Hububat destek ödemelerine ilişkin

Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir.

Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir.

Bakanlığımız tarafından üreticilere;

Bitkisel üretim,

Hayvansal üretim,

Kırsal kalkınma,

Su ürünleri üretimi ve

Tarımsal araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) olmak üzere 5 ana başlık altında tarımsal destekler verilmektedir.

Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir.

2025-2027 yıllarını kapsayan yeni destekleme modeli kapsamında; hububat üreticilerimiz temel destek, planlı üretim desteği, yer altı su kısıtı desteği, sertifikalı tohum kullanım desteği, organik tarım desteği, katı organik ve organomineral gübre desteği ve lisanslı depolarda ürün depolama kira desteğinden yararlanmaktadır.

Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir.

Tarımsal desteklerden desteğin türüne göre ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde, gerekli şartları yerine getiren ve başvuru süresi içerisinde başvurusunu yapan üretici ve yetiştiriciler yararlanmaktadır.

Yeni destekleme modeliyle; e Bitkisel üretim destekleri ilk defa 3 yıllık olarak ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. e Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, destekler daha yönlendirici, etkin ve öngörülebilir hâle getirilmiştir. e Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilmektedir. Strateji Geliştirme Başkanlığı e Sukısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanmaktadır. e Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenmektedir. e Çifiçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin sebep olduğu birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir.

Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilmektedir.

Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilmektedir. Tarımsal desteklerin ödeme zamanı desteğin türüne göre değişmektedir. Tarımsal destekleme ödemeleri, Bakanlığımıza ayrılan tarımsal destek bütçesi doğrultusunda, ilgili mevzuatta belirlenen başvuru, üretim, ürün doğrulama, kontrol gibi süreçlerin tamamlanmasını müteakip, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın nakit programları çerçevesinde gerçekleştirilmektedir.

Yem bitkileri üretim planlaması kapsamına alınmış olup tüm havzalarda desteklenecektir. Süt havzası olarak belirlenen illerde yem bitkisi üreten çiftçilere ilave 9050 planlı üretim desteği ödenmektedir.

Verim ve kaliteyi artırmak için sertifikalı tohum kullanım, sertifikalı/standart fidan kullanım, organik tarım, iyi tarım uygulamaları, katı organik-organomineral gübre destekleri verilmeye devam edilecektir.

Biyolojik ve biyoteknik mücadele desteği, patates siğili desteği, lisanslı depolarda muhafaza edilen ürünler için kira desteği (Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen kira ücret tarifesinin "075'i oranında), bitkisel üretim sigortası, hasar fazlası, çay budama tazminatı ve masrafi destekleri de devam edecektir.

Ayrıca kamu araştırma enstitüleri ve üniversiteler tarafından yağlık ayçiçeği, dane mısır, pamuk ve patatesin yurt içinde ıslah edilerek tescil edilen çeşitlerinden yurt içinde üretilip sertifikalandırılan tohumunu kullanarak ekim/dikim yapan çiftçilere ilave destek ödemesi yapılmaktadır.

Kamu araştırma enstitüleri tarafından geliştirilerek tescil ettirilen hibrit mısır ve ayçiçeği çeşitlerinin yaygınlaştırılması ve kullanım oranının artırılmasına yönelik olarak "Yerli/Milli Hibrit Çeşitlerin Yaygınlaştırılması Projesi" yürütülmektedir.

