mudur?
Reşitköy Barajı projesinde ödenek artışı "0837? ye ulaşmışken gerçekleşmenin yalnızca "015 seviyesinde kalmasının sorumluları kimlerdir?
Reşitköy Barajı tamamlanmadığı için kaç köy ve kaç hektar tarım arazisi planlanan sulama imkânından yararlanamamaktadır?
Reşitköy Barajı için açıklanan 2030 bitiş tarihi hangi teknik hesaplamaya dayanmaktadır? Mevcut tabloyla projenin 2041 yılına sarkacağı doğru mudur?
Kepsut Sulaması projesinde "0500'lük ödenek artışına rağmen gerçekleşmenin 640 seviyesinde kalmasının nedeni nedir? Kepsut Sulaması projesinde gerçekleşmenin 9040 seviyesinde kalması nedeniyle Kepsutlu çiftçilerin yaşadığı sulama sorunlarına ilişkin Bakanlığınızın tespitleri nelerdir?
Savaştepe Sarıbeyler Sulaması projesinde gerçekleşme oranı 9032 seviyesindeyken, bitiş tarihinin 2029 olarak açıklanması hangi somut veriye dayanmaktadır? Gerçekleşme oranının düşük olması nedeniyle bu bölgede tarımsal üretimde yaşanan verim kaybına ilişkin bir etki analizi yapılmış mıdır?
Edremit Çayı Islahı ve Ayvalık Nikita Çayı Islahı projelerinde 2026 yılı için neden anlamlı bir ödenek artışı yapılmamıştır? Edremit Çayı Islahı ve Ayvalık Nikita Çayı Islahı projelerinde gerçekleşmenin 9012 seviyesinde kalması, nedeniyle bölgesel sulamanın ne oranda etkilediğine dair bir araştırma yapılmış mıdır?
Sel ve taşkın riski taşıyan bu bölgelerde çay ıslahı projelerinin yıllarca ertelenmesinin doğuracağı sonuçlara ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir risk analizi bulunmakta mıdır?
Balıkesir genelinde tarımsal sulama projelerindeki gecikmeler nedeniyle yeraltı suyu kullanımındaki artış ve bunun uzun vadeli çevresel etkileri Bakanlığınızca izlenmekte midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Manyas 2. Merhale Sulaması Projesi toplam 31.232 hektar alana hizmet edecektir. 16.954 hektar alanda sulama şebekesi işletmeye alınmış olup 7.849 hektar alanda inşaat faaliyetleri devam etmektedir. 2027 yılında toplam 24.803 hektar alanda sulama şebekesi imalatının tamamlanması planlanmaktadır. 6.429 hektar alanın sulama şebekesi yapımı 2026 yılı içerisinde ihale edilerek, 2029 yılı sonuna kadar tüm projenin tamamlanması hedeflenmektedir.
Reşitköy Barajı ihalesi, 19.01.2017 tarihinde yapılarak 02.06.2017 tarihinde işe başlanmış ve Tahtacı Mahallesi'nin su altında kalmaması için işe "040 keşif artışı verilerek gölet inşaatı tamamlanmış ve 18.11.2025 tarihinde baraj rezervuarında su tutma sürecine geçilmiştir. Barajın 2026 yılı ödeneği 34.000.000 TL olup bu ödenekte herhangi bir artma olmamıştır. Ödenekle Tahtacı Mahallesi'nde, kapama seddesi ve koruyucu güvenlik tedbirleri kapsamında, oto korkuluk ve tel-çit imalatları yapılacaktır. Barajın fiziki gerçekleşmesi 9697'dir.
Reşitköy Barajı, toplam 10 mahalleyi kapsayan 6.336 hektar sulama alanına hizmet edecektir.
Reşitköy Barajı ve Burhaniye-Gömeç Sulaması Projesi'nin 2030 yılı sonuna kadar tüm üniteleriyle tamamlanması hedeflenmektedir.
Kepsut Barajı'nın ihalesi, 25.05.2023 tarihinde yapılarak 22.11.2023 tarihinde işe başlanmıştır. Projenin tamamlanmasıyla baraj rezervuarında depolanacak 42,08 milyon m? suyla Kepsut ilçesine bağlı 17 mahallenin basınçlı sistemle sulama ve içme suyu ihtiyacının karşılanması amaçlanmaktadır. Söz konusu işte şu anda 907 seviyesinde fiziki gerçekleşme sağlanmıştır. İşin 2026 yılı ödeneği 600.000.000 TL'dir.
Savaştepe Sarıbeyler Sulaması Yenileme Projesi"nin 2027 yılı sonuna kadar tüm üniteleriyle tamamlanması hedeflenmektedir.
Balıkesir ili, Edremit ilçesinde yer alan "Balıkesir-Edremit Merkez Edremit Çayı 1. Kısım Taşkın Kontrol İnşaatı" 2025 yılında tamamlanmıştır.
"Balıkesir-Edremit Merkez Edremit Çayı 2. Kısım Taşkın Kontrol İnşaatı" işi 2026 Yılı Yatırım Programında yer almakta olup yıl içerisinde ihalesinin yapılarak işe başlanması ve ıslahın devamının yapılması hedeflenmektedir.
2025 yılı sonu itibari ile Balıkesir ili, Ayvalık ilçesinde yer alan "Balıkesir- Ayvalık Nikita Çayı
1. Kısım Taşkın Kontrol İnşaatı" işinin 9038'i tamamlanmıştır. 2026 yılında adı anılan iş için 260.000.000,00 TL ödenek tahsis edilmiş olup 200.000.000,00 TL de ek ödenek talep edilmiştir. 2026 yılı sonu itibari ile işin 090'ının tamamlanması hedeflenmektedir.
Taşkın riski altında kalan dereler için taşkın riski ön değerlendirmesi, taşkın tehlike haritaları ve taşkın risk haritaları dikkate alınarak "Taşkın Yönetim Planları" hazırlanmıştır. Taşkın Yönetim Planları kapsamında riskin yönetilmesi için gereken tedbirler belirlenmiştir.
Yeraltı sularının her türlü araştırılması, kullanılması, korunması ve tescili 167 sayılı "Yeraltısuları Hakkında Kanun" ve bağlı mevzuat kapsamında değerlendirilmekte ve sonuçlandırılmaktadır. Belirlenen yeraltı suyu kütleleri, rasat kuyusu ve kaynaklar ile yeraltı suyu miktar ve kalite açısından izlenmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan