Bakanlığın protokol imzaladığı dernek ve vakıflara ilişkin
Kaynak göster
Süreyya Öneş Derici (CHP), 4 Mart 2026 tarihinde 7/41859 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 41 gün sonra, 14 Nisan 2026).
Süreyya Öneş Derici (CHP, Muğla). “Bakanlığın protokol imzaladığı dernek ve vakıflara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41859, 4 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41859-bakanligin-protokol-imzaladigi-dernek-ve-vakiflara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9c382a43-eb29-4248-8264-019cbd2e55bd
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 41 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Süreyya Öneş Derici Muğla Milletvekili
Son yıllarda Milli Eğitim Bakanlığı ile çeşitli vakıf, dernek ve dini yapıların imzaladığı protokoller kapsamında yürütülen faaliyetlerin, kamu eğitim sisteminin tarafsız niteliğini zedelediği ve eğitim alanında ideolojik yönlendirmelere zemin hazırladığı yönünde ciddi kamuoyu tartışmaları bulunmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Özellikle "Çevreme Duyarlıyım, Değerlerime Sahip Çıkıyorum (ÇEDES)" projesi kapsamında din görevlilerinin okullarda faaliyet yürütmesi, manevi danışman uygulamaları ve eğitim ortamlarının belirli dini referanslı yapılara açılması; devletin eğitim alanındaki anayasal yükümlülükleri bakımından önemli soru işaretleri doğurmaktadır.
Ayrıca kamu eğitim sisteminde faaliyet gösteren bazı vakıf ve derneklerin, kamu kaynaklarıyla desteklendiği, öğrencilerin bu yapılarla temasının teşvik edildiği ve bu uygulamaların eğitimde eşitlik, tarafsızlık ve çocuk hakları ilkeleriyle bağdaşmadığı yönünde ciddi iddialar bulunmaktadır.
Devletin eğitim alanında tarafsızlığını koruması, çocukların pedagojik gelişiminin ideolojik yönlendirmelerden arındırılması ve laik eğitim ilkesinin zedelenmemesi demokratik hukuk devletinin temel gereğidir.
Bu kapsamda aşağıdaki sorularımın yanıtlanması önem arz etmektedir.
SORULAR
Milli Eğitim Bakanlığı ile son 10 yıl içinde protokol imzalayan vakıf, dernek ve sivil toplum kuruluşlarının listesi nedir? Bu kuruluşların kaçının dini referanslı yapılar olduğu tespit edilmiştir?
. Bu protokoller kapsamında yürütülen faaliyetlerin kapsamı, süresi ve uygulandığı okul sayısı nedir?
. ÇEDES projesi kapsamında Türkiye genelinde kaç okulda faaliyet yürütülmektedir ve bu faaliyetlerden kaç öğrenci etkilenmektedir?
. ÇEDES kapsamında okullarda görevlendirilen din görevlilerinin hukuki statüsü nedir?
Bu kişilerin eğitim ortamlarında hangi yetkilerle faaliyet yürüttüğü nasıl belirlenmektedir?
. Bu uygulamalar kapsamında okullarda yürütülen faaliyetlerin pedagojik uygunluğu hangi bilimsel kriterlere göre denetlenmektedir?
. Milli Eğitim Bakanlığı ile protokol imzalayan vakıf ve derneklerin kamu bütçesinden aldığı mali destek miktarı nedir?
. Bu kuruluşların öğrencilere yönelik yurt, kurs, etkinlik ve rehberlik faaliyetleri yürütmesine ilişkin herhangi bir denetim mekanizması bulunmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
#HlulU35 a 113
b) 04/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1809371 sayılı yazınız. 7) Ul 3) Ex ni
c) 05/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1811464 sayılı yazınız. Ge 122
ç) 11/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1815208 sayılı yazınız. 3 y1376
d) 12/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1816225 sayılı yazınız. 7Ju1713 CC 1272
e) 17/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1817456 sayılı yazınız. 3JuiRsu Gİ (25
7/4859 Ge 3 lu 87? ax 05
• lu1 8671 G&v 129 Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Eskişehir Milletvekili İbrahim ARSLAN'ın 7/40962, Zonguldak Milletvekili Deniz YAVUZYILMAZ'ın 7/41077, Isparta Milletvekili Hikmet Yalım HALICI'nın 7/41233, İzmir Milletvekili Mustafa BİLİCİ'nin 7/41485, Bitlis Milletvekili Semra ÇAĞLAR GÖKALP'ın 7/41722, Aydın Milletvekili Süleyman BÜLBÜL'ün 7/41725, Burdur Milletvekili İzzet AKBULUT'un 7/41726, Gaziantep Milletvekili Hasan ÖZTÜRKMEN'in 7/41727, Diyarbakır Milletvekili Mehmet KAMAÇ"'ın 7/41854, Muğla Milletvekili Süreyya ÖNEŞ DERİCİ'nin 7/41859, İzmir Milletvekili Rahmi Aşkın TÜRELİ'nin 7/41860 ve Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/41862 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek"te sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim.
Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (21 Sayfa)
Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN vi içti ö YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı Do4 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Bakanlığımıza bağlı resmi/özel okul ile kurumların denetimleri; 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 320 ve 327. maddeleri gereğince, Bakanlık/Valilik Oluruna dayalı olarak hazırlanan çalışma programları doğrultusunda Teftiş Kurulu Başkanlığı ile Eğitim Müfettişleri Başkanlıklarınca yürütülmektedir. Eğitim-öğretim faaliyetleri kapsamında Bakanlığımız ile protokolü olan sivil toplum kuruluşlarının protokol hükümlerine aykırı hareket ettiği; denetimler esnasında veya ihbar ve şikâyetler üzerine tespit edilirse, yetkili makamlardan alınan onay doğrultusunda müfettişler marifetiyle inceleme-soruşturma işlemi başlatılmaktadır. İddiaların doğrulanması halinde, sorumluluğu bulunanlar hakkında durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre ilgili mevzuatta belirlenen yaptırımlar teklif edilmektedir. Bakanlığımız personeli dışındaki kişilerin sorumlu görülmesi halinde ise ilgili makamlara suç duyurusunda bulunulmaktadır.
01.01.2026 tarihi itibarıyla, Bakanlığımız ile protokol imzalayan 672 farklı sivil toplum kuruluşu bulunmaktadır. TEMA Vakfı, Türkiye Eğitim Gönüllüleri Vakfı, Hacı Ömer Sabancı Vakfı, İnsan Hak ve Hürriyetleri İnsani Yardım Vakfı (İHH), Öğretmen Akademisi Vakfı, Doğal Hayatı Koruma Vakfı, Elginkan Vakfı, Türk Tekstil Vakfı, Türkiye Gençlik Vakfı (TÜGVA), Kadın Emeğini Değerlendirme Vakfı, Sevda-Cenap And Müzik Vakfı, Ahbap Derneği, Türk Eğitim Derneği, Serebral Palsili Çocuklar Derneği, Açık Hava Reklamcıları Derneği, Kuaförler Derneği, Klasik Sanatlar Derneği, Türkiye Kızılay Derneği, Türkiye Futbol Federasyonu, Türkiye Özel Sporcular Spor Federasyonu, Türkiye Görme Engelliler Spor Federasyonu işbirliği yürütülen kurum ve kuruluşlardan sadece birkaçıdır. Tüm protokoller, başta Anayasa olmak üzere ilgili mevzuat çerçevesinde düzenlenmekte ve yasal sürece titizlikle uyulmaktadır.
İmzalanan protokoller; eğitim-öğretim, sağlık, güvenlik, kültür-sanat, sosyal yardım, öğrenci taşıma hizmetleri ve çevre gibi alanlarda imkânları geliştirmeyi ve firsat eşitliğini artırmayı amaçlamaktadır. Bakanlığımız, sivil toplum kuruluşlarının ideolojik duruşuna bakmaksızın, eğitim-öğretim sürecine katkı sağlayacak her türlü kaynağı değerlendirmeyi ilke edinmiştir.
İçişleri Bakanlığı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğünce "dernek", Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğünce ise "vakıf" olarak tescil edilip tüzel kişilik kazanan bu kuruluşlarla yapılan protokoller kapsamında; Bakanlık bütçesinden herhangi bir harcama yapılmadığı gibi taraflara hiçbir ödeme de gerçekleştirilmemektedir.
ÇEDES projesi kapsamında, branş ayrımı olmaksızın, okullarda bir öğretmen görevlendirilmektedir. Proje kapsamındaki faaliyetler, görevli öğretmenler tarafından ÇEDES Eğitici Kılavuzu kapsamında yürütülmektedir. Bakanlığımız Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne bağlı halk eğitimi merkezleri bünyesinde ÇEDES projesi kapsamında açılan kurslarda görevli personel haricinde proje kapsamında görevli personele herhangi bir ücret ödenmemektedir.
ÇEDES projesi Milli Eğitim Bakanlığı, Diyanet İşleri Başkanlığı ve Gençlik Spor Bakanlığı ortaklığı ile yürütülmekte, söz konusu kurumlar tarafından projede görevlendirilen personel en az ön lisans mezunu olmak zorundadır. Paydaş kurumlar tarafından görevlendirilen personel, proje kapsamında okul dışında yapılan faaliyetlerde görevli öğretmene destek olmaktadır.
Proje kapsamında yapılan etkinlikler paydaş kurumlardaki uzman personel tarafından hazırlanan eğitici kılavuzu çerçevesinde hazırlanmakta ve uygulanmakta, ilgili amirler tarafından da denetlenmektedir.
Öğrencilerin faaliyetlere katılımları Milli Eğitim Bakanlığı Sosyal Etkinlik İzinleri Yönergesi kapsamında gönüllülük esası ile gerçekleşmektedir.
7/4859 GY 125