10394 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer

Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

Karar ile 2026 yılı bitkisel üretim desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. e 2026 üretim yılı için destek katsayı değeri bir önceki yıla göre 9627 artırılarak dekara 310 TL olarak belirlenmiştir. e Kapalı ortam bitkisel üretime yönelik genç ve kadın çiftçilere ilave destek verilecektir. e Mısır(dane) ürünün destekleme kategorisi 1. kategoriden 2. kategoriye yükseltilmiştir. e Hayvancılıkta dane yem ihtiyacını karşılamak amacıyla yulaf, çavdar ve tritikale ürünlerinde yeşil otun yanı sıra dane üretimi de destek kapsamına alınmıştır. Strateji Geliştirme Başkanlığı e Hububat üretiminde sertifikalı tohum kullanımının artırılması amacıyla bir önceki yıla göre destek katsayısı artırılarak 0,56 belirlenmiştir. e Soya üretimini teşvik amacıyla mevcut sertifikalı tohum desteğine ek, yurt içinde ıslah edilip tescil edilen ve yine yurt içinde üretilerek sertifikalandırılan tohumların kullanımı halinde ilave destek sağlanacaktır. e Organik tarım desteğinde, 1. derece tarımsal amaçlı üretici örgütlerine üye çiftçilere, destek katsayısının 9025*i oranında ilave destek verilecektir. e Katı organik-organomineral desteğinde 0,21 olan katsayı, 0,32'ye çıkarılmıştır. "e Biyolojik/biyoteknik mücadele desteği birim fiyatları 9021 artırılmıştır. e Yıl boyunca(12 ay) hizmet sunan serbest tarım danışmanları ile ziraat odaları ve üretici örgütlerinde istihdam edilen danışmanlara verilen tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, bir önceki yıla göre yüzde 17,5 artırılarak 2025 için 345.450 TL olarak ödenecektir.

Bakanlığımızca 2021 yılından itibaren ülke genelinde işlenmeyen ve nadasa bırakılan arazilerde gerek bitkisel üretimin artırılması gerekse kuraklığa dayanıklı çeşitlerin ekilişlerinin yaygınlaştırılmasına yönelik azami 9675 ayni desteğin sağlandığı "Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi" yürütülmektedir.

2026 yılında 168 milyar TL Bakanlığımız bütçesinden olmak üzere; e Tarımsal sulama yatırımları, "e Kırsal kalkınma yatırımları ve "e Kredi sübvansiyonları için ayrılan kaynaklarla birlikte tarım sektörüne merkezi yönetim bütçesinden 888 milyar TL bütçe tahsis edilmiştir.

Ayrıca 2026 yılında, üreticilerin finansman ihtiyacının karşılanması amacıyla sağlanan 50 milyar TL ilave ödenekle birlikte, tarım sektörüne ayrılan toplam kaynak 938 milyar TL'ye ulaşmıştır.

Bu çerçevede, hububat üreticilerimize yönelik 2025 üretim yılı sertifikalı tohum kullanım desteği ödemeleri 2025 yılında yapılmıştır. Temel ve planlı üretim desteği ödemelerine ise mart ayı itibarıyla, organik tarım, katı organik ve organomineral gübre ve lisanslı depolarda muhafaza edilen ürünler için kira desteği gibi desteklerin ödemeleri ise mayıs ayı sonu itibarıyla yapılmıştır.

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından akaryakıt fiyatlarındaki küresel dalgalanmaların üretici maliyetlerine yansımasını azaltmak amacıyla Eşel Mobil Sistemi kapsamında ÖTV düzenlemeleri uygulanmaktadır.

Bununla birlikte, 2026 üretim yılı için belirlenen destek katsayı değeri olan dekara 310 TL'nin mazot ve gübre fiyatlarındaki artışa bağlı olarak güncelleme çalışmaları devam etmektedir.

Afet olayının meydana gelmesine müteakip, Bakanlığımız il- ilçe tarım ve orman müdürlüklerimizce ve Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) Eksperlerince sahada hasar tespitleri belirli teknikler çerçevesinde ve belirlenen takvim doğrultusunda sorunsuz, doğru ve hızlı olarak yapılmakta olup söz konusu afet olayına ilişkin hasar tespit işlemleri devam etmektedir. Kesin hasar tespit çalışmaları hava şartları ve bitkilerin fenolojik durumuna göre Strateji Geliştirme Başkanlığı yapılmaktadır.

Antalya ilimizde 22-23 Ocak 2026 tarihinde sel-su baskını afetinden Kumluca ilçesinde 1.119 üreticiye ait, 2.249 dekar örtüaltı alan etkilenmiş olup 22 dekar sera örtü ve konstrüksiyonu zarar görmüştür.

Ülkemizde meydana gelen ve tarım alanlarını etkileyen doğal afetlerle ilgili 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamında çalışmalar yürütülmektedir. Meydana gelen afetler nedeniyle oluşan zararlar tarım sigortası kapsamında bulunanlar için, Tarım Sigortaları Havuzu

(TARSİM) eksperleri tarafından yapılan hasar tespit çalışmaları sonucunda TARSİM tarafından karşılanmaktadır.

Aşırı yağış kaynaklı sel, su baskını ve hortum zararları, 5363 sayılı Tarım Sigortaları Kanunu kapsamındaki Devlet destekli bitkisel ürün sigortası teminatı dahilinde olup tarım sigortası yaptıran üreticilere "090-9670 arasında değişen oranlarda Devlet prim desteği sağlanmaktadır.

Tarım sigortası yaptıran üreticilerimizin sigorta poliçesi bedelinin 9050-70'i arasında Devlet prim desteğinin sağlanmasının yanı sıra çiftçilerimizin ödeyeceği prim tutarlarını daha makul seviyelere getirmek için; "05 oranında "Şehit Yakını ve Gazi İndirimi", 905 oranında "Peşin Ödeme İndirimi", 9010 oranında "Kadın Çiftçi İndirimi", 40 yaş altı yetiştiricilerimize 945 oranında "Genç Çiftçi İndirimi" ve 95 oranında "Engelli Çiftçi İndirimi" uygulanmaktadır. Sözleşmeli üretim yapan çiftçilerimiz için de "010 ila 9615 oranlarında ve Tarımsal üretim planlamasına konu ürünlerde ise "010 oranında prim indirimleri uygulanmaktadır.

Antalya ilinde 01.01.2026-09.06.2026 tarihleri arasında 23.003 adet Devlet destekli tarım sigortası poliçesi tanzim edilmiş, 33,1 milyar TI *lik tarımsal varlık sigortalanmış, 416,5 milyon TL Devlet prim desteği sağlanmış ve 522,7 milyon TL tazminat ödemesi yapılmıştır.

8038 sayılı "Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Tarafından Tarımsal Üretime Dair Hazine Kâr Payı Destekli Yatırım ve İşletme Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Karar" ile 8039 sayılı "T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince Tarımsal Üretime Dair Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Karar" 30.12.2023 tarihli ve 32415 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Doğal afetlerden etkilenen üreticilerimizin 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları ve bu Kararlara dayanılarak hazırlanan 2024/15 sayılı "Tarımsal Üretime Dair Faiz/Kâr Payı Destekli Yatırım Ve İşletme Kredisi/Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Uygulama Esasları Tebliği" kapsamında kullandıkları sübvansiyonlu krediler/finansmanlar, ürünlerin doğal afetlerden etkilendiklerinin tespit edilmesi halinde Bankalar ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi, usul, esas ve mevzuatı çerçevesinde, vade tarihinden/hesap devresinden/taksit tarihinden itibaren "025 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak | yıl süreyle ertelenebilmekte, azami 5 yıla kadar "020 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak taksitlendirilebilmektedir.

Üreticilerimiz temel bitkisel ve temel hayvansal üretim konularında 300.000 TL'ye kadar (300.000 TL dahil) sıfır faizli, 300.000 TL'nin üzerindeki kredilerde ise 10 milyon TL'ye kadar 9050-90100 aralığında faiz/kâr payı destekli kredi/finansman kullanabilmektedir. Bu kapsamdaki işletme kredi/finansmanlarının belirli bir kısmı ayni olarak tahsis edilmekte, bu tutar akaryakıt, gübre, tohum, fide, ilaç, veterinerlik hizmeti, yem, aşı ve benzeri tarımsal girdilerin alımına yönelik kullandırılmaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan